Moolaadé (2004)

Ten eerste speelt de film zich af in Burkina Faso.

Ten tweede zie ik de link met John Ford nergens. Wellicht heb je het ergens gelezen?

Ousmane Sembene is wel 'de peetvader' van de Afrikaanse cinema. De rechten van de vrouw staan veelal centraal in zijn werk. Baandoorbrekend, reeds in de jaren 60, vanuit een Afrikaans perspectief.

Moolaadé is geen uitzondering. Het thema 'meisjesbesnijdenis' wordt op een volwassen benaderd, alle voors en tegens komen aan bod. Zo ook de non-acceptatie van onbesneden vrouwen. Ousmane Sembene geeft een luide stem aan deze verstotenen in de samenleving.

De film is kleurrijk. De eerste 75 minuten zijn lichtvoetig, de problematiek wordt met de nodige humor (finesse-werk overigens) aangekaart (typisch Afrikaans), maar opeens draait de film 180 graden. Groots en aangrijpend drama wordt gepresenteerd. De finale is dan weer - na alle miserie - uitbundig.

Vreselijk jammer dat het werk van Ousmane Sembene weinig bekend en te verkrijgen is. Afrikaanse kritieken en geboden oplossingen - en de (betere) manier van aanpak - worden blijkbaar niet begrepen in het koppige westen. Alhoewel de laatste jaren deze perspectieven meer vaste grond onder de voeten lijkt te verkrijgen. Een opleving dan maar voor het oeuvre van de inmiddels overleden visionair?

Moolaadé won overigens o.a. 'Un Certain Regard' op het Cannes festival, de grootste prijs naast de Gouden Palm.

Een zeer krachtige film uit Afrika. In mijn ogen geeft deze film voor een groot deel weer wat er mis is met de wereld. Namelijk traditie en godsdienst. Die factoren zorgen steeds weer voor frictie tussen mensen, wat uiteindelijk steeds weer leidt tot ellende en oorlog. Zo ook in deze film, waar iemand opstaat tegen deze traditie. Maar het wordt Collé niet makkelijk gemaakt. Want blijkbaar is besnijdenis een traditie en moet het volgens de Islam. Ik hoop dat er op de wereld nog genoeg mensen zoals Collé rondlopen, om zich te kunnen verzetten tegen deze onzin. Kortom: deze film met een sterke boodschap heeft mij positief verrast en ik kan hem zeker aanraden.

Goed dat zulke toestanden worden belicht en ook goed dat zulks gebeurt op een volkse manier in een merkwaardig, kleurig kader met heel wat even kleurrijke personages. In de beginne zit er zelfs af en toe een vleug humor in en pas naar het einde toe klinkt de aanklacht luider en luider maar ook overduidelijk. Wat traag verloop misschien volgens onze begrippen, maar erg storend was dat nu ook niet.

Moolaadé betreft twee waarden die elkaar oog in oog kijken. Aan de ene kant hebben we de oeroude traditie van de vrouwenbesnijdenis om de onderwerping van de vrouw in stand te houden en aan de andere kant de bescherming van de zwakken. Dit duel wordt uitgevochten in een klein en primitief Afrikaans dorpje.

Het mooie aan deze film is de drang naar vooruitgang, de opstand tegen de rituelen. Dit is wat volgens mij nog altijd voor veel onheil zorgt in de wereld. De invoer van moderne technologieën als radio's en televisie werden fel bekritiseerd door de ouderen. Zij, bang van het niet-arbitraire, vonden het manipulatief. Iets waar ik mee kan in komen maar wat voor toekomstperspectieven hebben die voor ogen?

Het bevat ook enkele symbolieken. De mooiste vond ik de scène waarin de brandende radio's doorspeelden die net als de vrouwen niet stil te krijgen waren.

3,5*

Mooie en oprechte film is dit hoor. In het begin is het even wennen aan het Senegalese acteerwerk. Het kwam op mij soms erg gespeeld, amateuristisch over, maar na een tijdje wen je er aan (of werd het gewoonweg minder, dat kan ook nog ). Het verhaal wat Moolaadé wil vertellen, is best interessant en spreekt ook nog wel aan. Een vrouw in het dorp ontketent een hele interne dorpsstrijd als zij vier kinderen beschermt tegen het besnijden. Zo'n clash tussen het vasthouden aan religieuze tradities en vooruitgang blijft boeiend. De film ziet er daarnaast nog mooi en kleurrijk uit. Ik weet niet waar het precies aan ligt, maar heel enthousiast werd ik er ook niet van, soms kakte het toch wat in en had de film wat vlotter verteld kunnen worden denk ik...

Zeker een goede film dit. Onlangs zag ik de eerste film van Ousmane Sembene en met deze Moolaadé heb ik gelijk zijn laatste te pakken. Moolaadé heeft een interessant verhaal over een ritueel, waarbij vooral de vrouwenbesnijdenis centraal staat. Sembene begint luchtig en laat het verhaal langzaam maar zeker steeds zwaarder en dramatischer worden, zonder daarbij uit de bocht te vliegen.

Het acteerwerk is moeilijk te beoordelen, maar ik vond het er nochtans vrij goed uitzien. Sembene brengt het verhaal in ieder geval overtuigend en geloofwaardig. Het camerawerk is dynamisch en de film bevat een hoop frisse en zomerse kleuren.

Dit is tot nu toe de derde film die ik van de wijlen man zag, maar is tevens zijn beste, zij het met een erg nipt verschil.

3,5*

Mijn eerste Sembene, maar zeker niet mijn laatste. Het is een uitmuntende film over feminisme in de islamitische wereld van West-Afrika, waar een standvastige vrouw haar conservatieve omgeving én eeuwenoude tradities durft te trotseren. Al doende brengt zij daarmee van lieverlee een rebellie teweeg tegen de almachtige dorpsoudsten. Ondanks mijn gebrek aan kennis van de lokale cultuur (of misschien wel juist daardoor) vond ik het een fascinerende film. Het verhaal wordt rustig, maar meeslepend verteld aan de hand van prachtige beelden. Het acteerwerk oogt heel erg naturel. Prachtig.

De film deed mij denken aan het veel luchtigere, maar niet minder boeiende La Source des Femmes (2011), waarin vrouwen een vrijstaking beginnen tegen hun mannen.

Het leven in een West-Afrikaans dorpje wordt realistisch weergegeven, met leuke, sfeervolle en pijnlijke momenten. De taal schijnt Bambara te zijn; het land Burkina Faso. De religie is islam vermengd met Afrikaanse tradities en bijgeloof. Een moolaadé is een soort magische bescherming.

Het conflict is een botsing tussen twee ideologieën. De traditie schrijft voor dat vrouwen besneden worden en als minderjarige uitgehuwelijkt aan een polygamist die hun zonodig zweepslagen toe mag dienen. Het verzet daartegen komt van vrouwen die besnijdenis als een vorm van verminking zien, maar ook van enkele mannen die in het buitenland progressieve ideeën opgedaan hebben. In deze tijden van multimediale onzin is het heerlijk om moraalridders te zien protesteren tegen de verderfelijke invloed van de radio.