Los Últimos de Filipinas (1945)

Ze hebben echt bestaan : los ultimos de Filipinas....en wel in 1898-99 in Baner, op Luzon. Naar verluidt zijn hun wederwaardigheden in Spanje net zo gekend als die van Kroket en Boon in de USA, film roept dan ook reminiscenties op aan siege flicks van het Alamo type, die Spanje mede bereikten dankzij fasjistiese co- producties als LADA, wellicht ook invloed van Hollywood gung ho flicks al zal dat gezien het bouwjaar nog meevallen. De yankees werkten overigens mee aan deze productie, zodat alle verwijzingen naar de oorlog die Spanje toch echt tegen ze vocht uit de film zijn gehaald ! Het wordt zelfs nog straffer tijdens de bizarre sequentie met de marines, die vreemd genoeg conform de historische feiten schijnt te zijn.

Hoe dan ook, het betreft hier een voor die tijd en plaats dure productie , al kon er uiteraard van authenticiteit geen plaatse zijn: het spektakel werd geschoten in Spanje en de zgn. locals lopen hier rond als Connery in YOLT zo'n beetje, tamelijk belachelijk dus opgemaakt . En schieten konden deze in een soort Zapatista boerenkielen uitgedoste lieden ook niet. Van strategie begrepen ze ook geen reet: aanvallen deden ze bij voorkeur frontaal bij daglicht ! Tsja, zo wordt het een picknick.

De matige Roman regisseert het tamelijk fantasieloos, maar de production values zijn aardig op peil en de gedateerdheid van deze prent heeft hij gemeen met practisch alle oorlogsfilms uit die tijd. Een film geheel doordrenkt van Franco ideologie met een mix van nationalisme en katholicisme, de hangout van de goodies is dan ook een kerk. Katholicisme dat ook in uiting komt in een portie gezonde misogynie via de figuur van Tala, wier sirenezang wordt overstemd door het canto jondo van het garnizoen, bizarre scène !

Trouwens de hele film is tamelijk bizar en deconstrueert in feite zichzelf : de routine heroics van het begin zijn nog leuk, maar als de belegerden te horen krijgen dat de oorlog voorbij en verloren is, ontpoppen ze zich objectief gesproken tot psychoten of toch minstens paranoïde psychopaten. De heroiek ontaardt tot waanzin. Ik denk dat de makers daar volstrekt niet bij stil stonden, het niet doorhadden en al evenmin het publiek of de censoren.

Aan de cast ligt het overigens niet, vrijwel alle gekende acteurs uit die tijd draven op om hier hun bijdrage aan het vaderland te kunnen leveren: Nieto als de commandant, Marin als zijn plaatsvervanger, Leblanc, Calvo, Moran, en een jonge Fernando Rey ( die jullie ook kennen uit the French connection...) die voor de toen in dit soort films verplichte romance zorgt, net zoals hier de toen gebruikelijke kluchtigheid en zelfs muzikale intermezzi niet ontbreken.

Het eindresultaat is een toen en daar niet slechte productie, die nu echter door de boodschap bizar overkomt en net als practisch alle oorlogsvehikels van die tijd- incl. de gekendste voor het merendeel- vooral curiositeitswaarde bezit.

Kan worden bekeken dankzij de Spaanse DVD die is uitgebracht samen met "the fighting Sullivans " van Bacon, ook al een curiosum.