The Big Trail (1930)

Geweldig epos uit 1930, met John Wayne's eerste (grote) rol. Wayne maakte niet alleen naam met deze sterke hoofdrol, maar kreeg hierbij ook zijn inmiddels alom bekende naam. Regisseur Raoul Walsh gaf hem zijn achternaam, waarop al gauw zijn korte en lekker bekkende voornaam volgde. Walsh was ook degene die deze film regisseerde en Wayne voor deze film castte, waarmee hij uiteindelijk natuurlijk veel meer voor hem heeft betekend.

The Big Trail is namelijk een heel mooie film die behoorlijk weet te overtuigen met zowel de grootst opgezette en zeer vooruitstrevende widescreen geschoten beelden als de verhalende en inhoudelijke kant. De personages worden zo nu en dan wel wat overdreven neergezet, maar zorgen hier en daar wel voor een komische noot en/of een vleugje romantiek.

Hoe minder echter op deze personages wordt ingezoomd, hoe realistischer het geheel er uitziet. Om de diervriendelijkheid zal deze film bijvoorbeeld nooit geroemd worden, maar dat op dat gebied bij momenten een realistisch beeld wordt gecreëerd zal toch niet gauw worden ontkent. Ook de noemenswaardige grote gebeurtenissen, zoals de grote indianenaanval en de afdaling van de berghelling, worden erg mooi in beeld gebracht.

Saillant detail is natuurlijk ook dat de ware gebeurtenissen in het Wilde Westen in 1930 minder lang geleden waren dan dat 1930 dat vandaag de dag voor ons is. Dat helpt ook zeker bij de echtheid die deze film uitstraalt en maakt ook dat een hedendaagse remake mijns inziens nooit zo zal overtuigen als dit ouderwets aandoende en ongepolijste pareltje, dat eigenlijk precies de juiste sfeer heeft. Het vakmanschap van Raoul Walsh en de als reisleider dienstdoende John Wayne maken deze film daarbij compleet.

Frontier justice

Een paar dagen geleden gaven ze The Searchers op Cinema Canvas en daar hoorde een kort intermezzo bij tussen Michaël Pas (als presentator) en zijn twee gasten: Johan Heldenberg en Wouter Hessels. Altijd interessant om zo iets te volgen, zeker omdat The Searchers één van mijn favoriete John Wayne films is, en op een bepaald moment werd er opeens vermelding gemaakt van Raoul Wals en The Big Trail. Het was een titel die me iets zei, ik wist dat ik hem in bezit had, maar die ik nog niet had gezien. Hoog tijd dus om daar eens iets aan te doen.

De reden dat ik dit nog altijd links had laten liggen was de speelduur. Zo'n film van meer dan 2 uur, ik zet het toch niet altijd even gemakkelijk op. Groot was dan ook de verbazing toen bleek dat mijn versie ten einde was na zo'n dikke 100 minuten. Dat is nogal een verschil en blijkbaar is dat te wijten aan het formaat waarin geschoten werd. De 75mm versie duurt inderdaad 125 minuten, de 35mm versie zou 108 minuten duren. Toch is het hier geen kwestie van een verschil in fps zoals wel eens meer bij oudere films tegen voorkomt, want de films werden effectief door verschillende camera's en soms zelfs vanuit verschillende standpunten gefilmd. Hierdoor kreeg je dan ook scènes die opnieuw gespeeld moesten worden, dus vreemd genoeg krijg je twee verschillende en tegelijkertijd toch dezelfde film. Bijzonder gegeven in ieder geval en het is jammer dat de film dat zelf niet is. De grote trektocht wordt interessant gebracht met een aantal geweldige scènes (hoe de huifkarren de klif afdalen!) maar verder een ietwat gemakkelijk plot dat nooit echt verrast.

The Big Trail is een geluidsfilm, maar wel één met nog de nodige silent invloeden. Zo denkt Raoul Walsh dat het nodig is om met pancartes de kijker regelmatig op de hoogte te stellen wat er nu eigenlijk gebeurt is en dat is op zich niet nodig. Een reden waarom de film altijd bekeken zal worden is ongetwijfeld de rol van John Wayne. Het is één van zijn eerste rolletjes, zelfs zijn eerste echte hoofdrol, en Wayne overtuigt over de gehele lijn. Vreemd om te zien dat hij hier romantisch gezien nog één van zijn beste rollen speelt, later wordt dat toch allemaal wat houteriger. Wel een heerlijke slechterik trouwens in de vorm van Tyrone Power Sr. Zo'n acteur die vooral furore heeft gemaakt in het silent genre, wat wil je ook met zo'n uiterlijk, maar ook duidelijk zijn mannetje stond in de geluidsfilm.

Absoluut geen slechte film en vooral de moeite waard voor de John Wayne completisten (dit was alweer nummer 60 voor mij), maar Raoul Walsh heeft betere (en slechtere) films gemaakt. Vooral een film die nog wat vastzit in de periode tussen silent en sound, maar het mag toch ook gezegd worden dat Walsh best wel indrukwekkende scènes heeft geschoten.

