Jodhaa Akbar (2008)

De bekende geschiedenis van India gaat meer dan 4000 jaar terug. Twee epen, de Ramayana (met de klemtoon op de tweede lettergreep en niet op de derde) en de Mahabharata (klemtoon op de eerste en derde lettergreep) worden als ouder dan de Ilias en Odyssea beschouwd en zijn vele malen langer. Het is dan ook niet verbazingwekkend dat regelmatig een Indiase film opduikt met een stukje van de rijke geschiedenis als uitgangspunt.

In de eerste helft van de 16e eeuw van de gangbare jaartelling beginnen de invallen vanuit het gebied dat nu Afghanistan heeft van islamitische Timoeriden (verre nazaten van de hordes van Genghis Khan's nakomelingen) die in Noord-India een rijk stichten dat bekend wordt als het Moeghal-rijk. Door middel van de Taj Mahal, het mausoleum dat in opdracht van Shah Jahan, de vijfde heerser van dat rijk, voor zijn lievelingsvrouw Mumtaz Mahal werd gebouwd, wordt de wereld nog steeds aan hen herinnerd.

De titel "keizer" beschouw ik als onjuist; die is afgeleid van de correcte uitspraak van de naam Julius Caesar (uitspr.: kaisar). In de film wordt stelselmatig en correct "shah-en-shah" gebruikt (uit het Farsi), hetgeen koning der koningen betekent, een titel die veel ouder is en bij de oude Perzen al in gebruik was als Grote Koning.

De derde heerser heette Jalaluddin Muhammad Akbar en het is over hem dat deze film gaat. Zijn pogingen moslims en hindoes vredig naast en met elkaar te laten leven zijn historisch. De naam van zijn Rajputani (hindoe-)vrouw hoeft echter niet werkelijk Jodhaa te zijn geweest, zoals ook aan het begin van de film wordt uitgelegd.

In meer dan drieëneenhalf uur wordt zijn leven geportretteerd, waarbij het accent uiteraard ligt op de inspanningen die hij zich moet getroosten om de liefde van Jodhaa te winnen.

Het is een Indiase film (Bollywood vind ik denigrerend en de plaats heet tegenwoordig Mumbay - wordt het dan Mollywood?), dus verwacht geen vrijscènes of zelfs maar een kus. Romantiek wordt op meer symbolische wijze weergegeven. De hoeveelheid "zang-en-dans" valt mee, veel minder dan ik uit andere films gewend ben. Mooie locaties, prachtige gewaden, goed verhaal. De computereffecten vallen hier en daar tegen, in het bijzonder waar mensen worden "vermenigvuldigd" om bijv. veldslagen uit te beelden.

Ik mag aannemen dat de makers van de film hun huiswerk goed hebben uitgevoerd maar keek wel even vreemd op bij het zien van Akbar's vlag. Hetzelfde embleem (een gaande, aanziende leeuw met een zwaard in een klauw en een rijzende zon op de achtergrond) stond vroeger (voor de republiek) ook op de Iraanse vlag als symbool van het Perzische shahanaat.

Leuk dat gesprek op de markt (bazaar) als Akbar van Indiërs hoort hoe over de Moeghals wordt gedacht (letterlijk worden ze Turks-Iraans-Afghaans genoemd).

Het wegen van de heerser met kostbaarheden om in balans te komen (òf om belastingopbrengsten vast te stellen, òf om een gift zijnerzijds te bepalen) is een traditie die nog in de vorige eeuw door de derde Aga Khan bij zijn zestigjarig "regeringsjubileum" werd gehanteerd (zie de vele Diamond Jubilee Schools in Pakistan).

De laatste afstammeling uit de Moeghal-dynastie die in de geschiedenis nog een vermeldbare rol speelde, Bahadur Zafar Shah II, werd in 1857 (na de Sepoy-opstand) naar Ceylon (huidig Sri Lanka) verbannen.

heb deze film een hele tijd geleden gezien in meerdere sessies door de lengte...

het is een historisch epos, met goede costuums, een indrukwekkend verhaal verteld.

Er zijn af en toe scenes die melodramatisch overkomen, maar gelukkig zijn deze beperkt , zeker in vergelijking met de lengte van de film.

dit is wel een verhaal dat verteld had moesten worden, en zou kunnen helpen om de conflicten tussen hindoes en moslims in het indisch subcontinent te verzachten..

ook is de film vanuit een Turks perspectief interesant, gezien het gaat over de timuriden die in Turkije meestal als de bad guys worden gezien

Epische film over keizer Akbar de Grote en diens moeizame liefdesverhouding met zijn vrouw Jodhaa. Net als in zijn voorgaande films (Lagaan, Swades) weet regisseur Gowariker als rasverteller de toeschouwer in weerwil van de lange speelduur van begin tot eind te boeien en en passant opnieuw een duidelijke boodschap over te brengen: tolerantie.

Daarbij pakt Gowariker deze keer uit met oogverblindende settings, die zo uit ‘Duizend-en-één-nacht’ zouden kunnen komen. De film is bovendien voorzien van mooie muziek. Vooral het lied ter afsluiting van de huwelijksceremonie ligt lekker in het gehoor. Sommige balletten hebben Busby Berkeley-achtige allures. De aanwezigheid van de haast betoverende Aishwarya Rai (ex-Miss World) zorgt voor een extra bonus.