Kona fer í Stríð (2018)

Meestal zijn de films in de filmhuizen weinig vermakelijk want serieus maar hopelijk wel goed als in diepzinnig (of origineel). Maar deze film is niet bepaald diepzinnig maar wel vermakelijk, tenzij je politieke betrokkenheid diepzinnig vindt.

De politieke betrokkenheid spat namelijk van de film af: de film gaat over een oudere vrouw die in haar vrije tijd ecoterrorist is en zij wordt als een ware heldin afgebeeld in de film want als mens zeer sympathiek (en ze redt ook nog kindjes uit oorlogsgebieden) en als strijder voor de goede zaak zeer moedig. Om haar zaak te ondersteunen wordt in de film nog uitdrukkelijk de aandacht gevestigd op de gevolgen van klimaatverandering om twijfelende kijkers nog even te overtuigen van haar goede zaak of zo. Ook het argument dat het niet erg democratisch is om op eigen houtje de industrie te saboteren en met belastinggeld opgebouwd infrastructuur te vernielen wordt in de film onderuit gehaald, want de suggestie is dat het volk wel degelijk achter ecoterrorisme staat – het oude vrouwtje heeft in ieder geval opvallend veel handlangers in het dorp die haar stiekem helpen met haar terrorisme – maar dat de democratie is gecorrumpeerd door het grootkapitaal. De film lijkt aldus wel een heel lang verkiezingsspotje van GroenLinks of zo. Voor mij hoeft dat niet. En tot overmaat wordt er ook nog de hele tijd – als een soort runing gag – de enige buitenlander in het dorp gearresteerd op verdenking van het terrorisme terwijl die er niets mee te maken heeft: zo wordt ons ook nog fijntjes gewezen op ons racisme c.q. etnisch profileren door de politie. Het politieke activisme van de filmmaker had wel een tandje minder gemogen…

Maar zoals gezegd: het positieve is dat de film wel vermakelijk is. De oude vrouw speelt een leuk kat-en-muis-spel met de autoriteiten en weet in de wildernis van het platteland als een ware Rambo uit de handen te blijven van het legertje agenten en soldaten dat achter haar aan zit. Ze heeft een tweelingzus en het zal dan ook niet verbazen dat er nog een leuke wisseltruc komt om opnieuw de autoriteiten om de tuin te leiden. Ze wordt overal gevolgd door een paar muzikanten die de film zo ‘live’ van achtergrondmuziek voorzien hetgeen een leuk absurdistisch effect geeft. Wel vind ik het einde dan weer wat zwak: je zou denken dat ze nu als haar zus door het leven moet maar waarom stelt ze zich dan toch weer onder haar echte naam voor aan het adoptiekind?

De actie van de film is aldus weinig origineel, ofschoon de combinatie met klimaatactivisme waarschijnlijk nieuw is. De politieke inhoud van de film vond ik weinig diepzinnig maar de film verdient toch een voldoende omdat hij zo vermakelijk is. Afrondend naar boven – ik zie het politieke activisme daabij enigszins door de vingers – kom ik uit op 3 ½ sterren.

Woman at war voedt de onjuiste voorstelling van zaken die de milieubeweging ons graag voorschotelt, namelijk dat het milieuprobleem een zaak van de goeden tegen de slechten is. De aluminium-industrie is fout, dus aluminiumindustrie moet weg!

Wat die lieve wereldverbeteraars maar niet willen inzien is dat het niet de aluminium-industrie is die slecht voor de natuur is, maar het complete westerse systeem van verlichting, technologie en consumentisme. Ze zullen het vast goed met de wereld voor hebben maar ook zij maken gebruik van elektriciteit, aardgas, verkeer, luchtvaart etc. Je kunt wel naar vuile bedrijven wijzen tot je een ons weegt maar dat maakt je niet minder medeplichtig. Het voornamelijk linkse filmhuis publiek zal er evenzogoed van smullen.

