'Nu Verandert Er Langzaam Iets' (2018)

”Laten we met de aandacht naar binnen alles wat er leeft welkom heten”, klinkt het tijdens een kringsessie aan het begin van deze documentaire. Gedwee volgt een groep jonge mensen de aanwijzingen van de instructrice, ergens tussen collectieve hypnose en Nederland in Beweging. Het tafereel duurt niet al te lang. Na een halve minuut worden de jongeren uitgenodigd het contact met de stoel en de vloer te zoeken en tegelijk de beelden van iedereen weer ”naar binnen te laten vallen”.

Kijkend van een onoverbrugbare afstand kun je erom lachen of je verwonderen. Moeilijk is het niet, jezelf voorhouden dat je je rationele zelf goed genoeg op orde hebt. Maar wat doe je als je dan toch mentaal dreigt in te storten, als je lichaam tot stilstand komt in een wereld die continu doorrent? Vandaag de dag is de zorg van enkelingen steeds vaker de zorg van iedereen. ‘Nu Verandert Er Langzaam Iets’ beweegt zich precies op dat spanningsveld.

verder lezen

Een mix van mensen met verstand van zaken, mensen met goede bedoelingen, kwakzalvers en charlatans komt voorbij in deze boeiende, maar te lange documentaire waarin regisseur Menna Laura Meijer door middel van een collage van statische, maar goed uitgelijnde shots laat zien wat zich afspeelt bij allerlei verschillende vormen van coaching (mentaal en fysiek) en persoonlijkheidstrainingen in Nederland. Afwisselend fascinerend, frustrerend, hilarisch en - afhankelijk van je scepsis - inspirerend. Zelfs voor de doorgewinterde sceptici is er halverwege één eureka-moment, één moment waarop je denkt: "Eindelijk iemand die iets zinnigs zegt!" Je kunt het niet missen. Hoewel de titel - tevens de slotwoorden van de documentaire - een tikje sarcastisch lijkt, laten Meijer objectieve, ononderbroken shots het aan de kijker over om een mening te vormen. Dat maakt dit tot een documentaire over een belangrijke en groeiende ontwikkeling in onze cultuur waar je uren over na kunt praten. Enig minpunt is dat Meijer in het laatste half uur niets nieuws meer toevoegt en je als kijker vaak meer van hetzelfde krijgt. Maar dit geeft genoeg boeiende stof tot nadenken, maar wat mij betreft bij voorkeur NIET met behulp van een coach.

Even hilarisch als verontrustend. Ofschoon er vaak wel een kern van waarheid in deze coachingscursussen zit is het ook veel gebakken lucht en de documentaire laat zien dat veel coaches die gebakken lucht wel goed kunnen verkopen en wegkomen met de malste idiotie maar bovenal hoe reusachtig groot deze onzinindustrie is geworden. Mijn verklaring daarvoor is niet alleen dat mensen behoefte hebben aan coaching en persoonlijke groei (als een der hoogste fasen in de piramide van Maslov) maar vooral dat managers zelf veel raakvlakken hebben met de coachende charlatan – in wezen zijn managers zelf coachende charlatans die zichzelf als onmisbaar in het bedrijf hebben gekozen zonder het te zijn – al dan niet door middel van bedrijfspsychologie als gemeenschappelijke pseudo-wetenschappelijke basis. En het zijn die managers die en masse hun werknemers naar deze cursussen sturen. Overigens, al sinds de industriële revolutie zijn managers en psychologen geobsedeerd door het verhogen van de arbeidsproductiviteit van de werknemers waarbij gaandeweg onder meer werd geconcludeerd dat geluk ook productieverhogens werkt waarvan deze coachingscursussen een exponent lijken.

Hoe dan ook, de documentaire laat zien hoe eindeloos veel soorten van dit soort cursussen aan werknemers in Nederland worden gegeven waarbij de ene cursus nog maffer dan de andere is en dat de monotonie van de eindeloze reeks die de film ook is rechtvaardigt. Het laat zo overtuigend zien dat inmiddels zo ongeveer alle Nederlanders worden geterroriseerd door charlatans à la Emile Ratelband en dat deze industrie flink uit de klauwen is gelopen en mede de huidige tijd definieert.

PS. Wat ik wel lekker vond en meteen vond werken is de virtuele massage maar dat komt natuurlijk doordat zo'n kappersbelevenis sterk lijkt op het vlooien wat apen doen om te socialiseren en te ontspannen.

Van heel zweverige praktijken naar praktijken die meer met de voeten op de grond zijn. Serieus, met af en toe een geestig tintje. Leerzaam, diepgaand, inspirerend, en dingen waarvan je ‘het zal allemaal wel’ denkt. Bovenal een interessant kijkje in de wereld van tegenwoordig veel voorkomende sessies en lessen. Ik ben een beetje bekend in het wereldje, ik heb onder andere meditatie en mindfulness gedaan, maar als het mij te zweverig wordt, kan ik er minder mee. Daar ben ik dan weer te nuchter voor. Het ASMR meisje in de film vind ik echt fijn. Heerlijk, haar stem, wat ze vertelt en de geluiden die ze voortbrengt. Naar het eind toe is het iets te veel van hetzelfde, voor mijn gevoel, en het duurt best lang. Ik bleef niet constant geboeid, maar ik vind het een mooi, vrij origineel en goed gemaakt geheel dat aan het denken zet. 4*

Een leerzame documentaire die allerlei cursussen en methodes aan bod laat komen, en onze innerlijke groei en persoonlijke effectiviteit op een juiste manier weet in te vullen. Voor de een lachwekkend, en voor de ander een ideaal hulpmiddel. Deze documentaire had voor mij ook wel wat korter gemogen, maar desondanks kijkt hij lekker weg.

3,0 *