Waterloo (1970)

Een prachtig epos over één van de meest bekende gebeurtenissen uit de geschiedenis. Goed, sommige dingen doen misschien enigszins verouderd aan (o.a. het camerawerk) maar desondanks boeide de film van begin tot eind. Mooie muziek ook.

De waarde van de film zit zonder twijfel in de indrukwekkende massascènes.

Daarnaast vind ik de film wel wat langdradig al is het toch wel nodig iets te vernemen over de persoon van Napoleon en, voor zover we deze Bonaparte kennen uit onze geschiedenisboeken, vind ik Rod Steiger een goede keuze om deze rol te spelen.

Een film waar je meer van verwacht, maar dan vooral omdat het figuur Napoleon zoveel te bieden heeft als filmkarakter. Deze film is Der Untergang voor de Franse keizer. De meeste oorlogsfilms gaan over WO II, de burgeroorlog of de Vietnamoorlog (tegenwoordig komt daar de Golfoorlog en Afhanistan bij), terwijl stratego slagvelden uit de tijd van Napoleon veel minder voorkomen. Van die tijd mogen er best meer films gemaakt worden.

Het is een Amerikaanse cast, wat toch vreemd aandeed bij de vertolking van Napoleon. Zelfs Wellington was met Plummer een Amerikaan. Een gemiste kans, maar met Schotse Spartanen in 300 kan het met momenten nog erger.

Uiteraard draait het in de film vooral rond de slag van Waterloo en daar is het ten slotte toch in gelukt. Dergelijke veldslagen mogen wel wat filmtijd in beslag nemen. Ik ben niet helemaal vertrouwd met de slag zelf (buiten de feiten uit de geschiedenislessen) en ik moest meteen denken aan 1302 toen de Fransen ook problemen hadden omdat hun paarden en geharnaste soldaten in de modder vast kwamen te zitten.

De film geeft een duidelijk beeld van de veldslag en een mooi overzicht van de feiten. En doet smaken naar meer uit deze periode. Hopelijk met de juiste talen en nog iets dieper in te gaan op Napoleon en Wellington. Al vond ik de monologen van hun gedachtengangen wel een mooi extraatje.

Slechte film over de slag om Waterloo. Het realistische bloedbad kunnen ze natuurlijk niet in beeld brengen. Alleen het bepaalde Hollywood ogende spektakel is niet best in deze film, maar heb absoluut geen hekel aan Hollywood. De bekende acteurs doen hun best maar het lukt niet helemaal. Naast dat, is de film vreselijk saai en weet niet echt indruk te maken. Ook de gevechts scene's niet, maar ze zijn op zich niet lelijk gemaakt. Vooral met de slow motion beelden die soms komen, zijn wel mooi. De rest deed het niet voor mij. 1,0 is mijn score voor deze film.

Omdat het dit jaar 200 jaar geleden is dat de slag om Waterloo plaats vond, wilde ik er wel eens een film over zien en dus kwam ik uit op deze film.

Visueel ziet het er allemaal indrukwekkend en groots uit met o.a. de indrukwekkende grote legers (er hebben enorm veel figuranten meegespeeld in deze film), landschappen, decors en aankleding. Maar qua verhaal is het zeer langdradig en saai en voordat de slag om Waterloo begint zijn we ruim 80 minuten verder. Vanaf dan wordt het tenminste wel enigszins boeiend, interessant en vermakelijk om naar te kijken. Het werd ook allemaal groots (o.a. via luchtopnames) en spectaculair in beeld gebracht en bevatte ook de nodige dramatiek (hier en daar ook wat aangevuld met droge humor). De actie is wel erg braafjes in beeld gebracht (weinig tot geen bloed en geen verminkte lichamen), maar dat was normaal voor de tijd dat deze film werd gemaakt. Hoewel je weet hoe de slag om Waterloo zal eindigen, was het einde best heftig en neigde het ook naar moord.

De cast met zeker een aantal bekenden doet het helaas niet meer dan verdienstelijk en dan heb ik het vooral over Rod Steiger in de rol van Napoleon Bonaparte en Christopher Plummer in de rol van de Duke of Wellington. Het is jammer dat de cast niet echt overtuigend speelt en dat veel dialogen te belachelijk voor woorden zijn. De slag om Waterloo gaat in deze film alleen tussen de Fransen en de Engelsen (op het einde komen ook nog even de Pruisen aanbod) en de rol van België en Nederland komt helemaal niet er sprake. Dus op historisch vlak is er inderdaad veel fout aan deze film.

