The Wizard of Oz (1939)

In eerste instantie een lastige film om te beoordelen voor mij, aangezien ik niet zo'n fan ben van musicals. Toch wil ik elke film een eerlijke kans geven, en zeker deze alleen al vanwege de status die deze film heeft. De munchkin stad scene sleept net even wat te lang aan. Zo duurt het wat lang voor het avontuur op gang komt. Alle karakters die in de wereld van Oz leven zijn geweldig gespeeld en vormgegeven. De moraal ligt er soms net even wat te dik bovenop en sommige liedjes zijn toch wat matigjes. De positieve punten overheersen echter de negatieve punten en heb ik genoten van elke seconde van The Wizard of Oz

Hollywood-musicals, ik kan er geen genoeg van krijgen. Deze heeft iedereen minimaal deels gezien, maar het loont de moeite om het in zijn geheel te zien. De droom in kleur is spectaculair, maar het zwart-wit gedeelte met daarin de verwijzingen naar de personages in Oz is ook goed. Over the top gefilmd in een duidelijk geensceneerd decor, maar dat maakt het dubbel sterk.

Een tijdloze film die je ook kunt zien als een tijdsdocument: de scène waarin Dorothy in stemmig sepia een stoffige landweg achterlaat met een paar bezittingen en haar hondje, is een ontroerende verwijzing naar het leven tijdens 'The Great Depression' en in de zogeheten 'Dust Bowl' in het bijzonder. Garland was eigenlijk iets te oud voor de rol, maar ze is de ultieme Dorothy en ze is omringd door toptalent. De opbloeiende vriendschap tussen haar, Scarecrow, The Tin Man en The Cowardly Lion voelt echt en dat is een enorme prestatie, zeker aangezien de acteurs elkaars voetlicht probeerden af te nemen. De sets zijn schitterend, de Technicolor subliem. de casting van 'little people' als The Munchkins een schot in de roos [hoewel er ook een paar jonge kinderen te zien zijn], maar het is het eenvoudige, maar inspirerende verhaal van Frank L. Baum en de onvergetelijke liedjes van Arlen en Harburg die deze film zo tijdloos maken. Niet te missen, een genot om naar te kijken van start tot finish en 'Over The Rainbow' behoort tot de meest ontroerende liedjes ooit gemaakt.

“Toto, I've a feeling we're not in Kansas any more.”

Misschien wel de invloedrijkste en bekendste klassieker die ooit gemaakt is. Van het verhaal tot aan bepaalde film quotes, en van de muziek tot aan de regie en sets. Zelfs nu nog is The Wizard of Oz een film die zijn sporen nalaat. Natuurlijk ziet het er soms wat gedateerd uit en niet alles werkt even goed, maar het is knap dat het eigenlijk geen moment stoort. De film straalt plezier uit en de energie spat ervan af. Dat komt ook door de acteurs, en vooral Garland, Haley en Lahr zetten een geweldige prestatie neer.

Judy Garland had de zangstem, het acteertalent en de opengesperde puppy-ogen. Deze vertederende onschuld werd nog versterkt door haar hondje Toto, een Cairnterriër met een hele carrière in Hollywood. Bijzonder zijn de vijf dubbelrollen, in het geval van Frank Morgan zelfs een vijfdubbelrol, telkens met een ander accent. In Kansas zeggen deze personages telkens iets wat hun verschijningsvorm in de droom voorafschaduwt. Dorothy's ervaringen overdag worden verwerkt in haar droom, hoe fantastisch die verder ook mag lijken.

Het idee om de realiteit in sepia te tonen en de droom in kleur valt perfect samen met het beeld van de regenboog en met de opkomst van Technicolor. Drie kleuren van stenen zijn nadrukkelijk gebruikt: robijnrode schoentjes (zilver in het boek), een smaragdgroene stad en een weg van gele bakstenen. Deze laatste begint als een spiraal, waarop Dorothy een compleet overbodige maar visueel leuke omweg maakt. Tin kan trouwens niet roesten, maar wel corroderen.

Het was de tijd van de MGM-studio's, met geschilderde decors en grote sets. De tornado ziet er nog steeds goed uit. Er zitten snedige opmerkingen in: "Some people without brains do an awful lot of talking." Adriana Caselotti, de stem van Sneeuwwitje, is even te horen in het lied van de tinnen man. De munchkins werden gespeeld door dwergen uit Duitsland en de V.S. die actief waren in het vaudevillecircuit. Dat zou nu controversieel zijn, maar ze lijken er plezier in te hebben.

