2 ou 3 Choses Que Je Sais d'Elle (1967)

Veel film is het uiteindelijk niet meer inderdaad.

Godard is wel een interessant regisseur. Heeft leuke ideeën, en doet wat met het "format" cinema. Met 2 ou 3 Choses Que Je Sais d'Elle gaat hij lijnrecht in tegen vele axiomas van de cinema, een beetje zoals Miike dat durft doen, maar vergeet hij het boeiend te maken. Daar zit duidelijk het verschil. Waar hij in Weekend nog de draak weet te steken, ontbreekt hier echt alle humor.

Het concept is goed, de basis van de uitwerking ook, maar het uiteindelijke resultaat is er niet naar. Mijn grootste probleem, dat het mij niks boeit wat Godard wil vertellen. Hij wendt z'n tegendraads gedrag aan om een hele hoop oneliners, stelligen en filosofische nonsenspraatjes te lanceren, maar dat zal mij worst wezen. Dan liever een Rabbits, waar de bestaande dialoog inhoudsloos is.

Het idee is leuk, de uitwerking in het begin ook nog, maar na een tijdje naar het oeverloos gezeik van de personages te luisteren wil ik toch wat meer of anders zien. Enkele mooie scenes en enkele leuke ideeën maken hier een 2* film van.

De film werd tegelijk opgenomen met Made in U.S.A.. De één schoot hij 's ochtends en de andere in de middag. Waarom? Gewoon om te kijken of hij het kon. Een weddenschap met zichzelf.

Oorspronkelijk was het de bedoeling dat het een soort remake zou worden van The Big Sleep, waarin de detective van Humphrey Bogart vervangen werd door de vrouwelijke prostituée Marina Vlady. Aan het eindresultaat is dit totaal niet af te zien. Voor het eerst in z'n carrière heeft een film totaal geen plot en de film kan dan ook als een keerpunt in z'n oeuvre gezien worden. Het frivole is verdwenen en de boze, politiek bewuste maniak heeft de overhand genomen.

Zo nonchalant als de titel is, zo is ook z'n opstelling tegenover de filmwetten. Hij staat er zo los van dat dit misschien zelfs nauwelijks een film genoemd kan worden. Video-essay is de beste omschrijving. Dit maakt het kijken ervan niet makkelijker. De filosofische en politieke statements, op fluistertoon uitgesproken, komen in vrij hoog tempo achter elkaar, zonder dat ze overduidelijk verband hebben met elkaar. De film is zo fragmentarisch als de poster. Dit zorgt er ook voor dat lang niet alles even boeiend is. De koffie-scene is wel fantastisch. Hier toont hij een mooi stukje zelfreflectie, terwijl de koffie op treffende wijze de cosmos benadert.

***½

Dit is niet zomaar kritiek op materialisme, de consumptiemaatschappij en/of het kapitalisme. Godard gaat veel verder. Het is een film over het bestaan van de mens. De redenen van leven. De aanleiding voor deze film was een artikel in een tijdschrift over huismoedertjes die bijklussen als prostituee. Godard windt zich ernstig op over zoiets items als sex, dat een consumptieartikel is geworden. Hij gaat dus een stap verder dan dit alleen veroordelen. Hij maakt een film over wie we nu eigenlijk zijn (de elle is ''de mensheid") en hoe we ten opzichte van elkaar ons leven leiden. Net als in veel van zijn films is communicatie een belangrijk onderwerp. Wat hij vindt van dit alles is wel duidelijk. Soms komt ie wat drammeriger over, vaak vond ik zijn teksten ook erg mooi. Net als veel scenes. 4 sterren.

Bij de films van Godard weet je nooit wat je te wachten staat. De ene keer is het interessant, de andere keer misschien wat minder, maar hij benadert het maken van cinema in ieder geval vanuit een origineel uitgangspunt. Bij 2 ou 3 Choses Que Je Sais d'Elle is dit niet anders. Het is originele cinema, die niet iedereen zal kunnen bekoren.

