Die Frau und der Fremde (1985)

Een film uit de erfenis van Oost-Duitsland, een van de weinigen die niet zijn weggezakt in de vergetelheid. Films maken in de voormalige DDR was niet makkelijk, het was op eieren lopen. Dat zie je ook in deze film. Twee Duitse krijgsgevangenen zijn in Russische gevangenschap beland en naar Siberië gebracht. Daar proberen ze te overleven. Een van de twee, Richard, doet dat door de ander, Karl, alles te vertellen over zijn huis, zijn vrouw en zijn huwelijk. Tot in de kleinste details. Als Karl kans ziet te ontsnappen keert hij terug naar Duitsland en meldt zich bij de vrouw van Richard, als was hij Richard. Anna weet natuurlijk dat hij Richard niet is, maar raakt in verwarring over wat hij allemaal weet, zelfs waar haar moedervlekken zitten. Ze krijgen uiteindelijk een relatie, Anna wordt verliefd op Karl en als Richard na jaren ook uit gevangenis naar huis keert moet Anna een moeilijke keuze maken.

Ik verklap niets, want dat staat al in de MM-omschrijving. Die geeft eigenlijk te veel weg. De film vertelt niet dat de gevangenen uit Rusland kwamen. Want dat zou natuurlijk niet aardig zijn ten opzichte van het 'broedervolk'. Ook is het verhaal naar het eind van de Eerste Wereldoorlog verplaatst. Logischer was natuurlijk geweest het einde van de Tweede Wereldoorlog, toen vele Duitsers jaren in Russische kampen hebben gezeten en velen daar zijn omgekomen. Dat was aan het einde van de Eerste Wereldoorlog nauwelijks het geval.

Maar dat is natuurlijk bijzaak. Hoofdzaak is het verhaal zelf, dat je na enige tijd wel degelijk in z'n greep krijgt. Het is een liefdesgeschiedenis van twee mensen, vechtend tegen hun eenzaamheid. Als kijker is het wel even doorzetten. Er wordt wat houterig geacteerd, het is allemaal erg toneelmatig, zowel het verblijf van de mannen in Rusland als de gebeurtenissen in die eenvoudige kamer waar Anna leeft. Maar de Duitsers zijn goede dramaturgen. Dat zie je er wel aan af.

Minpunten is het voortdurende wisselen van bruin getinte beelden met kleuropnamen, te pas en te onpas. Geen idee wat de regisseur daarmee wilde benadrukken. Hij wisselt zelfs binnen de scènes van kleur. Ook het slot had wel iets verzorgder gemogen. Maar misschien was er gewoon geen ander slot mogelijk aan dit verhaal. Gedateerd? Zeker. Maar nog alleszins waard om te bekijken.

Waarschijnlijk is deze DDR-productie over een driehoeksverhouding, de gevolgen van oorlog, eenzaamheid en identiteit, vanuit historisch besef interessant, maar de film op zichzelf was voor mij te statisch en amateuristisch en het acteren houterig (echter bij verschillende scènes in mimiek en gebaar ook weer sterk overdreven). De wisselingen in kleurgebruik deden de film geen goed.