Viktoria (2014)

Had dit aanvankelijk van mijn lijstje geschrapt omdat er gewoon veels teveel goeds draait op deze huidige editie van het IFFR draait (toch wel 1 van de betere jaren tot nu toe, al zeg ik dat elk jaar alvorens steeds te beweren hoeveel minder het programma wel niet is, hehe) maar toen Verhoeven me tijdens een ongeplande encounter wel heel enthousiast en met een veels te zelfverzekerde blik wist te vertellen ''dat dit echt iets voor mij was'' hem toch nog in m'n programma weten te krijgen. Schrok aanvankelijk een beetje toen ik de eerste tien minuten zag aangezien ik normaal gezien nogal allergisch ben voor alles wat maar met politiek te maken heeft in cinema maar hier is het op zo'n originele, slimme en bovenal komische manier gedaan dat ik dat compleet langs me heen het laten glijden.

De manier waarop het communistische regime steeds subtiel en dan weer grotesque belachelijk gemaakt word door ze zo naar de pijpen van een 9 jarig meisje te laten dansen is echt subliem gedaan. Voornamelijk omdat ik aanvankelijk een bloedserieuze coming of age film voor ogen had. Die stukken waren dan ook mijn favoriete onderdeel van de film. Zonder dat was het wel een hele zware bedoeling geworden en had ik die 155e minuut (wegens omstandigheden) wellicht niet gehaald. Al vond ik met name het laatste half uur echt verbluffend mooi: die melkregen en het wassen van die oma. Tranen liepen nog net niet over m'n wangen maar het scheelde weinig. Mijn uiteindelijke cijfer botst wellicht wat met al deze opsommingen maar dat is slechts een momentopname. Wil even aankijken of hij me genoeg zal beklijven de aankomende dage, voor nu is 3,5 te laag en 4 te hoog, 3,75*

Edit: Was de Q&A nog interessant, Koenr?

Weinig woorden, ook niet veel daden, wel origineel qua opzet en uiteindelijk toch ook aangrijpend: een volop depri vibe, een sneer naar het communistische tijdperk. In het begin van de film was ik geboeid door stukjes docu door de kleine beetjes humor. Aan het eind van de film was het me wat te langdradig, te depri en te dof, ookal heeft de regisseur het wellicht zo bedoeld....ik miste wat humor, een knipoog of een relativering.

Op de valreep nog top 3 materiaal. Echt een uitstekende film met een aantal plaatjes van scenes, met een boeiend, goed verteld, verhaal. Ik hou stiekem sowieso wel van films over de nadagen van het communisme merk ik, en deze voegt daar weer een mooi hoofdstuk aan toe. Het enige kritiekpuntje is dat de eerste helft wat meer sprankelt, en het laatste stuk iets meer drama herbergt maar toch net wat minder uit de verf komt. Maar dat klinkt strenger dan daadwerkelijk het geval is. Het festival heeft toch een aardige kans zich op de kaart te zetten misgelopen door deze geen Tiger te geven als je het mij vraagt.

4*

Gezien op het IFFR. Hele knappe Bulgaarse film die wel erg weet te prikken, en hoe? Nou, waar je wordt geboren en waar je bent opgegroeid... kan je als kind absoluut niet missen, maar dan op een dag word het gewoonweg van je afgerukt. Dat overkomt het unieke meisje Viktoria, die word geboren in Bulgarije in de tijd van communisme. Haar moeder is daar vel op tegen, maar aangezien Viktoria zonder navel geboren word, valt dat ook meteen in de aandacht bij de commune en maakt het haar tot een fenomeen, wanneer ze baby is. Een ziekenhuis word naar der vernoemd, en ze word helemaal vertroeteld door de communisten, tot grote ergenis van haar moeder. Ze groeit op met het communisme, communisme word uiteindelijk haar leven. Totdat de muur valt...

En ja, dan word er toch wel een stuk jeugd van je afgenomen in principe, en dat laat deze film ook op een erg sarcastische wijze zien. Dit concept zet je ook erg aan het denken: want als kind weet je nooit beter dan wat je word voorgeschoteld, en in dit geval is het de commune, maar ook... als ze nou gewoon een navel had, dan kreeg ze in 1989 ook geen fikse teleurstelling en een ontneming op haar bordje. Zeer knap.

De 155 minuten gingen zo voorbij. Dit was echt een behoorlijke boeiende film met een sarcastische ondertoon (en blijkbaar ook een waargebeurd verhaal) Ook de grimmige Oostblok-sfeer ten tijde van de koude oorlog wist het plaatje compleet te maken, en ook die nieuwsarchieven met die toespraken van Todor Zjivkov waren erg toepasselijk. Echt een hele geslaagde film die je op alle fronten weet te raken, en dan vooral op de sarcastische manier. Of de realiteit is sarcastisch, of de regisseur heeft er een sarcastische ondertoon aan gegeven.

Hoop dat ie op dvd uitkomt!

4,5*

Ook ik heb deze last minute op mijn programma gezet. Ten koste van een regisseur die misschien wel over zijn hoogtepunt is. Dan is een interessant debuut eigenlijk wel een betere keus.

Interessant was Viktoria zeker. Maar door het enthousiasme van verschillende kanten waren mijn verwachtingen toch wel erg hoog, iets te hoog zo bleek.

Viktoria is heerlijk ambitieus. De film wil de hele laat communistische periode en het begin van het kapitalisme in Bulgarije in een film vangen en dat dan weer gekoppeld aan het opgroeien van een meisje.

Tot op tweederde gaat dat erg goed. Viktoria haalt zijn kracht uit mooie, frisse en eigenzinnige beelden. Uit enigszins absurde humor. En de personages, de moeder als trouw partijlid en de dochter die de absurde uitwassen van het communisme in een nogal geprivilegieerde situatie ondergaat werken uitstekend.

In het laatste deel raakt de film me alsnog behoorlijk kwijt. Het communisme is niet meer en er volgt een zoektocht van Viktoria om de rest van haar leven in te richten en om afstand te nemen van haar privileges onder het communistische bewind en haar moeder, in de film eigenlijk bijna hetzelfde. Dat veel dramatischer derde deel is nogal een omslag in de film. Omdat dochter en moeder in de film tot dan toe nadrukkelijk (en heel goed werkende!) archetypen zijn lukt het Vitkova niet meer om er op het laatst ineens echte mensen van te maken. Ook de hevig gestileerde stijl gaat dan wat tegen de film werken en dan is dat derde deel ineens ook wel erg lang.

Neemt niet weg dat we zeker nog meer van deze debutante gaan horen. Want in deze film zit echt al heel veel eigenzinnigs. Maar voor mij was het niet evenwichtig genoeg en aan de eerste 100 minuten te danken dat ik de film een niet lager geef.

3.5*