2 ou 3 Choses Que Je Sais d'Elle gaat niet echt over een persoon in het bijzonder. Het gaat over diverse personages, die allemaal wat vertellen over hun acties en handelingen. Godard vertelt wat over de vrouwen, over Parijs, de oorlog, seks, en de maatschappij in het algemeen. Op zijn geheel eigen wijze levert hij kritiek op de mensheid. Ik vind het persoonlijk altijd wel leuk om te zien hoe Godard de zaken aanpakt. Hij heeft lak aan de regels van hoe je moet filmen en dat levert soms best wel goede cinema op. Hier is het grotendeels erg vermakelijk, dankzij een aantal leuke scenes.

Goed dus, al is dit zeker niet de moest toegankelijke Godard, die overigens geen aanrader is om mee te beginnen, wanneer je nog nooit iets van Godard hebt gezien.

3,5*

De woorden en de dingen, wordt het ooit nog wat tussen die twee, en hoe de waarheid te onderscheiden van de leugen? Lastig, lastig...

Godard maakt ons in deze eh.. film deelgenoot van een paar dingetjes die hij meent te weten over.. ja, wat eigenlijk? Een vrouw? Vrouwen? Parijs? De industriële consumptiemaatschappij? Het kapitalisme? Of cinematografie?

Van alles wat, misschien.

Een huisvrouw klust bij als prostituee, teneinde te kunnen voldoen aan de kennelijk opgelegde drang tot consumeren. Ze wordt ons voorgesteld als actrice, en meteen daarna als personage; maar ze blijkt voornamelijk de buikspreekpop waarmee Godard zijn sociaal-politieke en taalfilosofische mijmeringen, dan wel citaten, over de kijker uitstort. Ze wekt niet echt de indruk te weten waar ze het over heeft.

Niet erg natuurlijk, misschien zelfs goed; een aardige illustratie wellicht van het blootleggen, het binnenstebuiten keren, van de opzet van een speelfilm en het ‘gebruik’ van acteurs daarin, als het ware. Tell, don’t show . Godard gebruikte dat procedé van documentair in de camera kijken en onuitgesproken interviewvragen beantwoorden wel vaker, tezamen met een pertinente voice over, en teksten in beeld als politieke slogans.

Maar elders maakten ook ‘echte’ speelfilm-elementen (plot, setting, karakters) onderdeel van het palet; hier is dat nauwelijks het geval. Een radicalisering van de vorm, ‘cutting the crap’ en doorstoten naar de essentie? Zou kunnen, maar op mij maakt het de indruk van... verplatting, een verlies van dimensies. De bewust karikaturale, ‘lange halen-gauw thuis’ politieke en sociale statements krijgen nu te weinig tegenwicht, en dat de Amerikanen niet alleen Hanoi (alsof dat al niet erg genoeg is) platbombarderen, maar blijkbaar ook Peking – en daarna zal Moskou er aan moeten geloven – maakt het er allemaal niet beter op.

Godard voert Flauberts nijvere boekenwurmen Bouvard en Pécuchet ook nog even op, maar ik vraag me af in hoeverre hij hier zelf uitstijgt boven die geestloze woordenpluizerij.

Of laat ik het anders stellen: de vragen waarmee dit stukje opent, zijn misschien best interessant; maar na het aanschouwen van dit ‘essay’ denk ik: ‘t Zal me eigenlijk worst wezen.

Ah, het begin van de essay-film voor Godard. Ik wist niet dat dit al in de jaren '60 gebeurde. Gelukkig is dit wel iets speelser dan zijn essay-werk van de jaren '80 en later. De term "overgangsfilm" past prima.

Ik vond de film een beetje wisselend van kwaliteit, ook wel deels omdat ik niet zo veel kan met Godards gebruikelijke maatschappijkritiek, die ondanks vele filosofische verwijzingen en moeilijke woorden toch simplistisch aanvoelt. Hij is erg goed in het weergeven van een verwarde maatschappij via beeld en geluid, maar helaas kan hij net zo goed lang een saai shot aanhouden en vervolgens er een vervelende voice-over die een politiek pamflet opdreunt erachter zetten.

