Celluloide (1995)

Er bestaan er veel van : films over het maken van films...dit is er weer zo eentje, en wel van de ouwe Lizzani . Film gebaseerd op een boek van Pirro die zijn eigen werk samen met de legendarische Scarpelli tot een scenario omvormde. Die Pirro trouwens al lang medewerker van Lizzani o.a. aan il gobbo en achtung banditi.

Zoals gekend zijn er genoeg van dit soort meta- films, maar hier - en zoals de titel reeds suggereert- legt Lizzani tevens de nadruk op het materiële proces van het filmmaken, het productieproces zelf waaruit ook de marxistische credentials van de regisseur blijken. De ontstaansgeschiedenis van filmrollen zogezegd, maar geen willekeurige : het materiaal gebruikt voor het schieten van Rossellini's RCA, waarschijnlijk de belangrijkste film uit de Italiaanse filmgeschiedenis. Hoewel hierboven anders wordt gesuggereerd is de voornaamste figuur hier niet de door Ghini vertolkte Rossellini, maar scenarist Amidei. Voor deze rol werd niemand minder dan Giancarlo Giannini ingehuurd, die prompt een DDD mocht komen ophalen.

Dat Giannini/ Amidei hier de voornaamste figuur is maakt de film ook luchtiger dan je zou verwachten en in feite doet het vaak aan inhoudelijk als een soort ouwe "redt de voorstelling maar het geld is op " musical omtrent een bijeengeraapt zooitje dat geld en faciliteiten bijeen poogt te schrapen terwijl ze zich intussen ook met hun amoureuze perikelen bezig dienen te houden.

Het betreft hier geen somber oorlogsdrama en die dreigende sfeer komt hier eigenlijk niet over, al begint de film dan ook pas na de bevrijding dus dat is logisch, maar er volgen later ook flashbacks naar de oorlog zelf. En de "goede " afloop- het wereldwijde succes van RCA- is uiteraard de bekroning van de meestentijds eerder opgewekte grondstemming. Niet in geringe mate is die stemming ook de "verdienste " van Giannini die de film naar zich toe trekt.

Behalve reeds genoemden nog Falchi als vriendinnetje van Giannini, Sastri als Anna Magnani die het er allicht dik oplegt, wat eveneens geldt voor Fassari als Fabrizi. Gememoreerd dient ook de belangrijke rol van Dapporto als producent Peppino Amato te worden, die de film nog meer richting het komische duwt en een soort karikatuur is : hij wil een" lachfilm zonder doden" , maar dat zat er bij deze gelegenheid net niet in...zoals passend bij de nogal anekdotische opzet van het geheel komt ook een jonge Fellini als scenarist even opdraven.

En Walken dan ? Een veredelde cameo in feite als Geiger, toen nog us army officier in Italië en degene die de film naar Amerika bracht waar de grote triomf begon. Amper 10 minuten in beeld.

Uiteindelijk zouden we dit een middle of the road film kunnen noemen: geen intellectuele meta- exercitie, zeker niet ondanks het begin waarin we de acteurs backstage zien, dat aspect verdwijnt eigenlijk volledig. Al evenmin zien we veel footage uit het oorspronkelijke werk- waarom ook want dat is al gekend genoeg. Ik denk niet dat filmbuffs hier veel van zullen "leren " . Vooral een acteursfilm zou je kunnen zeggen, met wederom Giannini als middelpunt en ook vooral geschikt voor diens tifosi. Hij niet de enige DDD winnaar hier : ook de Sica jr. werd bekroond voor zijn idd. goede score.

Een release met onderschriften is er bij mijn weten niet, maar kan natuurlijk worden gedownload met fansubs.