Eigenlijk verdient de slag om Waterloo een betere verfilming dan deze film. Wat dat betreft is het jammer dat er dit jaar geen nieuwe verfilming is gekomen en zeker omdat het dit jaar precies 200 jaar gelden was. Dus voor de filmwereld is het eigenlijk een gemiste kans. Deze film is niet meer dan redelijk en dan vooral alleen vanwege het gedeelte om de slag om Waterloo. Het eerste uur is gewoon slaapverwekkend.

By God, Sir. I've lost my leg

Waterloo was zo'n film die ik al geruime tijd had liggen. Niet echt meteen een gigantische fan van dit soort historische taferelen, maar de aanwezigheid van Orson Welles trekt me voor eender welke film over de streep. Het was pas echter dankzij King Vidor's War and Peace epos, dat ik een paar maanden geleden had gekeken, dat ik zin had gekregen in een verdere uitdieping van Napoleon. Waterloo sluit historisch gezien dan ook mooi aan bij War and Peace en dan wou ik ook weer niet meer te lang wachten.

Voor Orson Welles moet je het hier niet doen. Ik weet dat de man in de loop der jaren kleine rolletjes op zich heeft genomen om zijn eigen films te kunnen financieren, maar het is een schande dat hij zo prominent aanwezig is op zowel de openingscredits alsook op het vele promotiemateriaal. Welles speelt Louis XVIII en hij komt misschien maar maximaal 5 minuten in beeld. Serieuze teleurstelling in ieder geval, maar in het algemeen had Waterloo sowieso wel wat beter kunnen zijn. Ik verschiet er eerlijk gezegd wel van dat dit uit 1970 stamt, had dit qua stijl echt halverwege de jaren '50 verwacht. Soit, het was gelukkig nog altijd wel een tijd waar men gebruik maakte van veel figuranten en dat is één van de grootste pluspunten aan de film. Het slagveld ziet er erg imposant uit en regisseur Sergey Bondarchuk schud regelmatig een erg mooie scène uit zijn mouw. Verder is dit echter vooral een film die lijdt onder de lange speelduur want hoewel de bekende strijd nog wel de moeite is, is vooral de aanloop ervan erg traag. Andere tijden natuurlijk, maar dan zijn er films die dit toch wel een stuk beter aanpakken.

Gelukkig kan dit soort grootschalige Hollywoodproducties altijd rekenen op een aantal bekende koppen. Christopher Plummer plukte nog altijd de vruchten van zijn legendarische rol in The Sound of Music en werd hier gecast als Wellington. Een vleugje humor hier en daar en vooral veel charisma. Iets wat ook gezegd kan worden Rod Steiger die de rol van de kleine generaal op zich neemt. Hoewel de twee op het slagveld nooit fysiek met elkaar in contact komen, zit er toch een zekere spanning tussen hen. Ieder op hun eigen manier indrukwekkend in ieder geval, maar het grootste hekelpunt is toch de taal. Altijd zo jammer dat je een meertalige geschiedenis als deze met alleen maar Engelstalige acteurs/actrices brengt. Het occasionele 'merde' of Vive la France' helpt natuurlijk bitter weinig en voelt zelfs erg geforceerd aan.

Soundtrack van Nino Rota ook nog, die doet nooit iets verkeerd. Waterloo is in ieder geval een interessante film om eens gezien te hebben. Bondarchuk levert een stilistisch mooie film af, erg benieuwd naar zijn vierluik rond War and Peace, en met Plummer en Steiger is er een sterke cast ter beschikking. Toch verloopt het plot niet vlot en komen de elementen nooit echt samen tot één mooi geheel. Had meer in gezeten volgens mij.

2.5*

Na 30 jaar weer gekeken naar deze film. Viel mee alleen traag dat was vroeger zo. Goed speel van Rod Steiger.Gezien toen ik 24 jaar was in de bios in Rotterdam.

