When Nietzsche Wept (2007)

Assante als Nietztsche. Lijkt me best geinig...

De droomsequenties zijn erg mooi verfilmd.

Heb het boek gelezen, dat was wel nog aardig. Ben wel eens benieuwd naar de film.

(Ik vind overigens dat Nietzsche in dit boek weinig lijkt op het beeld dat ik heb van de échte Nietzsche)

Zeer sterke film. Als liefhebber van Aldus Sprak Zarathoestra is het vooral interessant om een grafisch beeld van Nietzsche te hebben (een sprekende Nietzsche over een aantal van zijn ideeën). Dit kan ook demystificerend werken maar dat deed het niet. Een aantal opmerkingen:

- Minpunt: Er werd wat oppervlakkig en populair gedaan over de uitspraak 'God is dood'. Alsof de maker gewoon lekker wat zware bewoordingen in de film wilde stoppen zonder dat de gehele context waarin Nietzsche deze uitspraak bedoelde, wordt benoemd. Daarnaast is de uitspraak "if God is dead, than everything is permitted", niet van Nietzsche maar van Dostojevski (een veelgemaakte, maar toch slordige vergissing).

Interessante momenten:

-

. Dit onderwerp, het overkomen van menselijkheid (angst, noodzaak tot naastenliefde&medelijden (aan- en afhankelijkheid; behagelijkheid; veiligheid) werd daarentegen sterk overgebracht. 'Ja-zeggen' tegen elke zwaarte en deze te boven komen (menselijkheid overkomen) dit is de boodschap die Nietzsche aan Breuer lijkt mee te geven. Je moet jezelf niet sparen (troosten) om zodoende in de veiligheid (!) van geestelijk evenwicht te blijven. Nee, in Aldus Sprak Zarathoestra zegt Nietzsche niet voor niets: "Ik hou van hen die zichzelf niet bewaren willen". Van hen, die niet in evenwicht willen blijven maar, evolueren naar een übermensch (die over-de-mens-heen-mens). Dit niet doen is gevaarlijk omdat je zodoende in een proces van degeneratie raakt. Of zoals Nietzsche zegt: 'zij die slechts het leven volbrengen en niet leven'.

- De (deelse) toedracht voor Nietzsche's anti-vrouw beeld wordt ook mooi uitgewerkt. Na de afwijzing van Salomé (een archetype van een femme fatale) lijkt Nietzsche eraan onder door te gaan maar overkomt hij zijn verdriet. Toch moet het gevoel dat een vrouw in staat is, blijkbaar, hem machteloos te maken door lust en verlangen, aan hem gevroten hebben. Vervolgens ziet hij wat de liefde (verlangen en lust) met Breuer doet. De vrouw is blijkbaar in staat de kracht van een man te domesticeren en daarom predikt Nietzsche dat een man zich nooit aan een vrouw mag geven want het wordt zijn ondergang.

Je zou derhalve kunnen zeggen dat hij wel de (ontegenzeggelijke) kracht van een vrouw erkent en dus ook een zeker respect voor haar herbergt.

De film biedt een zeer interessant perspectief op Nietzsche dat je in zijn boeken niet zou kunnen vinden. Of het daarmee volledig waarheidsgetrouw is kan je in twijfel trekken, maar toch blijft het een zeer interessante inkijk.

Ik had al gehoord (lees: gelezen) van zijn invloed op de psychologie en de loftuiting van Freud, en deze film weet deze ontmoeting tussen Nietzsche en die jong-psychologen mooi in beeld te brengen.

Met het minpunt dat jimmydl al heeft aangehaald moet ik het eens zijn. De film heeft een lage 'kennisdrempel', wat het langs de ene kant mogelijk maakt voor 'Nietzsche-leken' om toch vrij snel een vrij algemeen beeld van hem te kunnen hebben na de film; maar langs de andere kant worden er op die manier wat quotes (en die ene misquote) in het rond gegooid alsof het niets is, zonder er verder op in te gaan. Op andere momenten lukt het heel goed om standpunten van Nietzsche door te laten dringen tot de kijker; uiteraard gaat dat in deze film over de man-vrouw relatie, gepaard met het 'Ja zeggen' tot het leven inclusief lijden.

Ook het acteerwerk is sterk. Lou Salomé zag er in het echt wel net iets minder mooi en blond uit denk ik, maar het femme-fatale-beeld wordt wel op zeer geslaagde manier naar voren gebracht.

In mijn ogen slaagt de film er zeer goed in om één van Nietzsche's belangrijkste standpunten te uiten: Nothing must interfere with the development of the hero which is inside you. And if lust stands in the way, lust must be overcome!

Een schier onverfilmbaar praatboek toch met succes verfilmd. Belangrijke minpunten zijn de televisiefilmachtige textuur van het filmbeeld en de (al dan niet opzettelijk) goedkoop aandoende FX van de droomscènes, maar dat wordt ruimschoots gecompenseerd door de fraaie historische decors en settings en het uitstekende spel van de twee hoofdrolspelers. Tegen Armand Assante heb ik altijd een lichte weerzin gehad, maar hoewel hij Nietzsche hier energieker en minder timide speelt dan ik me hem altijd heb voorgesteld vind ik hem hier toch uitstekend, en Ben Cross geeft geweldig tegenspel. (Alleen zou hij Freud niet steeds met "Sigi" moeten aanspreken, want dat klinkt voor mij teveel naar "Ziggy". . .)

        Prachtig en ontroerend, misschien vooral voor wie het boek gelezen heeft en/of iets met Nietzsche heeft, maar ík heb er van genoten.