Salomé (1922)

Fraaie decors en kostuums (door de vrouw van Rudolph Valentino naar het schijnt), maar de muziek is tamelijk ergerlijk. Ook hier blijkt maar weer hoe storend titelkaarten zijn (afgelopen week Limite op het IFFR gezien, waar een 'zwijgende film puur op beeldkracht zonder dialoog of titelkaart wordt verteld). Echt zonde, want dit is haast meer een roman, zoveel als je moet lezen. Leuk om eens gezien te hebben. Zoveel zwijgende Amerikanen ken ik toch eigenlijk nog niet.

Focus Knack schrijft van een opmerkelijke mix van art nouveau en Russische avant-garde, maar kan iemand me uitleggen op welke manier zich dat uit en vertaalt binnen het geheel van 'Salome', meer specifiek wat betreft de tweede stroming.

Ikzelf vind 'Salome' eerder een licht surrealistisch spektakelstuk met een uiterst theatrale fysiek. Echter heeft het laatstgenoemde aspect meer weg van een loutere toneelregistratie (voornamelijk bereikt door het gordijnperspectief en de extreme long shots), dan wel van een volwaardige filmproductie; al wordt het desbetreffende aspect net voldoende doorbroken door het surrealitische karakter.

Daarnaast lijkt 'Salome' zich te presenteren als een tragedie met een dreigende sfeer enerzijds, en een zekere mistroostigheid anderzijds. Een dergelijke 'presentatie' brengt ook enkele klassieke thema's met zich mee (lust, jaloezie, ontgoocheling, liefde,...), die duidelijk waarneembaar zijn, maar zelden een emotionele impact tot gevolg hebben.

Ten slotte, en dit in tegenstelling tot Mochizuki Rokuro, sloot de muzikale score mijns inziens correct aan bij het geheel. De titelkaarten daarentegen riepen dezelfde irritatie op.

2.5*

De Russische diva Alla Nazimova investeerde flink wat geld in deze verfilming van het toneelstuk van Oscar Wilde, maar de gestileerde, expressieve acteerstijl maakt dit weinig toegankelijk voor een breed publiek. Bovendien houdt scenarist Natacha Rambova krampachtig vast aan de oorspronkelijke tekst, waardoor er er een overdaad aan tussentitels is die het verhaal erg ophouden. Het is wel een fantastisch vehikel voor Nazimova en ondanks de genoemde onvolkomenheden is dit een fascinerende film geworden. Het door een figurant verspreide (maar nimmer bevestigde) gerucht dat de cast grotendeels als homoseksuelen bestond - naar verluidt als eerbetoon aan Oscar Wilde - betekende de commerciële doodsteek voor dit ambitieuze melodrama. Het statische camerawerk wordt gecompenseerd door de weelderige sets en de prachtige kostuums, allebei ontworpen door Rambova. En Nazimova is altijd een lust voor het oog.

Ik vond dit wel fascinerend. Russische avant-garde vergelijking snap ik zeker wel! Bijzonder dat dit een Amerikaanse productie is. Spijtig voor Nazimova dat het financieel op een drama uitliep.

3,5*

Stille film met het verhaal over de Historische en Bijbelse (niet bij naam in het Nieuwe Testament) figuur Salóme. Ze was de dochter van Herodias. Deze had haar man verlaten en leefde daarna samen met Herodes Antipas, de tetrarch van Galilea. Johannes de Doper berispte hen over deze onwettige verbintenis. Toen Salomé danste op een feest ter ere van haar stiefvaders Herodes’ verjaardag mocht zij als dank een geschenk uitkiezen. Waarna ze (op verzoek van haar moeder) het hoofd van Johannes de Doper vroeg.

Deze film is een bewerking van dat verhaal voor een toneelstuk van Ierse schrijver Oscar Wilde. Het werd een verbluffend schouwspel, dat weelderig en creatief is vormgegeven, en terwijl de set is gebonden aan één locatie, afgezien van één shot van een man die van een klif valt. Het was wel een beetje traag ondanks de korte speelduur. Maar de meesten zullen dit als eerst bekijken als historisch document, daarna pas als als entertainment. Waardoor de spektakelere decors en kostuums direct in het oog springen.

Producent, co-regisseur en ster Alla Nazimova en (haar geliefde?) Natacha Rambova hadden de vrije hand om Salomé's wereld te creëren. Het werd een wereld waarin pruiken zijn voorzien van glimmende versieringen, acteurs kousen dragen met daarop de schubben, de koning zijn entourage hoofdtooien dragen die lijken op schelpen en de cast (ook volgens geruchten) homoseksueel oogt. Het werd een financiële flop maar tjonge wat ziet dit er gaaf uit!