"Waterloo" begint in 1814, wanneer de gevolgen van zijn rampzalige invasie van Rusland Napoleon Bonaparte zoveel verliezen hebben toegebracht dat hij zich na de Slag om Parijs moet overgeven aan de geallieerden. Hij leeft enige tijd in ballingschap op het eiland Elba, maar ontsnapt binnen een jaar met een klein leger, vastberaden om Frankrijk terug te winnen. Deze waarlijk epische film vertelt hoe hij opnieuw de macht wist te grijpen in Frankrijk, maar richt zich ook op Duke Wellington [Christopher Plummer], de arrogante aanvoerder van het Britse leger, die door Napoleon op de hielen wordt gezeten, maar bij Waterloo besluit de confrontatie aan te gaan in de hoop dat Pruisische versterkingen op tijd zullen komen om de strijd in zijn voordeel te kunnen beslissen.

Rod Steiger is een explosieve acteur en die kwaliteit komt in “Waterloo” perfect uit de verf. Niet alleen versterkt hij daarmee Napoleons opvliegende karakter, het verklaart ook hoe Napoleon de aandacht van een heel leger voor zich op wist te eisen met zijn relatief kleine, doch uiterst energieke gestalte, een bulderende stem, een oprechte liefde voor zijn land, zijn soldaten en vooral een geloof in eigen kunnen. Dat geloof heeft hem groot gemaakt, maar is hem uiteindelijk ook (opnieuw) noodlottig geworden. Steiger is briljant in het neerzetten van boeiende personages die op dat grijze gebied zitten tussen good guy en bad guy. Napoleon is ook een historisch figuur die meningen verdeelt. Is hij de vaderlandselievende, geniale krijgsheer en hervormer? Of is hij de megalomane oorlogsmisdadiger die zijn soldaten onnodig deed lijden uit egoïstische eerzucht?

Christopher Plummer laat zich niet overschaduwen door Steigers imposante vakwerk en zet ook een gedenkwaardige vertolking neer. Indrukwekkend acteerwerk dus dat ook echt nodig is, want boven alles houd ik van deze film vanwege de scènes op het slagveld. Producent Dino DeLaurentis zorgde ervoor dat regisseur Sergei Bondarchuk de beschikking had over 15,000 (!) getrainde soldaten uit het Russische leger. De tactieken van Napoleon, Wellingdon en de Pruisische generaal Von Blücher zijn eindeloos bestudeerd en Bondarchuck weet de slag dus tot in detail na te bootsen. De film kreeg bovendien BAFTA’s voor Art Direction en Costume Design, wat aangeeft hoeveel aandacht er is besteed aan de historische correctheid van interieuren en de kostuums van alle acteurs, inclusief de duizenden soldaten.

Het camerawerk van Armando Nannuzzi is ook fantastisch, zeker tijdens de scènes op het slagveld die bestaan uit een uitgekiende montage die indrukwekkende totaalshots afwisselt met levendige shots van de schermutselingen die je een gevoel geven dat je erbij bent. Onvergetelijk is de extreme close-up van Napoleons ogen (een interessante vergelijking met het soortgelijke shot van Charles Bronsons ogen in “Once Upon A Time In The West” te maken) en de zoom op de handen van Napoleon tijdens een inspectie van zijn leger. Een visueel overweldigend, ijzersterk epos dat het zoveelste bewijs is dat CGI echt geen waardige vervanger kan zijn voor ‘the real thing’.

Waterloo is het grootschalige epos over de nederlaag van Napoleon Bonaparte tegenover Arthur Wellesley, de Hertog van Wellington en (niet te vergeten) Gebhard von Blücher van Pruisen en Willem II der Nederlanden (al komt die niet voor in de film).

Rod Steiger en Christopher Plummer spelen hun rollen sterk, maar het beste van de film waren toch wel de aankleding met vele kostuums en de indrukwekkende wijze waarop de veldslagen in beeld zijn gebracht, compleet met slow-motion cavalerie-charge en de camera die in vogelvluchtperspectief over de gevechten heen gaat. Geen wonder dat de film een inspiratiebron was voor Peter Jackson.