Ten slotte is er de muziek. Over the Rainbow van Harold Arlen is prachtig gezongen en roept de sfeer van een fantasiewereld op. De komische tegenhanger We're Off to See the Wizard laat because rijmen op Oz, met uitbuiting van de stemhebbende alveolaire fricatief. In het lied van de leeuw rijmt prowess op mouse. Na alle fantasie en kolder volgt een behoudende moraal: Oost West, thuis best. En geloof in jezelf; daarin schuilt de ware magie. Na bijna tachtig jaar is dit nog steeds uitstekend vermaak voor jogn en oud.

Gouwe ouwe.

Dat is een passende omschrijving van deze film. Ondanks het jaartal vind ik het allemaal bijzonder kleurrijk vormgegeven en is de film toch wel lief. Vooral Judy Garland pas perfect in haar karakter als Dorothy. Ook de rest doet het niet slecht.

Het is allemaal wat overdreven gebracht, die heks bijvoorbeeld was vrij vervelend op sommige stukken. Maar de rest van de karakters zijn best leuk en let je eigenlijk vrij weinig op het jaartal. Zo oud als de film is, is het allemaal qua kleur erg mooi.

Acteren is redelijk, wel lief. Niet echt hoogstaande effecten natuurlijk, misschien duurt voor sommige mensen de film ook wel wat lang. Ach ja, voor de rest een prima film waar ik weinig kritiekpunten op heb. Ligt me wel.

Vermakelijke fantasy/musical die je gelukkig niet overspoeld met rijm en zang. De transitie van sepia naar Technicolor was schitterend en net zoals in The Adventures of Robin Hood spatten de kleuren wederom van het scherm. Vooral geel, rood en groen ogen enorm levendig en energiek, hetgeen perfect aansluit bij het sprookjesachtige thema. Het was duidelijk geen toeval dat het pad dat Dorothy moest volgen geel was, haar schoenen knalrood en veel kostuums felgroen. Het verhaal is op zich niet veelomvattend en spuwt een nogal mager moraaltje uit op het einde, maar veel van de personages zijn leuk genoeg om het geheel boeiend te houden. Vooral de laffe en tamelijk verwijfde leeuw speelde zijn rol met veel bravoure en was mijn favoriet. Het meest interessante deel speelde zich af tussen de ontmoeting van de tovenaar en de uiteindelijke vervulling van de vier wensen. Het is hier dat de decors, kostumering en special effects volledig tot hun recht komen. Opvallend is tevens het gebruik van voorafschaduwing, een techniek die je niet vaak tegenkomt rond die tijd. Leuke personages, goede make-up, decors en algemene aankleding, maar een iets te schraal verhaal dat vandaag de dag weinig indruk maakt. Van zang- en dansscènes zal ik wellicht ook nooit fan worden.

Met The Wizard of Oz ben ik vaak in aanraking gekomen (vooral door referenties in andere films en tv-series), maar doordat ik het sprookje nog nooit in zijn totaliteit gezien had, begreep ik er vrij weinig van. Wel heb ik The Wiz uit 1978 ooit gezien, maar dat wist niet bepaald te beklijven. Uit pure nieuwsgierigheid dus toch maar eens deze klassieker uit 1939 opgezocht.

En... wow. Dit was echt veel beter dan ik had durven hopen. Wat een sfeertje! Sowieso is de introductie al erg fijn. Lekker ouderwets, dat begin in sepia. Zodra Dorothy en Toto in het Land van Oz belanden en er wordt overgegaan op kleur, komt de fantasiewereld extra goed binnen. In het begin valt het wel even overduidelijk op dat we te maken hebben met handgemaakte decors, maar daar had ik uiteindelijk al snel vrede mee. Ze zien er namelijk fantastisch uit en het past op de een of andere manier ook wel gewoon bij deze wereld.

