Du Skal Aere Din Hustru (1925)

Goh, meer dan tien jaar geleden gezien in een cultureel centrum in Bornem (België), maar herinner me nog wel hoe naturel en tijdloos ik de film vond. Na ook Vampyr gezien te hebben was ik hiermee overtuigd van het genie van Dreyer. Ik moet dringend nog wat meer van hem zien...

Nog nooit zo enthousiast geweest tijdens een film om daarna superteleurgesteld te zijn.

Deze film verbaasde mij vanaf het begin en het leek mij bijna een droge zwarte psychologische tragikomedie te worden, en dat is toevallig één van mijn lievelingsgenres. In plaats daarvan kreeg ik bijna een vervolg op het onrealistische 'alles komt goed' Sunrise: A Song of Two Humans voorgeschoteld.

Eerst krijgen we een mooi huwelijkstafereel op ons bord waar de liefde ver te zoeken is, wat volgens mij zeer normaal is bij een koppel dat al lang samenleeft. De man denkt dat hij alles mag en bekritiseert iedereen er op los, hij brengt namelijk geld in het laatje! Heerlijk zwart maar o zo waar. Later zal de man toegeven dat hij fout zat, okee dit vond ik raar maar toen was het verhaal nog niet ten einde dus het kon nog geniaal aflopen. Misschien even vermelden dat ik persoonlijk in een film zoveel mogelijk realiteit zoek, zo ver dat je je begint af te vragen of het wel een film is à la 'Woman under the Influence'. Wat ik ook heel hard apprecieer is een film vol filosofische hersenspinsels of een sterke symbolische confronterende boodschap. Bijgevolg hou ik bijvoorbeeld veel van Ingmar Bergman zijn films. Ik vind het epische melodrama niet zo leuk, met zijn stereotypen 'goed' en 'kwaad' om dan in een rechte lijn met sommige ups en downs naar een mooi einde te kunnen functioneren. Ik gebruik 'functioneren' omdat in films meestal alle scènes in functie staan van het einde en dat is niet zo realistisch. Dat maakt de film voorspelbaar en het ergste van al 'maar een film'. Okee, nu we deze uitleg achter de rug hebben, zal je begrijpen waarom de film bij het einde van een 4,5 naar een 3 afzakte... De film schitterde door zijn soberheid in decor en dialoog, de belerende oude opvoedster was er één waarvan we sowieso in het leven er al zeker meer dan één zijn tegengekomen. De vrouw die helemaal geacculturaliseerd is aan het leven met haar man, heeft mooi niet goed door waarom ze eigenlijk haar man zou moeten straffen. Dus ik dacht, wauw Carl heeft het hier mooi door en is redelijk revolutionair in zijn script. De vrouw verlaat de man en de man voelt de gevolgen. Zijn pantoffeltjes hebben niet meer lekker warm, zijn boterhammetjes worden niet meer zo dik besmeerd, etc... Uiteindelijk komt de vrouw terug en alles is terug koek en ei, ze krijgen zelfs geld in hun schoot gesmeten om een winkel over te nemen! Maakt dat mee! hmmm ofwel is dit een open einde.. maar ik denk dat Dreyer zijn bedoeling spijtig genoeg gewoon een moraliserend verhaal was. Het einde dat ik graag gezien had was het hervallen van de man wat logisch en realistisch is. In de plaats levert hij een conventionele film af die de waarde van het huwelijk weer bevestigd... Dus alle echtgenoten die deze film zullen zien, zullen zichzelf herkennen en de film eindigen met een glimlach en bevestigende dikke knuffel. Dit is ook de reden waarom Sunrise zo'n goede punten krijgt, montage en beelden buiten beschouwing gelaten dan. Mensen die vast in hun huwelijk zitten, zien liever dit soort films dan bijvoorbeeld films zoals ik zeg maar iets 'Happiness' of 'American Beauty' of zo. Ik ben nu wel misschien nogal vergaande conclusies aan het maken en misschien zelfs zelf stereotypen aan het schetsen. Maar ja, ik ben ook maar menselijk en daarom probeer ik te veralgemenen door zo een beter zicht op mijn gedachten over de mens te creëren, het is mooi als een film dit kan overstijgen.

Schitterende sfeeropbouw en een mooie familieschetsing zoals de scandinaviers dat zo goed kunnen, maar een ietwat teleurstellend einde.

3

Uit de oude doos maar van de bovenste plank.

Onlangs knap remastered, valt wat lang uit, maar blijft wel boeien omwille van de knappe sfeerschepping en de al bij de heel expressieve acts van de spelers.

Film vermeldt in de beginne "dat dergelijke toestanden niet meer bestaan, tenzij in verre landen..." maar zal in 1925 wel door alle feministische organisaties flink zijn toegejuicht.

Vaardig gemaakt maar kan toch niet tippen aan Dreyer's bekendere films als Vredens Dag, La Passion en Ordet. Dreyer houdt het ook wel erg klein en huiselijk hier, met een degelijke moraalvertelling die nogal potsierlijk eindigt met een happy end en een cheque van 10.000 kronen toe. De Engelse versie heeft om onbegrijpelijke redenen alle namen verengelst wat me tijdens het kijken deed vermoeden dat de plek van handeling het perfide Albion was in plaats van het vooruitstrevende Denemarken, maar dat blijkt dus een misvatting.

Ik zie komedie staan maar komisch vond ik het toch niet, al zorgt de huishoudster "Nana"/ Mads voor wat toegeeflijk geglimlach. Filmisch vond ik het wat tegenvallen, zeker in vergelijking met de klasse van de eerder genoemde films van Dreyer. Verder gezien het jaartal al een redelijk moderne kijk op het gezinsleven, de autoritaire en strenge "John"/ Viktor wordt met succes heropgevoed worden tot vlotte huisvader.