Drømmen (2006)

Dat een film als deze waargebeurd is maakt het natuurlijk interessant was het niet dat ik de hele film het gevoel had naar een sentimentele, fictieve Hollywoodfilm te kijken. Het verhaal kwam niet heel erg geloofwaardig over, zo zit in het begin van de film alle leerlingen in die schoolhal de directeur op te jutten om een leerling te slaan terwijl iedereen zich op het einde helemaal afzette tegen de directeur door de orders die de directeur gaf niet op te volgen. Dat de Deense vlag op het einde gehesen werd ter overwinning hoefde voor mij ook niet, het gaf me het gevoel naar een Amerikaans feel-good filmpje te kijken.

Het acteerwerk viel nog wel mee, het mag dan misschien wel lijken dat Fritz nogal met tegenzin acteerde maar hij speelt nu eenmaal de rol van een tiener die het moeilijk heeft met bepaalde zaken. Hij is het lachertje op school, hij gedraagt zich volwassener dan zijn mede-studenten, zijn vader krijgt soms een inzinking, ... Verder vond ik dat de film wel mooie plaatjes afleverde, zo was het contrast tussen die blauwe heldere lucht en de geelgekleurde velden erg mooi, een filmpje dus voor een koude, regenachtige novemberavond. Ik twijfel tussen een 3 en een 3.5 maar voorlopig houdt ik het op 3 sterren.

3.0 sterren

De grootste klojo's zijn diegenen die hun wandaden verbergen achter instituties en machtsposities. Schooldirecteur Lindum-Svendsen is zo iemand. In Scandinavische landen is onderwijs een fundament van de maatschappij en bekleedt een functie, die bijna op gelijke voet met de kerk staat. Zo belangrijk ook, dat leugens geoorloofd zijn om de deugden van Denemarken in de verf te zetten ( mooi geïllustreerd in die geschiedenisles over slavernij ). Het is dan ook "not done" om dat in vraag te stellen en aan te vallen zoals de ouders van Fritse doen. Ze lopen met hun neus recht tegen een muur.

Terwijl lijfstraffen bij wet al verboden waren, permitteert de directeur zichzelf om kinderen te mishandelen op zijn school. Hij rukt bijna een oor af van Fritse, een jongen waarop eigenlijk niks op aan te merken is, en die het slachtoffer wordt van een flauwe grap . Hij krijgt bescherming van een meer progressieve leraar, Freddy Svale, die in alles het tegengestelde is van de ouderwetse, bijna militaristische directeur.

Ik vond het een meeslepende, toegankelijke en zeer kritische film over hoever de macht van het onderwijssysteem kan en mag gaan, met goede muziek, correct acteerwerk, die voor mij nog iets emotioneler kon. Hoewel, ik was toch vertederd door die mooie vader-zoon band. Ook hier en daar enkele kleine missers (een niet al te best einde) die gelukkig de film niet kelderen. Parallellen worden ook getrokken tussen de afschaffing van slavernij en lijfstraffen. Drommen laat zich makkelijk bekijken en zou een erg breed publiek moeten aanspreken

Vandaag, 28 augustus, is het de “Martin Luther King, I have a dream”-dag. Reden voor mij om deze veel bekroonde en op ware feiten gebaseerde film van Niels Arden Oplev weer eens op te zetten, omdat het hoofdpersonage in zijn drang naar gerechtigheid zich vooral liet inspireren door MLK, een man die mij in mijn jonge jaren en ook nu nog niet onberoerd laat.

Ik heb deze film nu voor de vierde keer of zo gezien en hij lijkt steeds meeslepender te worden. Anders dan @Leo1954 hierboven beweert zet de jongen zich niet af tegen de maatschappij, maar tegen een tiranniek, harteloos, manipulatief en gewetenloos schoolhoofd, wiens educatieve vaardigheden uit de Middeleeuwen lijken te stammen. Dat de klasgenoten van Frits uiteindelijk besluiten één front te vormen tegen zoveel leugenachtigheid en onrecht, bezorgt mij iedere keer opnieuw kippenvel. Gelukkig maar.

Kortom, een prachtige film van regisseur Arden Oplev, van wie ik tot op heden drie films heb gezien. Die scoren bij mij alle drie de maximale waardering van 5*.

Wie deze film goed vindt, moet zeker het misschien nog sterkere Der Kommer en Dag (Film, 2016) overwegen. Soortgelijk thema, ook Deens, zelfde setting, maar zich afspelend in een internaat. Wel een pak rauwer dat dit.

Nu niet dat ik deze film zomaar als een 'familiefilm' zou aanzien. Zo luchtig is het allemaal niet. Het maakt wel duidelijk, samen met de andere film die ik aanhaalde, hoe geïnstitutionaliseerd kindermishandeling was in het schoolse jaren 60 in Denemarken en wellicht ook in andere landen in meer of mindere mate. Vandaag kan je je het amper nog voorstellen. Frappant eigenlijk hoe de gemeenschap enerzijds het gedoogt, maar anderzijds ook machteloos staat door de gebeurtenissen. Niet één maal, niet twee maal, maar 25 jaar lang. En dat laatste vind ik vanuit mijn zetel en context anno 2023 erg wrang. Waar was die schoolverpleegster al die andere keren? Om er maar eentje uit te pikken.

Voorts een onderhoudende film. Leuk zo die subplot met Martin Luther King. Fijn om vast te stellen dat die echt wel véél mensen heeft geïnspireerd. Jammer inderdaad van die leerkracht die alsnog capituleerde. Maja, dat zal zo gebeurd zijn, neem ik aan. Alleen had ik meer willen weten waarom precies hij zijn kar keerde.