We Feed the World (2005)

Behoorlijk confronterend, deze documentaire. Nu kunnen we nooit meer zeggen: "Wir haben es nicht gewußt", als onze kinderen niet meer weten wat de echte smaak van een papaya of een doodgewone appel is. Genetisch gemanupuleerd voedsel ziet er beter uit, is dus beter verkoopbaar (want de consument trapt overal in) en smaakt nergens naar.

Er was een opmerking in de documentaire die ik erg goed vond: "Deze vis is niet om op te eten, die is alleen om te verkopen."

Dat we in Europa met z'n allen miljoenen broden van nog geen twee dagen oud weggooien terwijl in Brazilië een moeder stenen aan het koken is zodat de kinderen denken dat ze aan het eten koken is. Intussen hoopt de moeder dat de kinderen in slaap vallen en de maaltijd, die er niet komt, vergeten.

Deze documentaire laat duidelijk zien hoe wij hier in de westerse maatschappij de mensen in arme landen aan het vermoorden zijn. Het is duidelijk dat we niet willen delen, want we kunnen het best.

Eigenlijk is dit een klotefilm, want nu kan ik geen kipschnitzel meer eten zonder aan die martelgang te denken die de kip heeft moeten afleggen voordat hij op mijn bord terecht is gekomen.

Ik snap het gezeur over de getoonde kippenslachterij niet. Denken jullie nu echt dat het handmatig slachten van een kip er lekkerder uitziet? Of dat met de hand slachten een humanere methode is? Zeker nog nooit een kip zonder kop in een ton zien rondspartelen, of nog beter: door het weiland zien rennen?

Ik heb niks tegen mensen die klagen, maar die moeten dan ook maar geen vlees meer eten. En mensen die hun stukkie vlees niet willen missen, moeten dan ook maar niet klagen. Het is toch 't één of 't ander?

Een docu waar erg veel over te zeggen valt. Ondanks de subjectieve insteek is het geen lulkoek die verkocht wordt, de boodschap is nimmer opdringerig. Wat wel opvalt is dat de woordvoerders van de massaproductie extra kwalijk overkomen door subtiel de 'slachtoffers' voor of na hun eerlijke verhaal te monteren. Dit contrasteert dermate dat de boodschap nog even versterkt wordt. Een boodschap die niemand onberoerd moet laten, dat dan weer wel. De gevolgen van de industriële voedselproductie zijn te overzien, maar niemand lijkt er wat aan te doen. Een schrijnend beeld van kwaliteitsverlies, natuurvernietiging en armoede. 4*

Stukken minder dan Food Inc., Taste the Waste of Meat the Truth. Waar die documentaires de huidige situatie schetsen en hier vragen bij stellen, is We Feed the World vooral op zoek naar een schuldige. En uiteraard is de vrije markteconomie weer de klos.

Het vingertjes wijzen overheerst in deze documentaire, op een manier in beeld gebracht dat je wel een afkeer moet krijgen van coöperaties als Nestlé. Film wat arme immigranten, hongerende negertjes en eenvoudige Roemeense boeren, plaats deze beelden tegenover een CEO in z'n moderne kantoor en de toon is gezet. De documentaire makers leveren echter geen enkel bewijs dat de Westerse coöperaties en de vrije markt schuldig zijn aan de situatie waarin deze mensen verkeren. Eén voorbeeldje: de hongerige Braziliaanse negertjes zijn gefilmd in Pernambuco en de sojavelden in de Amazone. Beide landstreken liggen duizenden kilometers uit elkaar. De documentairemakers doen echter net alsof die arme Brazilianen van hun land zijn verdreven door de boze coöperaties (wat sommige mensen hier ook schijnen te geloven). Complete onzin natuurlijk. En zo stikt de documentaire van allerlei valse verdachtmakingen.

En wat als we de vrije markt zouden afschaffen? Zou het dan allemaal beter worden? Ik denk eerlijk gezegd van niet, sterker nog: in Oost Europa heeft men dat 60 jaar lang geprobeerd. Dat geweldig geslaagde experiment heette de Sovjet-Unie. Een toonbeeld van welvaart, eerlijke inkomensverdeling, milieubewustzijn en dierenwelzijn *kuch*. Laat ze in Europa eerst maar eens die landbouwsubsidies afschaffen; daarna pas kun je spreken over een vrije markt. Zolang overheden voedsel blijven dumpen in de derde wereld en daarmee lokale economieën vernietigen, mag je de vrije markt niet de schuld geven.

Inhoudelijk is het geen slechte documentaire, maar door het constante vingerwijzen vertroebelt de boodschap. Kijk liever eerder genoemde documentaires. 2,5*