Wood and Water (2021)

Regisseur en schrijver Jonas Bak werd geboren in Duitsland en groeide daar op. Via wat omzwervingen belandde hij in Hongkong waar hij als filmmaker actief was. Dat zijn eerste langspeler zich deels in Duitsland en grotendeels in Hongkong afspeelt, is dan ook geen toeval.

Het zal eveneens geen toeval zijn dat Bak in Wood and Water waarnemingen en thema’s uit zijn eigen leven lijkt te gebruiken om de film in te vullen. De film is documentaireachtig van opzet en maakt geen gebruik van professionele acteurs. Bak houdt het dicht bij zichzelf. Zijn eigen moeder speelt nota bene de hoofdrol. Zij is de moederfiguur die pas geleden met pensioen ging en zich verheugt op een korte vakantie met haar volwassen kinderen. Haar vzoon die in Hongkong woont is helaas niet in staat aan te sluiten en dat stemt haar verdrietig.

Het eerste deel van de film speelt zich af aan de Oostzee, waar de familie bijeen is. De niet-professionaliteit van de spelers valt in dit deel van de film erg op. De film is in dit deel weinig meer dan een nonchalante weergave van een samenzijn van mensen die een paar dagen in een vakantiewoning verblijven, naar het strand gaan en herinneringen delen. Het is huis-tuin-en-keukenleut. Om de woorden ongefocust en improvisatorisch te gebruiken gaat wellicht iets te ver, maar het voert ook te ver om tijdens deze episode van een strakke regie te spreken. De hele episode boeide me matig.

Het wordt boeiender zodra de protagoniste in Hongkong arriveert en haar horizon verbreedt. Ze staat zichzelf toe zich onder te dompelen, nieuwe ervaringen op te doen en haar focus te verleggen. In eerste instantie ging het in de film nog om het weerzien met haar zoon, maar door toedoen van Anke krijgt de film het karakter van een impressionistische ontdekkingsreis. Veelal in stilte wordt de metropool aanschouwd. We begeleiden Anke die door de stad wandelt, indrukken opzuigt, met mensen praat en rustig en neutraal de woede van de protesterende massa observeert. Haar opzet is om van kleine gebeurtenissen te genieten en daarop te gedijen. Het zijn gebeurtenissen die zich volgens Jonas Bak evengoed in de geborgen atmosfeer van een kneuterig vakantieoord voordoen als in de turbulente atmosfeer van een exotische metropool. Het baden in een koude zee, een ontspannen Taichi-oefening, een spirituele sessie bij een waarzegger. Het hoeft geen wereldschokkende dingen te betreffen.

Wood and Water is een film zonder priemende richting. Een film zonder priemende boodschap. Een film die niet bol staat van opzienbarende handelingen. Jonas Bak houdt meer van een sensibele en dromerige sfeer. Van de schoonheid van simpele gebeurtenissen die zich spontaan aandienen. Gebeurtenissen die met de kijker in een rustig tempo gedeeld worden. Tot nieuwe levensbepalende inzichten komt de kijker daarbij niet, maar dat geeft niet. Het is simpelweg heerlijk om in een zee van momentopnamen op je gemak te herkennen hoe rijk aan perspectief en belevenswaardig die momenten ook alweer zijn.