Dunkirk (2004)

In 2004 maakte de BBC een driedelige miniserie over de evacuatie uit Duinkerke. In drie delen (Retreat, Evacuation en Deliverance) toont het een zeer realistische docu-drama. De film/documentaire is bijna drie uur lang, en geef uitstekende details over het gebeuren. Tevens bevatte het veel beeldmateriaal dat tijdens de evacuatie was opgenomen, samen met enkele reconstructies. Zo is in het laatste deel dan ook Benedict Cumberbatch te zien als Lt. Jimmy Langley.

De miniserie geeft verder goed, de wanhoop en de angst van de Britse (en in mindere mate de Franse ) soldaten in hun hopeloze situatie, weer. Het volgt de dramatische gebeurtenissen, veelal vanuit het perspectief van de soldaten en hun leidinggevenden, aan het strand en in en om de havenstad, van 26 mei tot in de vroege uren van 4 juni 1940. Ook gaat de miniserie meer in op premier Winston Churchill (Simon Russell Beale) en zijn War Kabinet.

Visueel is dit misschien wat minder overweldiger (dan die film uit 2017) maar door de uitermate realistischer beelden van Operatie Dynamo, is deze miniserie tevens een stuk aangrijpender.

De film kwam (voor mij toch) terug in de aandacht door de film van Christopher Nolan. Nolan nam de kijker echt mee in Dunkirk tijdens de dagen van de evacuatie en de oorlog die volop woedt. De miniserie Dunkirk uit 2004 pakt het anders aan. Je zit er iets minder tussen zoals bij Nolan, maar het geeft wel een zeer duidelijk overzicht van de geschiedenis. Geen romantische vertelling, maar vooral feiten met een mix van archiefbeelden en nagespeelde scènes. De belevenis zit hier meer in het realisme en door de mix met de archiefbeelden krijg je echt een duidelijk beeld van toen. De aanpak kijkt als eerder als een creatief gemaakte documentaire dan als een oorlogsfilm met archiefbeelden. Een kleine nuance, maar sowieso de moeite waard om te kijken.

Donderdag op de namiddag even aan de slag met deze Dunkirk die ik op de gok mee had genomen bij de Boekenvoordeel. En eerlijk gezegd had ik hier een veel nieuwere serie van verwacht maar bleek deze toch al 20 jaar oud te zijn. Niet dat dit nu perse een minpunt is, maar goed...

Afijn, aan de slag ermee, maar ook daar verbaasd de serie weer want in tegenstelling tot een 'full blown' miniserie met verhalen en acteurs zit ik hier toch naar één of andere hybride aan te kijken, met vrij korte scènes, origineel beeldmateriaal, en een voice over die constant alles aan elkaar praat. En ook dat allemaal is niet perse een mimpunt als wel iets anders dan verwacht. En eerlijk gezegd komt het allemaal nogal droog en oudbollig over, en zoals reeds gezegd, als je dan een vrij nieuwe serie verwacht van hooguit een jaar of twee oud en je zit opeens hier middenin is dat toch wel even wennen en bijstellen.

Maar goed, nu genoeg geklaagd. Want Dunkirk toont toch wel degelijk een minutieus en gedetailleerd beeld van de aanloop, het ontstaan van de pocket, de druk, de paniek, en en het belang van een geslaagde operatie. Dit uiteraard groots opgezet met veel karakters, de operatie en problemen gezien vanuit alle oogpunten zowel op het land, de marine, als wel de admiraliteit en de politiek, met als gewicht het voortbestaan van het land. Buiten dat is er ook nog oog voor oorlogsmisdaden, tactische fouten en blunders aan beide kanten, en zien we bijzondere staaltjes van opoffering en moed zoals de marineofficieren die aanboord van een brandend schip gaan om het vuur te bestrijden. Het is een verhaal dat draait rond daadkracht, improvisatie en onverzettelijkheid.

Dat het allemaal wel wat gedateerd overkomt, en sommige scènes erg kleinschalig zijn opgezet, nemen we dan maar voor lief en zal wellicht ook een beetje in het tijdsbeeld gezien moeten worden met wat er mogelijk was voor een serie uit 2004 met een budget van 2 miljoen dollar. Oh, en natuurlijk alleszins beter dan Nolan zijn film.