Maria (2024)

Mooi, dromerig portret van de laatste dagen van operazangeres Maria Callas, in afzondering levend in Parijs met haar personeel en poedels. Terwijl haar gezondheid steeds verder achteruit gaat zien we haar leven voorbij trekken. Regisseur Pablo Larrain weet wel raad met het onderwerp en er zijn veel overeenkomsten met zijn eerdere films Spencer en vooral Jackie. De akteur die JFK in die laatste vertolkte duikt hier zelfs ook op in dezelfde rol. Angelina Jolie is uitstekend in de hoofdrol en weet precies de juiste snaar te raken, ook al lijkt ze niet erg op Callas.

Ik houd van opera en ik houd van Callas maar deze film.... wat een gedrocht. Ik ben bang dat de film precies is geworden hoe de regisseur het bedoeld heeft, maar het sprak mij totaal niet aan. Alle shots zijn met een kleurfilter bewerkt. Realiteit en dromen lopen door elkaar heen. Veel scenes voegen niets toe, maar geven meer van hetzelfde. Het geheel straalt een deprimerende sfeer uit van vergane glorie (ik snap dat dit de bedoeling is, maar daar hoef ik niet persé 2 uur naar te kijken). Er wordt weinig in gesproken en de dialogen die er zijn konden me weinig boeien. Ik ben regelmatig in slaap gevallen. Het voordeel: je mist helemaal niets en kunt de film daarna weer prima oppakken.

Pluspunten: de muziek uiteraard. Ook een een compliment hoe Jolie heeft leren zingen voor deze film (wat je hoort is een mix van archiefopnamen van Callas en Jolie zelf). De twee bedienden vond ik ook prima acteren. Maar het is allemaal echt te weinig om twee uur te boeien.

Ik word er steeds beter in om binnen een half uur te zien of een film wel of niets gaat worden, maar bij deze ben ik de mist in gegaan. Deze had ik écht af moeten zetten na een half uur. Ik hoopte op meer dat nooit kwam. En ik heb weinig meer geleerd over het leven van Callas. Jammer. 1,5 ster voor de moeite.

Uiteraard wist ik, als muziek liefhebber, wel het een en ander over Maria Callas.

En dus ging ik blind op in deze film.

Het is zeker niet slecht (vandaar mijn 3,5 sterren: toch ruim voldoende), maar ook geen meesterwerk.

Waarom is het een goede film: prachtige, dromerige beelden over de laatste tijd van La Callas. Hoewel Angelina Jolie totaal niet lijkt op Callas, kon zij wel LA CALLAS prachtig verbeelden; dan bedoel ik de DIVA Callas. Puik acteerwerk afgeleverd. Ook Onassis wordt buitengewoon goed neergezet. En de muziek he: geweldig!

Waarom is het geen meesterwerk: het blijft aan de oppervlakte. De interne strijd die Callas met zichzelf voerde (bv. over haar mogelijke "comeback" , of waarom zij liever niet naar haar eigen opnames luisterde) wordt niet genoeg uitgelicht.

Maar al met al: toen de film eindigde, had ik wel een beetje een brok in de keel. En dat is toch voor mij het belangrijkste.

Niet La Callas. Wel Maria.
Niet het verhaal van een diva, wel het fermate van een icoon in haar nadagen.
Niets geen documentaire of journalistieke biografie, wel een poëtische meditatie die schijnbaar lukraak grabbelt uit de ton met cruciale herinneringen.
Geen film zoals film doorgaans is, wel cinema die meedogenloos en tegelijk vol mededogen naar de strot grijpt.

Leert de toeschouwer Maria Callas kennen? Hooguit een beetje, en toch heel wat. Alleen een eigengereid durfal als Pablo Larraín kan dit mythische leven met zoveel flair en zo beknopt uit de doeken doen, met slechts een handvol elementaire, haast anekdotische passages.

Hoe zij zich nimmer heeft kunnen ontdoen van de smet uit haar jeugd.
Hoe zij eerst opleefde en vervolgens gebroken werd onder de eisen van Aristotle Onassis, een man die autoriteit afdwingt door haar simpelweg voor feit aan te nemen en uit te stralen.
En hoe Parijs het decor werd voor zwerftochten richting haar eigen vergane gloriedagen, richting triomfen die ze nimmer zal evenaren.

Is het al te eenvoudig om Mandrax als personage op te voeren? Misschien, maar voor haar schept die medicatie een realiteit, de enige waarin ze nog kan wakker worden, kortom het karakter is haar poort naar het sprankeltje hoopvol bestaan dat haar nog rest. Is de intimiteit van haar huishoudster en butler wat al te clichématig? Allicht, maar beschouw dat als een operatesk element: een stereotiepe code waarbinnen Larraín integriteit, kwetsbaarheid en zelfs schoonheid legt.

En dan – natuurlijk! – de muziek, die het heuse verhaal vertelt. Het verdriet, de wanhoop, de afgrond: Maria voelt in haar laatste dagen wat La Callas jarenlang op de bühne heeft geïncarneerd, namelijk de bittere tragiek van de gevallen vrouw, waarvoor slechts compassie op zijn plaats is.

Tot slot: hoed af voor Angelina Jolie, die de film draagt met een even onaanraakbare als naargeestige en pathologische vertolking. Talloze registers, in een interpretatie die Maria tot mens maakt, en tegelijk mysterie laat zijn. Een biopic die nieuwsgierig maakt naar een lijviger studie van wie deze vrouw was, kortom hooguit een tipje van de sluier gelicht: meer hoeft kunst niet te doen…

4*