Visueel dus erg sterk, maar de film heeft meer te bieden. Het is natuurlijk in de eerste plaats een musical en dat is altijd een beetje een 'hit or miss' bij mij. Het kan erg leuk zijn, maar ook behoorlijk irritant imo, maar gelukkig sluit The Wizard of Oz zich aan bij het rijtje geslaagde musicals: de nummers zijn leuk, hebben soms best een hoog meezinggehalte en voelen niet misplaatst of onnodig. Daarnaast zijn de personages ook erg leuk. Het plezier is van Judy Garland's gezicht af te lezen en er is absoluut sprake van chemie tussen Dorothy en haar nieuwe vrienden. Scarecrow, Tin Man en Cowardly Lion zijn erg goed uitgewerkte en sympathieke personages. Enige minpuntje dat ik zou kunnen bedenken is dat die Wicked Witch opeens nogal snel wordt uitgeschakeld. Wel een leuke antagonist verder.

Een erg goede film. Het is uitermate amusant om naar te kijken, maar steekt bovendien ook goed in elkaar. Het is een ideale film om met het hele gezin rond de feestdagen te bekijken, want ik twijfel er niet aan dat veel jonge kinderen dit vandaag de dag nog steeds leuk zullen vinden. De klassieker-status is dubbel en dwars verdiend.

4*

Pay no attention to that man behind the curtain

Eigenlijk zou ik het meer moeten doen, zo af en toe gewoon eens een filmpje opzetten dat ik in geen jaren heb gezien. Ik heb lange tijd tegen een serieuze kijkachterstand aangekeken en dan kon ik het eigenlijk niet voor mezelf opbrengen om iets te gaan zien dat ik al had gezien maar nu is die achterstand danig gezakt en wordt het dus hoog tijd om eens wat recensies van klassiekers te gaan inhalen. Deze keer is The Wizard of Oz aan de beurt. Niet meer gezien sinds ik de leeftijd van Judy Garland ten tijde van de opnames van de film had en ik vroeg me wel af wat ik hier 13 jaar later van ging vinden.

Even sloeg de schrik me om het hart want het stuk in Kansas is wel erg taai. Die sepia kleuren zijn lelijk, de cast is te geforceerd (dat stukje waar je al een voorproefje krijgt van welke rollen Hickory, Hunk en Zeke in Oz zullen spelen is wel erg tenenkrommend) en het is pas wanneer de deur naar Oz opengaat, dat je het gevoel hebt dat de film is begonnen. Toegegeven, juist door die fletse kleur in Kansas waardeer je de Technicolor in Oz des te meer maar de film vindt ook gewoon eindelijk zijn tempo en stijl. Het ene na het andere nummer wordt gezongen en in tegenstelling tot wat je zou verwachten zit er geen enkel echt slecht nummer in. De aankleding is erg fijn (Emerald City!) en Dorothy en haar kompanen gaan in een sneltreinvaart doorheen Oz op zoek naar de fameuze Wizard. In een ver verleden wel eens het eerste boek van L. Frank Baum gelezen (die schreef uiteindelijk meer dan 10 sequels op het originele verhaal) maar dat zit te ver weg om te herinneren of dit een getrouwe verfilming is. Het is in ieder geval wel een film waarbij je je afvraagt hoe ze er in geslaagd zijn om het allemaal nog wat consistent te houden, want met maar liefst 6 regisseurs en bijna 20 (!) scenaristen is dit een werk met veel verschillende mensen aan het roer.

Maar het werkt dus wel en natuurlijk zal de ene zijn bijdrage wel wat kleiner of groter zijn geweest dan die van een andere. Sowieso ook wel een film met de nodige problemen (de make-up van de Tin Man die giftig bleek te zijn waardoor er naar een andere acteur gezocht moest worden, de Yellow Brick Road die groen was in plaats van geel, ...) maar daar valt achteraf weinig van te merken. Judy Garland is aandoenlijk als Dorothy (Auntie Em! Auntie Em!), Frank Morgan neemt maar liefst 5 - hetzij kleine - rollen voor zijn rekening en doet ze allemaal goed en het trio Ray Bolger/Bert Lahr/Jack Haley vormen goede kompanen voor Garland. Het leukst is misschien nog wel Margaret Hamilton die de slechte heks speelt en dat met heel veel charisma doet. Dat stukje van "I'm melting" durft nog wel eens bovengehaald worden wanneer het een hittegolf is. Qua soundtrack dus ook wel erg fijn en dan zeker het bekende Over the Rainbow. Ik was alweer vergeten dat dat origineel uit deze film komt. Ik ken het vooral in de versie van Israel Kamakawiwo'ole maar Garland moet er eigenlijk niet echt voor onder doen.