De film is opgenomen in Oekraïne en de extra's zijn vertolkt door troepen uit het leger van de Sovjet-Unie. Sovjet-Russische regisseur Sergey Bondarchuk maakte eerder al verfilmingen van Oorlog en Vrede (ook over de Napolitaanse tijd). Waterloo was zijn enige westerse-film. Helaas was de film geen succes, ondanks het zeer hoge budget. Hetgeen er ook voor heeft gezorgd dat Stanley Kubrick geen producenten voor zijn Napoleon-film kon vinden en dat is natuurlijk eeuwig zonde voor iedere filmliefhebber.

Indrukwekkende en geloofwaardige reconstructie van de slag van Waterloo, die er na 50 jaar erg goed uit ziet. Alles werd daarvoor uit de kast gehaald en Bondarchuk kon rekenen op meer dan 15.000 figuranten en een kolossaal budget. De film was nochtans een kassucces maar de productie was zo duur dat dit zelfs niet volstond om alle kosten te dekken. Vond ook de casting goed gekozen : Steiger overacteert soms als de megalomane maar ook halfzieke Napoleon die toch nog een laatste slag wil slaan. De beroemde verwijzing naar de blunder naar Grouchy ("Where is Grouchy?"), die Napoleon de overwinning kostte, wordt hier niet vergeten.

Plummer is een geweldig acteur en bewijst dat ook weer als Wellington. De fotografie en de invalshoeken op het slagveld sloegen me met verstomming en je voelt aan wat een oorlog in die tijd betekend moet hebben. Historische fouten zijn er (las ik) maar je moet al een echte Waterloo-specialist zijn om ze te detecteren denk ik. Wat mij betreft een must-see die het heeft van zijn spectaculaire massascènes.

Uitstekende film waarin Napoleon Bonaparte en de Duke of Wellington tegenover elkaar komen te staan. Een groots opgezette film die prachtig is aangekleed en waarbij de bekende slag om Waterloo indrukwekkende beelden oplevert. Rod Steiger zet zijn rol soms wat aangedikt neer, maar komt hiermee weg omdat het om Napoleon gaat.

Op klassiekerzondag even aan de slag met deze Waterloo waar ik best wel zin in had, want het heeft alle schijn van een klassieker, bezit een aardige cast, en gaat over een interessant onderwerp. Kom maar op dus!

Men nemen Napoleon aan de rand van de afgrond, vervolgens verbannen naar Elba om via een omweg toch zijn herintrede doet op het slagveld. En kort gezegd is vooral dat laatste, de slag bij Waterloo, wat de film interessant maakt en waar je de hele film op zit te wachten. Het grote nadeel van deze film is dan ook de best wel de lange aanloop, met de veroordeling, een hoop politiek geneuzel, Napoleon terug waarop er nog het nodige aan achterkamer gesmoes voorbij komt voordat alle neuzen eindelijk de goede richting opstaan. En dat duurt lang, het eerste uur leid in die zin af, terwijl je met een titel als Waterloo toch sneller het slagveld verwacht. Maar gelukkig vinden we het strijdgewoel dan eindelijk zo op het uur en maakt de film veel verloren terrein goed.

En hoewel ik lees dat er historisch nogal wat oncorrectheden zouden zijn merk ik er niet zoveel van met het kleine beetje wat ik van deze historie weet. De drassige grond bemoeilijkte de strijd, Napoleon moet lange tijd in het voordeel geweest zijn terwijl Wellington een verloren strijd vreesde, de arrivee van de Pruissen moet onderdeel van de doodsteek geweest zijn net als de cavalerie aanval van Ley en het opstellen van Engelse troepen vlak achter een heuvel. Opzich toch redelijk veel correctheden als je het mij vraagt, daarnaast ziet de film en de slag er toch erg fraai uit wanneer alle remmen los gaan en de strijd in alle hevigheid losbarst. Zo is de cavalerie aanval op de Engelse carré's erg fraai in beeld gebracht, is het geheel groots te noemen met veel figuranten en toont het natuurlijk de waanzin van oorlog en totale verspilling. Temidden van dit alles houdt Rod Steiger zich prima staande met een passend temperament terwijl hij toch duidelijk te oud is voor de rol.

Al met al valt deze Waterloo mij dan ook niet tegen en moet ik me toch maar eens inlezen in de slag bij Waterloo. Vermoedelijk staat er wel iets in het boek 'Ik val aan volg mij' van David Saul over de 20 grootste militaire blunders die ik in de kast staan heb.

.