Kynigoi, Oi (1977)

Losstaand vervolg op De Komedianten en behandelt de Griekse geschienis in de periode 1952-1967.

Groep jagers uit de gegoede bourgeoisie zit op oudjaarsdag opgezadeld met een lijk uit 1949.

Net als in De Komedianten hoeft een personage maar een deur uit te lopen om terecht te komen in een voorval uit het verleden.

Wel even handig je een beetje in te lezen in de Griekse geschiedenis van die periode die eindigt met de staatsgreep op 21 april 1967 met het daaropvolgende kolonelsregime (dat zelf op 25 november 1973 met een nieuwe staatsgreep werd afgezet).

Angelopoulos gaat er in z'n films van uit dat je de geschiedenis kent en bedenk ook hoe snel deze film is gemaakt na de junta.

Verder lange speelduur, veel gezang en minuten doorgaande scenes.

Wat mij betreft (nog steeds) één van de grootste nog levende cineasten.

Meesterwerkje!

Met die één na laatste zin ben ik het roerend eens, maar dat meesterwerk kon ik hier helaas niet in ontdekken. Vond het allemaal een stuk minder magisch en majestueus dan De Komedianten.

Jemig, wat weer indrukwekkend en prachtig. Het is heerlijk hoe Angelopoulos belangrijke historie in film omzet. Wederom extreem lange shots waarin heel veel gebeurt (wat een regiewerk), prachtig geacteerd, bij vlagen geweldig mooie beelden en muziek, en een structuur om te likkebaarden waarbij heden en verleden op zijn herkenbare vloeiende manier door elkaar lopen. Ik vind hem vergelijkbaar met De Komedianten, zeker in de tweede helft. Ik ben dol op deze regisseur, cinema pur sang.

Het Griekenland van Angelopoulos lijkt wel in Noord-Europa te liggen, met die grijze luchten en besneeuwde landschappen. Ook The Hunters is weer een somber historisch drama in die typische stijl die voor mij soms, maar lang niet altijd werkt, met dit keer opvallend veel muzikale intermezzo’s, die qua lulligheid wel aan Kaurismaki deden denken, nog zo’n vrolijke Europese cineast.

Ik ben helaas niet zo bekend met de Griekse geschiedenis van 1949 tot 1977, en de structuur waarin heden en verleden in elkaar overlopen, vaak in hetzelfde shot, maakte het er ook niet eenvoudiger op. Ook zonder herkenning van de handelingen valt er gelukkig wel van te genieten, maar er ging nu veel verloren waardoor het toch een beetje onbevredigend blijft. Meest opmerkelijke scène was toch wel de vrouw die na een lachbui tot een orgasme komt op de dansvloer en daarna luid applaus ontvangt.

Misschien nog eens in de herziening, en dan liefst op een koude winteravond.

Einde jaar 1976. Een groep jagers vind een lijk in de sneeuw. Vermoedelijk van een communistische strijder uit de burgeroorlog (1945-1949). Het brengt vroegere tegenstellingen, spanningen, herinneringen en afrekeningen terug bij de bezoekers van het gemeenschapshuis in het dorp. Nee, dit wordt geen spannende thriller. Theodoros Angelopoulos brengt ons terug naar de Griekse geschiedenis van zeg maar de jaren '49 tot '77. Niet in de vorm van een afgerond geschiedenislesje, maar in de vorm van kleine en grote gebeurtenissen in het leven van mensen. Daarbij staat het gemeenschapshuis centraal. Er worden feesten gevierd, bijeenkomsten gehouden, vergaderingen vinden er plaats en zelfs rechtszaken worden er gehouden. Het lijk ligt gedurende de hele film op een tafel in het midden van de grote zaal. Opdat we niet vergeten...

Angelopoulos' filmkunst moet je wel liggen en enige kennis van de Griekse geschiedenis is een must. De film is min of meer een voortzetting, of aanvulling op 'De Kommedianten' (1975) en zijn Eleni-trilogie (2004). Maar ik vond deze film niet dat zelfde niveau halen. Ik kreeg er lastig greep op door de steeds wisselende momenten in de tijd en de soms moeilijk te plaatsen gebeurtenissen. Daar komt, twee en een half uur is toch wel een lange zit.

Wat Angelopoulos eigenlijk wil overbrengen is, naar mijn bescheiden mening, dat de burgeroorlog tussen 'links' (de communisten) en 'rechts' (de koningsgezinden) niet gestopt is in 1949 (met de nederlaag van 'links'), maar door bleef gaan in de hoofden van mensen. Cruciaal daarvoor is het jaar 1964 toen links (communisten, socialisten en democraten) op legale wijze alsnog aan de macht leken te komen. De staatsgreep door het kolonelsregime van 1967 was om dat te voorkomen. Met hulp van de Amerikanen, die in Azië de opmars van het communisme tot staan probeerden te brengen, en geen zin hadden in nóg een communistisch regime op de Balkan.