Het zou meer recht hebben gedaan aan de waarheid (en een interessantere film hebben opgeleverd) wanneer mevrouw Halla de kabels van de hoogspanningsmast zou doorsnijden om haar energieleverancier te saboteren. DAT zou het probleem werkelijk bij de horens vatten. Maar ja, het zal nog wel even duren voor dat kwartje gaat vallen.

Geen film met een (milieuvriendelijke) boodschap, maar een wat vreemde combinatie van zwarte humor en drama, op prachtige locaties in IJsland gefilmd. Halldóra Geirharðsdóttir speelt Halla, een eco-terrorist van tegen de 50, die stroomstoringen veroorzaakt in de hoop zo de aluminiumindustrie lam te leggen en te verjagen uit de prachtige natuuromgeving. Haar acties leveren veel publiciteit op, maar dat betekent dat er wel een klopjacht is gestart op 'De Bergvrouw'. En net op dat moment krijgt ze na lang wachten het nieuws dat ze een kind mag adopteren.

Scenarist/regisseur Benedikt Erlingsson is er niet op uit een conventionele film te maken, maar de stijlmiddelen die hij gebruikt zijn eerder frustrerend dan intrigerend. Met grote regelmaat verschijnen de leden van een jazz-trio (die een groot deel van de soundtrack 'live' spelen) in de film, evenals een trio in traditionele kledij gehulde zangeressen. Het is jammer dat de zang niet werd ondertiteld, want ik kon daardoor niet met zekerheid vaststellen of ze als een soort Grieks chorus fungeerden. Waarom de muzikanten verschijnen, alsmede waarom Halla rechtstreeks met ze communiceert is mij niet duidelijk. Diergelijke momenten verstoren in ieder geval de dramatische opbouw van het verhaal, waardoor het niet altijd even goed te volgen is en je je moeilijk kunt laten meeslepen. Het is technisch allemaal goed gemaakt en de fotografie is prachtig, maar beklijven doet het nauwelijks.

Licht absurdistisch drama dat vermakelijk is maar ook wat naïef. In Woman at War kruipt Halldóra Geirharðsdóttir in de huid van Halla, een alleenstaande vrouw die een niet al te opvallend bestaan leidt en hooguit opvalt in haar rol als dirigent van het lokale koor. Halla heeft echter diepere verlangens: het behoud van de ongerepte IJslandse natuur en moeder worden. Het mooie van Woman at war vind ik de twee gezichten van Halla die we daarmee te zien krijgen: enerzijds de strijdvaardige vrouw die letterlijk als een geoefend krijger te werk gaat om hoogspanningsmasten te saboteren (om daarmee de zware industrie te treffen en zo onrust te zaaien teneinde te voorkomen dat die industrie - met interesse en bemoeienis vanuit China - zich uitbreidt), anderzijds de zachte, kwetsbare vrouw als zij hoort dat zij op korte termijn een jong meisje uit Oekraïne kan adopteren en in de voorbereidingen die zij dan treft. De film voelt daarmee op het ene moment als een thriller, het andere moment meer als een drama, met steeds weer terugkerende absurdistische elementen. Toch begint daar ook wat twijfel te rijzen: hoe naïef is het om serieus werk te maken van het adopteren van een beschadigd kind (want al haar dierbaren kwijtgeraakt), terwijl je zelf bezig bent met het plegen van idealistisch gedreven misdrijven en op de hielen wordt gezeten door de autoriteiten? Dat kun je mijns inziens niet afdoen door te wijzen op het absurdistische; daarvoor is de film toch ook weer te serieus. Een zelfde soort tegenstrijdigheid schuilt voor mij in het gegeven dat Halla zich (extreem) vergaand inzet voor de IJslandse natuur, terwijl zij vervolgens zonder enig bezwaar, zo lijkt het, met het vliegtuig op en neer gaat naar Oekraïne. En zo zijn er nog wat (onaannemelijke) gebeurtenissen in het script die het allemaal wat ongeloofwaardig maken. Misschien is het de bedoeling van de regisseur om de onvolmaaktheden en tegenstrijdigheden in de persoon van Halla daarmee simpelweg te tonen en het oordeel daarover aan de kijker over te laten.
Al met al weet Woman at Wat voldoende te intrigeren en vermaken. De (originele) keuze om de filmmuzikanten onderdeel van de film te laten uitmaken door hen steeds letterlijk in beeld te plaatsen, vond ik vermakelijk. Woman at War had voor mij, tot slot, wat korter mogen duren door de laatste scene (het ophalen van het adoptiemeisje uit Oekraïne) weg te laten. Die voegde voor mij niet zo veel meer toe, al was het eindshot dan wel weer treffend en in stijl.