3.5*

Wat een verhaal eigenlijk, de achtergrond van the Big Trail. Voor een zeer groot budget werd dit ambitieuze project gemaakt, er kwamen 7 mensen om bij de productie die daadwerkelijk overleden aan de barre omstandigheden. Er werden om uiteenlopende redenen maar liefst 6 versies gedraaid. En deze vroege geluidsfilm is een van de eerste die is uitgebracht in widescreen (over pionieren gesproken). Ene Marion Morrison speelde zijn eerste belangrijke rol en Walsh bedacht de naam Wayne voor hem.

Resultaat? De film flopte, John Wayne moest vervolgens 9 jaar in B films spelen en the Big Trail is al decennia lang bijna vergeten.

Ik vond het een prima film. Hier en daar sleept het wat maar het barre avontuur door de woestijn, modder, sneeuw, rivieren en langs afgronden is wat mij betreft nog steeds top vermaak. 3,75 sterren, ik zal de film niet vergeten.

Visueel imponerend spektakel, zeker in de breedbeeld versie.

Beslist een van de grootst opgezette westerns ooit.

Je kan duidelijk zien dat het voor mens en dier niet gemakkelijk geweest moet zijn tijdens de opnames.

Als het werkelijk waar is dat er zeven mensen bij zijn omgekomen, hoeveel dieren zijn er dan gesneuveld vraag ik mij af?

Die werden afgebeuld, daar kun je niet langs kijken.

Een remake zouden ze hier nooit van kunnen maken met deze impact (en maar goed ook)

Het acteerwerk is nog te doen zolang maar niemand spreekt, want dat is doorgaans van amateurtoneel niveau.

Het was natuurlijk erg wennen voor de acteurs en actrices, zo kort na de silent films, dat begrijp ik wel, maar nu komt het toch nogal storend over.

Pluspunt vind ik de vele echte Indianen die er meededen.

Hun dialogen komen natuurlijker over, al versta ik er geen malle moer van

Marion Robert Morrison speelde vanaf het midden van de jaren 20 van de 20e eeuw als figurant in films of speelde onbetekenende rollen. Toen in 1930 Raoul Walsh The Big Trail ging regisseren, zou Gary Cooper de hoofdrol spelen. Dat ging niet door waarop Walsh te rade ging bij zijn collega John Ford. Hij kwam met Morrison op de proppen. Ik las trouwens ergens anders dat het Walsh zelf was die Morrison ontdekte die op het studioterrein met meubels liep te sjouwen. Walsh vond de naam van de acteur niet ok, had net iets gelezen over een generaal uit de Amerikaans Onafhankelijkheidsoorlog met de naam ‘Mad’ Anthony Wayne en dropte deze naam bij de studio. Die maakte er John Wayne van.

Wayne speelt de aanvoerder van de karavaan met kolonisten die van Missouri naar het Westen trekt. Een moeilijke route die door onherbergzaam gebied leidt. Gevaar dreigt van alle kanten. Het slechte weer, hoge bergen, diepe rivieren, vijandige indianen en ongure types. John Wayne hoeft zich niet te vervelen en doet dat ook niet in deze groots opgezette film. The Big Trail geldt als de eerste epische western onder de geluidsfilms. Geen succesvolle film overigens. Zijn gerenommeerde status als epische film over de belevenissen van de pioniers tijdens de moeizame tocht naar het westen verkreeg de film pas in later tijden.

Gefilmd werd op originele locaties in maar liefst zeven Amerikaanse staten. De onherbergzame decors zien er indrukwekkend uit en dat komt de authenticiteit van de film ten goede. Hoewel de ouderdom de film goed is aan te zien, zijn de zwart-witbeelden helder en expressief. Walsh hanteert bovendien een vlot tempo dat prettig wegkijkt. Behalve met enerverende gebeurtenissen onderweg wordt de kijker vermaakt met prachtige landschappelijke decors en een schitterende aankleding die bijvoorbeeld tot uitdrukking komt in de honderden nagebouwde wagens die de karavaan rijk is. Er is oog voor detail en dat komt de film ten goede. D e erbarmelijke omstandigheden waaronder de lange trek plaatsvindt, worden als gevolg daarvan zeer overtuigend weergegeven.

Mij viel op dat John Wayne zich de hele film gladgeschoren en in het wit gekleed presenteert terwijl het geboefte in het bezit is van ruige gezichtsbeharing en zwarte kledij. Een contrast dat ik wel vaker in oudere films tegenkom. Waarschijnlijk stamt deze gewoonte nog uit het tijdperk van de stomme film. Misschien een fijn herkennend hulpmiddel voor het bioscooppubliek in de jaren 30, maar ik vond het nogal theatraal overkomen. John Wayne spinde trouwens geen garen bij zijn eerste hoofdrol. De film was immers geen succes en aan John Wayne had men in de jaren daarna dan ook geen behoefte. Rolletjes in B-fi;ms werden zijn deel. Pas negen jaar later mocht hij weer opdraven voor de hoofdrol in een echte western en wel in Stagecoach (1939) van John Ford. De samenwerking met Ford werkte voor Wayne commercieel en artistiek gezien een stuk beter.