Fijn dat dit meer dan 60 jaar later nog altijd zo goed overeind blijft staan. Oké, het stuk in Kansas is pittig en doet net voldoende afbreuk dat ik hier geen 4.5* aan kwijt wil maar voor het overige is hier echt weinig op aan te merken. Fijne personages, fijne muziek, een lekker vlot verhaal en misschien wel het schoolvoorbeeld als je iemand kennis wilt laten maken met de schoonheid van Technicolor. 1939, het was toch een indrukwekkend filmjaar precies.

4*

Fijne fantasy en klassieker uit de oude doos. Vooral voor een film uit 1939 visueel erg knap al zal ik wel een gerestaureerde versie gezien hebben, maar toch. De elementen waarvan men gebruik maakte zagen er prima uit.

Altijd toch wel een kippenvel moment wanneer Garland haar “Over the Rainbow” aanvat. Prachtige song en subliem gebracht. Daarnaast een prachtige intro met die bruine beeldkleuren die dan veranderen in helle felle kleuren in de fantasywereld zelf.

Het hondje Toto is geweldig en is een echte aaifactor, als Garland dat zelf al niet was. Fijn verhaal met leuke personages. Erg vermakelijke film voor jong en oud. Prima soundtracks ook voor een musical. Toch wel van genoten!

The Wizard of Oz is een absolute klassieker die elke filmliefhebber toch eens een keer moet hebben gezien, net als bv Gone with the wind die toevallig ook uit het jaar 1939 komt. Bijzonder toch dat deze film alweer ouder dan 80 jaar is. Volgens mij heb ik deze film als kind wel eens gezien, maar ik heb er ieder geval geen herinneringen aan. Wat ik nog wel weet is dat ik als kind ook naar een tekenfilmversie van dit verhaal heb gekeken.

Mijn probleem met dit soort oude films is vaak dat ze niet zo lekker wegkijken meer en vaak aanvoelen als een theaterstuk op beeld met een hoop overacting. Ook deze Wizard ontkomt hier helaas niet aan, maar dat wil niet zeggen dat het niets is want het kijkt best weg. De jaren 30 waren in de wereld en vooral Amerika depressief en zwartgallig en dat zie je hier ook terug met de zwart-wit beelden, terwijl het over gaat in kleur als ze in Oz zijn. Vond ik wel leuk gedaan. En de bordkartonnen decors hebben zeker hun charme en zijn soms behoorlijk groots en mooi gemaakt. Maar toch, het valt natuurlijk wel zwaar op en dat versterkte dus het gevoel dat je naar een theaterstuk op beeld keek. De liedjes zijn best aardig, met dé klassieker Over the rainbow natuurlijk als pronkstuk. Dat is oprecht een gevoelig en mooi liedje geworden en behoort ook tot de klassiekers. De andere liedjes zijn een stuk minder memorabel.

De film kabbelt aardig voort zonder dat er echt memorabele momenten voorbij komen. Eigenlijk is de film nog een tikje aan de lange kant, hier was een 75 minuten ook wel voldoende geweest. Judy Garland werd wereldberoemd met haar rol en doet het ook charmant leuk. De mede-reisgenoten zijn wel gezellig maar zo na een tijdje valt de boel wel een beetje in herhaling. Toch ben ik blij ook deze te hebben bekeken, is HBO Max ook weer eens van nut geweest deze week.

3*

Dit valt zo onder het genre films die je als kind hebt gezien en waar de herinneringen vooral bestaan uit de periode dat je jong was, de persiflages door de bekendheid of de invloed op andere films. En dan vergeet je wel eens het grote deel van de film zelf. Net zoals velen Sound of Music zullen herinneren van do re mi en niet van het boeiende nazi verhaal...

Wizard of Oz komt uit het gloriejaar 1939. Hollywood was nog bespaard van de oorlog en het mocht allemaal grootser. En in een film als Wizard of Oz, past het soms kinderlijke of theatrale acteerwerk nog wel. Met de nodige kleuren en liedjes maar ook vele lagen. Heerlijk hoe de figuren in Kansas ook terugkomen in Oz. . Prachtig gemaakt voor die tijd trouwens. Er wordt wat ondankbaar op terug gekeken soms, al blijft het toch een klassieker.

