An Impossibly Small Object (2018)

Vanaf 3 januari 2019 in de bioscoop (Amstelfilm)

Dat ziet er mooi uit. Op de lijst.

Een wat geheimzinnige film van David Verbeek waarin hij zelf de hoofdrol speelt. Verbeek is in Taiwan waar hij al fotograferend in een armoedige buurt van Taipei in de ban raakt van een jong meisje met een vlieger. Het meisje wordt wat aan haar lot overgelaten door haar ouders, die het druk hebben om de eindjes aan elkaar te knopen met een horeca uitspanning die onvoldoende oplevert. Het meisje, Xiao Han genaamd, doodt de tijd met haar vlieger en beleeft avonturen met haar beste vriendje Hao Hao, die op het punt staat om met zijn ouders te emigreren naar de VS. Dit, tot groot verdriet van Xiao Han.

Lange tijd blijft het gissen waar Verbeek heen wil. De camera dwaalt onderzoekend rond in de krochten van de verloederde woonbuurt van Xiao Han en toont ons onder andere diverse mysterieuze poppen (die soms ook een eigen leven leiden), ronddwalende katten en garages, terwijl we af en toe Verbeek zelf in het decor zien ronddwalen met zijn camera. De film wordt nog wat mysterieuzer als Verbeek in het vliegtuig naar Nederland wordt aangesproken door zijn Chinese/Taiwanese buurvrouw en er in haar verhaal een duidelijke parallel blijkt te zitten met het verhaal van Xiao Han.

De tweede helft van de film speelt zich af in Nederland en dan staat Verbeek zelf letterlijk centraal. Via anderen uit de omgeving van Verbeek en Verbeek zelf komt een en ander aan het licht over de persoon van Verbeek en zijn jeugdjaren, maar wordt ook gereflecteerd op zijn werk en de betekenis ervan, onder andere aan de hand van de foto van Xiao Han met haar vlieger. Is deze foto en het verhaal van Xiao Han symbolisch voor het leven van Verbeek zelf? Iets dat hem (onbewust) heeft getriggerd? Er is namelijk een onmiskenbare parallel tussen de eenzaamheid en het verlies van Xiao Han en de eenzaamheid en het verlies die ook Verbeek lijkt te hebben gekend in zijn jeugdjaren. En zo blijft de film zijn mysterieuze karakter behouden, iets wat Verbeek ook nadrukkelijk lijkt na te streven, aangezien hij zichzelf eerder te 'uitleggerig' vond.

Een aardige film maar niet een die echt beklijft. Daarvoor blijft An Impossibly Small Object in mijn beleving toch ook weer net wat te vaag en is ook het contrast tussen het eerste, geslaagde, deel en het minder uit de verf komende tweede deel te groot.

Wat vind je er vaag aan en hoe werkt dat volgens jou in het nadeel van de film (dat de film mede daardoor niet echt beklijft)?

Goede vraag. Vaag is eigenlijk een nietszeggend woord, waarover ik bij het typen van de recensie al wel aanvoelde dat het vragen zou kunnen oproepen.

Wat ik me nog steeds afvraag bij deze film is wat David Verbeek heeft willen vertellen met deze film. Ik denk dat ik daarbij vooral wat in de war ben geraakt door verschillende scenes, die ik niet helemaal kon duiden (in het grotere geheel), zoals de scene helemaal aan het begin, waarbij Verbeek praat met een fondsenverstrekker, maar ook in het tweede deel, bepaalde scenes uit zijn privéleven, zoals dat hij in een snackbar staat of dat hij met dat blonde meisje in gesprek is. Er zal vast wel een verband zijn en een goede reden om dit te tonen, maar die is voor mij niet helemaal duidelijk.

Dat de film vermoedelijk niet beklijft, heeft voor mij meer te maken met het contrast tussen de twee delen, waarbij ik vooral het eerste deel betoverend vond, maar het tweede deel veel minder interessant op de een of andere manier.

Ik ben ook wel benieuwd naar jouw analyse van deze film McSavah. Ben namelijk bang dat er maar weinig mensen zullen reageren...

Ik vind jouw analyse prima alleen deel ik niet het waardeoordeel dat je eraan verbindt. Het gedeelte in Nederland gaf voor mij juist veel betekenis en ik vind de zelfreflectie van Verbeek zeldzaam geslaagd. Ook op zichzelf vind ik de scènes daar fraai (Verbeek alleen in zijn appartement, naar de cafetaria tijdens een wedstrijd van Oranje, met vriendin Severina, bij zijn ouders, terugfietsend naar zijn appartement met een extreem hoge cadans). Deze scènes zorgen ervoor dat de film/kunst persoonlijk wordt gemaakt, maar het is ook gewoon een nieuw verhaal (met dus parallellen) die ik goed voelde en waar ik me mee kon identificeren (niet dat ik dit laatste nodig acht).

Na de openingsscène met de subsidieverleners vreesde ik het ergste (dat was vrij afgezaagd) maar uiteindelijk past ook dat mooi in de film doordat het tweede gedeelte dus meer op Verbeek zelf focust. Alles in deze film wordt sterk met elkaar verbonden, waarbij niet wordt prijsgegeven in welke volgorde de verhalen zijn ontstaan (zijn ze ontstaan na de foto, ervoor, of eromheen?).

De geestdolende cinematografie van Morgan Knibbe is vergelijkbaar met die in zijn Those Who Feel the Fire Burning, maar in An Impossibly Small Object worden ook andere cinematografische technieken met succes gebruikt, hoofdzakelijk in het gedeelte in Nederland, maar ook in Taiwan vindt bijvoorbeeld bij momenten een horrorachtige montage plaats. Of het slot met veranderend beeldformaat waarin de verhalen van de fotograaf, het jonge meisje en de oude vrouw definitief samenkomen, versmeltend tot een buiten de tijd geplaatst geheel. Ook de soundtrack is fantastisch, zowel de sferische percussiezware klanken in Taipei als de rafelige elektronische nummers in Amsterdam. Voor mij een prachtige bespiegeling over de verhoudingen tussen kunst, maker en toeschouwer.

In de film zitten ook enkele aardige zelfkritische momenten (die wellicht ook kritisch zijn richting de toeschouwer), zoals het impliciet opbrengen van culturele toe-eigening wanneer tijdens de intercontinentale vlucht de oude vrouw (gespeeld door Lisa Lu) de fotograaf wijst op de benaming en betekenis(?) van de maskers. Of wanneer de fotograaf zijn werk aan het verantwoorden is maar Severina (gespeeld door Klara Mucci) het pretentieus geneuzel vindt. De opening met het gesprek met de subsidieverstrekkers vloeit waarschijnlijk voort uit die confrontatie met Severina (en vergelijkbare gesprekken die de fotograaf/Verbeek zal hebben gevoerd over zijn werk). Onder meer daarom vind ik die openingsscène pas later in de film tot zijn recht komen.

Zeker met je eens dat Verbeek zich met deze film behoorlijk kwetsbaar opstelt. Mooie analyse ook, die de film voor mij, al lezend en erover nadenkend, (nog) meer diepgang geeft. Ik overweeg een half punt scoreverhoging...

Erg mooi. Wel een film die ik een tweede keer zou moeten zien denk ik om meer te kunnen doorgronden.

Zitten wel mooie momenten in, maar vond het vaak toch iets te veel schipperen tussen kunstig en kunstelig. Kunst over kunstenaars die in alle ernst een werk over zichzelf maken is vaak ook m'n ding niet zo, maar wil best nog eens wat anders van Verbeek proberen, want potentie zag ik zeker.