Typisch is eveneens het gebruik van een prostituee in de "hoofdrol". Heeft Godard ooit een vrouw in zijn werk gehad die hij niet op de een of andere manier als een hoer of op z'n minst een slet zag? Volgens mij was er zelden een regisseur die zo gefascineerd was door het andere geslacht en er zo weinig van leek te begrijpen. 2 of 3 dingen is kennelijk werkelijk alles wat hij van hen weet.

Alle kanttekeningen even daargelaten kan ik ook niet ontkennen dat als Godard raak schiet hij ook meteen vol de roos raakt. Die koffiescène kan ik niet minder dan geniaal noemen. Misschien zelfs het beste dat hij ooit heeft gedaan. De dubbele introductie van de hoofdfiguur is ook zoiets waar alleen Godard mee kan aankomen. Gek is dat hij eveneens een veel simpelere scène effectief kan maken. Zo zit er een lang shot in van een jonge vrouw in een cafetaria die spreekt met een man die off-screen zit, terwijl ze praten over haar vermeende schaamte voor seks. De actrice speelt het erg goed en de dialoog is scherp en zit vol karakter, waardoor het extra jammer is dat dit een weg is die Godard zelden bewandelde.

Dus ja, het is een goede en zelfs bijzondere film, maar ook een frustrerende. Het hoort er een beetje bij als je een Godard kijkt denk ik.

3,5*

Weer zo'n typische Godard van het eind jaren zestig tijdperk. Veel Vietnam geleuter, een huisvrouw die zich prostitueert, een kind dat op een soort crèche gedumpt wordt, begint te blèren en tot bedaren gebracht moet worden met een verhaaltje uit Picky Pouc. etc etc. Soms best wel grappig eigenlijk, maar of het mij nu allemaal boeit; nou niet direct. Deze film heeft voor mij wel iets nostalgisch; de auto's uit dat tijdperk, er werd doorgaans veel gerookt - de anti-rokers maffia bestond toen nog niet, de kleding en de kapsels van de dames en nog meer van dat. Hoewel niet boeiend toch wel een interessant filmpje van Godard dat echter in de verste niet in de buurt komt van de films die Godard maakte in de eerste helft van de jaren zestig, waarvan ik Le Mépris nog altijd zijn beste film vind.

3,0*

Tot nu toe is deze '2 ou 3 Choses Que Je Sais d'Elle' de meest recente Godard die ik zag. Gezien de speelduur een tussendoortje, qua thema's misschien niet echt. In ieder geval laat deze prent wat gemengde gevoelens achter, zoals wel vaker bij Godard. 'Le Mépris' blijft het absolute meesterwerk van de man en ik ben bang dat ik nooit een betere film dan die zal zien van 'm. Deze film wisselt boeiend en niet boeiend geregeld af. Echter stel ik het altijd wel op prijs dat Godard op een leuke manier lak heeft aan alle zogenaamde filmregels en lekker doet wat-ie zelf wil in z'n films. Ook hier werkt dat prima.

Oef dit was een zware domper.

Ik vind dat het nog best frivool en interessant begint, maar op een gegeven moment begon de film me behoorlijk tegen te staan en vond ik de film steeds minder boeiend. Het laatste half uur is echt slappe hap.

De filosofische teksten zijn uit de verkeerde filosofieboeken gehaald. De teksten zijn maar af en toe interessant.

De scène met het inzoomen op de bewegende luchtbellen in de koffie is het hoogtepunt van de film.

Weer zo'n typische Godard met een hoop gelul dat inhoudelijk niet boeiend is en afleidt van een sfeerportret dat de film had kunnen zijn. Genoeg leuke vondsten en ideetjes weer zoals vaker bij hem (zo'n gesprek in een lang shot waarin iemand daarachter bezig is met een flipperkast, dat is best geinig), alleen sleept de film zich wel voort omdat zulke leuke momenten te weinig voorkomen of ook net wat te lang doorgaan. 2,0*.