Over de film zelf zou je ook al een film kunnen maken. Van de te harde aanpak van Judy Garland, tot pesterijen op de set, de verschillende regisseurs (Victor Fleming vertrok tijdens de opnames om Gone with the Wind te gaan maken). En nog meer sappige verhalen.

Deze onverwoestbare klassieker heeft de tand des tijds verbazingwekkend goed doorstaan. Het tijdloze verhaal is best geinig, de personages innemend en visueel oogt alles nog steeds behoorlijk indrukwekkend, van de kleurrijke decors en achtergronden tot de inventieve special effects. De suffe liedjes moet je dan maar op de koop toenemen.

Een golden oldie wereld beroemde classic musical film.

Deze keer gezien op de 4K nieuwe uitgave met prachtig Dolby Vision beeld en mooi geluid.

Een film die voor die tijd, een sterk staaltje gemaakt film werk is.

Waar je ziet, er hard aan gewerkt is.

Prachtige decors en schilderwerk, prachtige kostuums en make up.

Met de oude speciale effecten technieken, een voor die tijd verbluffend mooi film werkje.

Met de beroemde Judy Garland in de hoofdrol als Dorothy.

De cast speelt echt grandioos.

Blijft een prachtige vrolijke en ouderwetse feel good gezellige familie film.

Vol met prachtige songs.

Deze productie heeft bewezen, een tijdloze film te zijn voor die tijd een meesterwerkje te zijn en te blijven.

Weer van genoten.

Wat een geweldige decorsets kent deze film zeg. Je ziet vandaag de dag wel dat het allemaal in een studio is opgenomen, maar ik geloof dat dit in 1939 echt verbluffend was. Ik kon er in ieder geval nog erg van genieten.

In eerste instantie verwachtte ik naar een productie te kijken in zwart-wit (of eigenlijk bruin-wit), maar de omzetting naar de kleurrijke omgeving van Oz was een aangename verrassing. Deze film laat zien dat je met minimale CGI en het gebruik van echte, fysieke elementen ook een prima film kan maken.

De liedjes waren ook allemaal zeer aanstekelijk ('We're up to see the Wizard...'), waardoor mijn familie uiteindelijk in de dagen na de kijkbeurt ook van de film kon genieten... en zelfs één van de kids leek de film "ook wel leuk". Dus de kans dat deze een keer opnieuw aangaat bij ons is niet ondenkbaar.

Het 'overacten' in kinderlijke vorm van de hoofdrollen in die tijd blijft altijd wel een heikel punt, maar dat zie ik voor nu door de vingers. En wellicht is dit gewoon een musicaldingetje. Voor de rest gewoon een leuke film, die iedereen een keer gezien moet hebben. Al zij het alleen maar van de vele verwijzingen naar deze productie in de vele films die in de jaren hierop volgden.

Soms probeer ik eens tijd vrij te maken voor een klassieker met naam en faam die nu niet meteen in mijn interessegebied ligt en deze The Wizard of Oz is daar eentje van.

En op zich is het wel terecht dat deze één van de grootste klassiekers uit de filmgeschiedenis is. Voor een film uit 1939 ziet het er gewoon erg fraai uit met die mooie, kleurrijke decors. Het is voor mij toch wel de belangrijkste reden dat deze film voorbijvloog. Ook het contrast in kleur met het deel in Kansas geeft wel een toegevoegde waarde.

Muziekfilms zullen nooit mijn favoriete films worden, maar buiten de liedjes met de Munchkins heb ik me niet geërgerd. Somewhere over the rainbow is zelfs een klassieker zonder dat je de film hoeft gezien te hebben. Gelukkig hadden de liedjes ook nog enige nut voor het verloop van het verhaal, wat in bijvoorbeeld Singin in the Rain niet het geval was. Op die manier blijft er voldoende tempo in de film zitten. Enkel het gedeelte met de Munchkins sleept wat te lang aan voordat het avontuur begint.

Al bij al had ik er eigenlijk minder van verwacht. Het verhaaltje loopt vlot, de aankleding ziet er erg goed uit en buiten de Munchkins wordt het nergens tenenkrommend.

3.5*

Uitstekende film waarin een meisje en haar hondje vanwege een tornado terecht komen in een magische wereld. Deze musical kijkt weg als een sprookje en kan met recht een klassieker genoemd worden. Fantasievol en kleurrijk en de kostuums en decors zien er mooi uit. Het talent van de jonge Judy Garland is duidelijk zichtbaar.