La Région Centrale (1971)

Woorden schieten tekort.

Het is een van de grootste clichés die het Nederlands machtig is, maar geen enkele andere uitdrukking past zo goed bij deze film, als deze. Michael Snow laat zien dat regisseurs in sommige gevallen compleet overbodig zijn. En cameramannen al helemaal. In La Region Centrale registreert een voorgeprogrammeerde camera vanaf een bergtop de Canadese wildernis. Waaronder: de lucht, de grond, de stenen, het meer en veel groen. De camera begint rustig, maar na een tijdje zwiert hij alle kanten op totdat je er ontzettend duizelig en misselijk van wordt.

Om nog een pretentieus statement te spuien: ik ben van mening dat La Region Centrale de allermoeilijkst te bekijken film ooit gemaakt is. Elke film die je kijkt heeft een lijdend voorwerp. Er is altijd iets waar je je ogen op kunt richten en iets of iemand die de aandacht trekt. Zelfs de wildste films van Warhol (Sleep, Empire) of het werk van bijvoorbeeld Stan Brakhage heeft zo'n lijdend voorwerp. Maar bij deze film is het elke minuut weer vechten om een glimp op te vangen van een fixatiepunt. Het is onmogelijk om je gedachten of je blik ergens op te richten omdat het vaak minuten duurt voordat dat punt überhaupt in beeld is.

Je kunt deze film het beste zien als een film van Peter Kubelka (1 van mijn favoriete regisseurs: check zijn films!), maar met alle respect: ik ben blij dat Peter Kubelka geen film maakte die langer duurde dan een kwartier. En dan deze dikke 180 minuten. Het waren er rond de 190, maar dat merk je op een gegeven moment niet eens meer.

Bestaat er zoiets als slecht/middelmatige meesterwerken? Zo ja, dan is dit er eentje. Een noodzakelijk kwaad, iemand moest zoiets maken en het is best knap gedaan. Voor die tijd moet het niet makkelijk zijn geweest om een camera alle kanten op te laten vliegen zonder dat je hem aanraakt.

Vooral gekeken, omdat La Région Centrale in de They Shoot Pictures lijst staat en daar zelfs nog een redelijke hoge plaats inneemt. Ik heb gisteravond een helft gezien en vandaag de tweede helft en ik ben blij dat ik het op deze manier heb gedaan.

Experimentele cinema mag dan vaak grensverleggend zijn, maar het leent zich beter voor een korte speelduur, omdat het vaak nogal wat aandacht van de kijker vergt, tenminste dat is mijn ervaring. Hoewel dit qua camerawerk zeker knap is te noemen, was ik La Région Centrale na een uur wel zat. Al het gedraai en het constant eentonige geluid van de camera had ik toen wel gezien.

De tweede helft was meer van hetzelfde, al zat er hier en daar wat leuks tussen. Al met al duurt het wel te lang en herhaalt het zich veel te vaak. Het idee is leuk voor een korte film, maar het vergt teveel aandacht van de kijker en is te herhalend om dit drie uur lang boeiend te houden.

1,5*