Rentiere auf Dünnem Eis (2020)

Een documentaire die overtuigend laat zien dat we met ons ingrijpen in de natuur de doos van Pandora hebben geopend. Daartoe hoeven we slechts naar Siberië te kijken waar – ook al wonen er nauwelijks mensen – de klimaatverandering zeer zichtbaar en voelbaar is. Natuurlijk komt de ijsbeer voorbij maar dan juist als aanjager van de extinctie van een andere soort: omdat de tijd dat het ijs op zee dik genoeg is om op zeehonden te jagen steeds korter wordt, zoekt de ijsbeer steeds meer z’n voedsel op andere plekken zoals bij mensen of waar vogels broeden zoals de ivoormeeuw die daarom in z’n bestaan wordt bedreigd. Ook nomaden en hun rendierkuddes krijgen het steeds moeilijker omdat ze twee keer moeten migreren naar voedselgronden maar de oversteek over de steeds minder bevroren rivier Ob steeds moeilijker kunnen maken (voor de rendieren wordt het steeds meer de keuze tussen verhongeren of verdrinken). In hoog tempo verdwijnt de permafrost met verstrekkende gevolgen: organisch materiaal ontdooit waardoor nieuwe of oude ingevroren virussen en bacteriën vrij komen met mogelijk rampzalige gevolgen voor mens en dier en er komt veel CO2 en methaan vrij dat zo de ingezette en al onomkeerbare opwarming nog eens versnelt (met name methaan is een zeer sterk broeikasgas en dat komt nu in grote hoeveelheden vrij in Siberië). Niet alleen verdwijnen gletsjers en ijs(wegen) maar centraal Siberië droogt ook uit als gevolg van de klimaatverandering die ook meer bliksemontladingen geeft waardoor de bossen in hoog tempo worden vernietigd door brand en het gebied, dat voorheen als de groene longen van het Noorden CO2 opnam en zuurstof uitstootte, in een woestijn verandert. Het is niet te zeggen waar dit alles ons leidt – we kennen het arctisch gebied als ‘organisme’ nog niet in z’n geheel – maar de veranderingen zullen enorm zijn.