Een vermakelijke film. Goed gespeeld, een boeiend verhaal en leuk gedaan met de muziek en de zang tussendoor. Dat voegt iets toe en past er wel bij, vind ik. Ik vind het altijd knap, hoe één persoon twee personen kan spelen in één film, en de hoofdrolspeelster is letterlijk door het slijk gegaan voor de rol. Het is licht komisch, wat ik ook fijn vond. Het duurde even voor ik erin kwam, maar toen keek het vlot weg en had ik een prima tijd. Voldoende. 3,5*

Deze film is niet alleen buitensporig eenzijdig, ze is zich daar ook nog eens veel te sterk van bewust. Politieke oogkleppen worden gevierd door verzet te omlijsten als een komisch-dramatisch schouwspel. De tegenstander? Een politiestaat vol anonieme zwarte pakken en zonnebrillen (en één dame- namaste!). Alles voor Gandhi, Buddha en Mandela.

De festivalgang, de Lux-nominatie en de relatief brede arthouserelease laten zien dat er grote publieken zijn voor dit lichtzinnige linkse pamflet. Áls je zo'n film maakt, heb dan het lef je eigen positie te bevragen en je politieke uitgangspunt in een breder kader te plaatsen.

In plaats daarvan krijgen we een belerend einde, dat ook nog eens het sentiment wil beroeren.

Het is dat ik pas ook Capharnaüm zag, anders kon Woman At War met groot gemak op voor de meest tenenkrommende titel in tijden.

Met een ernstig onderwerp als de teleurgang van onze planeet, toch een vermakelijke film gezien met droge, zwarte humor, die wat aarzelend begint maar dan zeker, met die spectaculaire operatie en even spectaculaire redding, toch gensters slaat.

Talrijk zijn de voorbeelden in literatuur en film waarbij een onopvallend personage stiekum optreedt tegen misdaad en onrecht, maar deze "Woman at War" is in dat genre toch wel een buitenbeentje, waarbij de "visuele soundtrack met backup-singers" toch een gesmaakt en grappig onderdeeltje vormt.

In de knappe slotscène krijgt Halla gelijk met haar beweringen dat er iets mis is met ons klimaat.

Degelijke film over ene onderwerp rond milieuactivisme, maar wel eentje die niet boven de middelmaat uitstijgt en al snel uit het geheugen zal gewist worden. Mileuactivisme is één zaak, maar er zullen ook andere meningen zijn die het eerder als milieuterrorisme zullen catalogeren. Het is een film waarvan ik noch warm noch koud van krijg, hoewel ik milieu en klimaat een erg belangrijk maatschappelijk thema vind. Het is een film met contrasten - een rol als activiste en een rol als zorgzame moeder - en met nogal wat eenzijdige tegenstellingen zoals de boze egocentrische overheid/concerns.

Ik begrijp de filmtitel ook niet zo goed. Enfin, begrijpen wel, maar "Woman at war" neemt een duidelijke stelling in en duidt op controverse. Bij momenten ook wat tegenstrijdig waneer het ecobewuste hoofdpersonage haar economische voetafdruk wel enorm de hoogte injaagt. De filmmuziek en de letterlijke weergave ervan was speciaal, maar toch verfrissend. Het einde eindigt is een sentimenteel gedoe en was overbodig (wat ook zo was voor de gehele zijplot).

