DamNation (2014)

In opdracht van Patagonia gemaakt, en wellicht een heel klein beetje de persoonlijke agenda van Yvon Chouinard die geloof ik graag vist. Maar los daarvan, de film heeft een heldere en duidelijke boodschap en weet die erg mooi te brengen. Best leerzaam als je ergens in de natuur geinteresseerd bent, en als je dat niet bent moet je je misschien toch eens afvragen waarom je dat eigenlijk niet zou zijn. Want er is niet echt iets anders. Geen planeet B, in de populaire kreet van nu.

Waterkracht en stuwdammen hebben heel lang de naam gehad milieuvriendelijk te zijn. Maar dat is maar heel betrekkelijk - ja, gratis stroom zonder CO2 uitstoot, maar ook een enorme impact op de waterloop en het achterland, en alles wat daar leeft en groeit - en dat wordt voor het gemak nogal eens vergeten.

En dan nog zou je kunnen denken, ach, dat raakt ons Nederlanders niet, want wij hebben geen stuwdammen. Ehh, nou, ehh, toch wel - maar buiten dat, zo ongeveer elke denkbare waterloop hier is volledig gereguleerd en volstrekt onnatuurlijk - zoals mijn vader vroeger al zei, een dooie sloot. En dan begin ik nog lang niet over hoeveel troep er nog steeds op geloosd wordt. Nog steeds. Onvoorstelbaar.

Of wat we ook nogal eens horen - ja maar ach in ons kleine landje is er nou eenmaal niet echt plaats voor echte natuur. Maar waar dan wel? Zo heb ik eens les gehad van een Zwitser, die aanwees hoeveel van het landschap waar we over uitkeken - in een park in de Alpen - precies door de mens beinvloed of gemaakt is. Alles, is zo'n beetje de korte samenvatting. Ongerept is er helemaal niets.

Ook in Amerika niet - dat laat deze film pijnlijk scherp zien. De mensheid is er in geslaagd om tot in de verste uithoeken van de Aarde alles tot economisch onderwerp te maken, zonder zich daarbij al te veel aan te trekken van de gevolgen. En dan is het hartverwarmend om te zien dat af en toe er een klein succesje wordt geboekt - maar het zal toch echt anders moeten, een nieuw inzicht moeten ontstaan. Want wat we 'de economie' noemen is niets anders dan een heel, heel groot pyramidespel, een kettingbrief. De mythe van de eeuwigdurende groei is nonsens. Geld kan je niet eten - noch meenemen naar het nabestaan. Wat we wel kunnen is onze Aarde achterlaten zoals we haar gevonden hebben. Of ietsje beter.