Het Laatste Jaar van FC Twente (2016)

Hoewel ik het in z'n geheel een fraaie documentaire vind, eentje waarin vooral de supporters beleving centraal staat, scoort hij voor mij toch niet heel hoog.

Positieve aspecten zijn het achterwege laten van vervelende en sentimentele muziek. De supportersliederen en omgevingsgeluiden laten veel meer de sfeer van het afgelopen seizoen van FC Twente zien.

Echter, inhoudelijk vind ik het toch moelijk om naar deze documentaire te kijken, omdat het seizoen 2015/2016 voor mij onlosmakelijk verbonden is met het oneindig lezen en herlezen van rapporten, uitspraken, rechtszaken, jaarrekeningen etc. Veel supporters hebben zich onwaarschijnlijk veel ingelezen, maar de documentaire gaat volledig over de 'beleving', en toont ook voornamelijk de onderbuik van supporters uit achterstandswijken. Ik vind het moeilijk om de documentaire puur als documentaire over voetbalbeleving te zien, hoewel dat voor de maker wel het uitgangspunt is geweest. Enfin: voor een supporter dus onbevredigend, hoewel ik de keuze om de inhoudelijke discussie weg te laten goed begrijp wanneer je hiermee een document over voetbalbeleving wilt maken. Voor mij als supporter vind ik het echter pijnlijk dat de documentaire een anti-westen en anti-KNVB sentiment bevestigt, terwijl dat uiteraard slechts onder een deel van de supporters leeft. De nuance wordt bewust vermeden.

Daarnaast stoor ik me aan het feit dat er wel erg selectief gefilmd en gepraat wordt over de stad Enschede. Wellicht is er voor de oudere generaties sprake van een enorm minderwaardigheidscomplex, maar onder de mensen tussen de 20-30 leeft dit amper. Daarnaast is de club niet alleen van de stad, maar vooral van de streek. En de streek blijft volledig buiten beeld.

Het telefoongesprek met Munsterman is natuurlijk onluisterend, maar ook hier vind ik het bizar dat de film van begin af aan een heksenjacht op Munsterman voert, terwijl de makers van de film in het gemeentehuis doodleuk naast de andere commissarissen plaast nemen. De hele organisatie van Twente was verrot, een organisatie waarin Munsterman het slechtste in zichzelf naar boven kon halen...maar de documentaire doet voorkomen alsof alles wat er de afgelopen 3 jaar bij Twente is gebeurd de schuld is van Munsterman.

Als voetbalvolger heb ik het afgelopen jaar natuurlijk deze hele soap ook meegekregen en gevolgd en daardoor was deze docu niet zo heel verrassend meer. Maar uit interesse toch nog wel even gekeken en was allemaal nog wel redelijk kijkbaar. Erik Dijkstra is een vrij goede hoofdrolspeler, ook al vond ik hem wel een tikje geforceerd de emotionele Twente supporter uithangen, al wil ik best aannemen dat hij een fanatieke jongen is. We volgen op chronologische volgorde het jaar van FC Twente, van het begin van de leugens van Joop Munsterman tot de niet meer verwachte Houdini-ontsnapping van de club. Alhoewel ik niets tegen de club heb, komen ze wel veel te makkelijk weg na hun gigantische fraude.

Wat de docu nog wel goed doet is tonen wat het losmaakt wat de club met de aanhang doet. Zulke emoties zijn best herkenbaar en mooi, al slaan er een paar letterlijk door en krijgen ze stadionverboden. Het anti KNVB en ''het westen'' gejammer op het einde was wel kansloos. Jammer dat Dijkstra niet iets kritischer was op dit hele verhaal, helemaal omdat Twente hun glansperiode (2010-2013) ook op onrechtmatige manier heeft gekregen met geld en middelen dat ze eigenlijk helemaal niet hadden kunnen hebben. Dan moet je gewoon naar jezelf als club kijken en naar niemand anders.

Pijnlijkste en meest gênante moment van de docu is als Dijkstra op het einde met de grote schuldige Joop Munsterman belt, die aan de telefoon zichzelf helemaal vrij weet te pleiten van alles. Bijzonder dat je dat lef hebt nadat je verantwoordelijk bent van 1 van de grootste voetbalrampen van de laatste tientallen jaren.

3*