Eco warrior woman op het oorlogspad.

Ja, het is een oversimplistisch en thematisch verhaal, en bovendien veel te groenzoeterig. Maar als boodschap in de richting is het wel sort-of ok en sympathiek. Zelfs met de wat flauwe en foute running gag met de rasta tourist. De mevrouw van middelbare leeftijd doet het best goed als ecoterrorist, en de manier waarop ze op een brede steun mag rekenen - in tegenstelling tot wat de democratisch verkozen regering probeert aan beleid uit te zetten - komt onaangenaam dicht in de buurt van de praktijk van alledag. Prettig bijdetijds in de tegenstelling tussen high tech law enforcement met hun drones en helicopters en de plattelanders met hun hondjes en schapen. Niet heel realistisch misschien - daar is de surveillancemaatschappij toch al een redelijk tandje te ver voor doorgeslagen. Of wellicht moet je de schapen als een allegorie voor de gewone mens zien, dan kan het wel weer.

Qua eco boodschap, ik weet het niet zo - ik ben er volstrekt van overtuigd dat de maatschappij die we nu kennen naar de afgrond rent, zal crashen als het spreekwoordelijke vliegtuig van het piramidespel. Maar of deze film helpen gaat om die boodschap over de buhne te brengen? ik denk het zomaar niet. Maar daarmee is het nog wel steeds prettig kijkvoer. En als promotiefilm voor het IJslandse toerismebureau werkt het ook best aardig. Jammer dat dat dan met alle vliegreizen weer een enorme milieubelasting oplevert...

Was vanavond op Canvas (hulde voor de Vlaamse TV), en ik heb enorm genoten! Mooi verhaal, goede cast, fantastische soundtrack (live!). Heerlijk! De steeds terugkerende toerist (een Spanjaard op fietsvakantie in Ijsland!), de 'vermeende neef' en tweeling zus als partners in crime ... Maakt me ook erg nieuwsgierig naar ander werk van deze regisseur ...

Als je Halla in haar dagelijkse bestaan zo bezig ziet, zou je niet vermoeden dat deze onopvallende en vriendelijke koorleidster een dubbelleven leidt. Een gewelddadig dubbelleven nog wel. Een dubbelleven dat in het teken staat van het bieden van tegenstand aan het uitbuiten van de natuur door het grootkapitaal. In haar strijd schuwt zij geen middel en gaat zij allesbehalve vriendelijk tekeer.

De Ijslandse schrijver en regisseur Benedikt Erlingsson hanteert in zijn film een absurdistische toon. Het contrast tussen de doorgaans zo onopvallende Halla en de gewelddadigheden die zij in het geheim uitvoert, bepalen een groot deel van de fascinatie voor de film. Een fatsoenlijke vrouw van eind 40 die de Ijslandse economie doet wankelen en uit handen van de politie probeert te blijven. Spannend en bizar. David tegen Goliath. Robin Hood tegen de sheriff van Nottingham. Haar strijd is actueel. Haar strijd is universeel. Erlingsson maakt van haar een held. Ze neemt de kijker dan ook snel voor zich in.

De elementaire strijd van Halla tegen de aantasting van de Ijslandse natuur maakt dat je de film als een eco-thriller kunt beschouwen. Toch is de film meer dan dat. Het verhaal van Halla schetst ook een portret van een eenzame vrouw van middelbare leeftijd die zin wil geven aan haar bestaan. Puur drama is dat verhaal niet. De bizarre humor voorkomt dat. De interacties tussen de personages hebben vaak een absurde en soms zelfs surrealistische ondertoon die een grappige uitwerking heeft. Running gags met betrekking tot een Spaanse toerist en een regulier opduikend jazzcombo zijn in dit opzicht zeer geslaagd te noemen.

Al deze bijzondere ingrediënten maken van Kona fer í Stríð een bijzondere film. Een spannende thriller en een ontroerend drama gevuld met komische intervallen en met prachtige beelden van de Ijslandse natuur. Leuke film!