Total Trust (2023)

George Orwells ijzingwekkende toekomstvisie in ‘1984’ is niet langer louter fictie. De Communistische Partij van China houdt met behulp van een combinatie van big data en miljoenen camera’s alle Chinese burgers in de gaten. Met behulp van propagandacampagnes zijn spionagemiddelen, bedoeld om alle vrijheden te beperken, gepresenteerd als "veilig", "handig" en vooral "slim". Elke overtreding van de door de Partij opgelegde regels resulteert in strafpunten en wie buren verraadt of (nog beter) buren zeer nadrukkelijk aanspreekt op het niet naleven van de regels, kan rekenen op bonuspunten. Deze documentaire volgt een aantal mensen die vooral vanwege kritiek op de Partij dagelijks te maken hebben met pesterijen, intimidatie en inbreuk op de privacy. Dat punt is snel gemaakt en wat volgt, is vooral een bevestiging van het feit dat China een totalitair regime is – en dat je China beter kunt mijden als de pest. Niet alleen waarschuwing voor China, maar ook voor de wat de toekomst mogelijk voor ons in petto heeft als we toestaan dat ons dagelijks leven steeds meer afhankelijk wordt van technologie.

Het is verleidelijk Rusland en China – onze twee grote vijanden die ook steeds openlijker het Westen uitdagen om een multipolaire wereld af te dwingen die in de plaats van de Westerse hegemonie moet komen – als tegenpolen te zien: Rusland is een terreurstaat, oogt middeleeuws, ruimt tegenstanders op brute wijze op, intimideert, dreigt, martelt, voert oorlog, probeert voordeel te halen uit chaos en China is een controlestaat, oogt futuristisch, streeft naar harmonie en is subtieler in zijn aanpak. Maar ook China schakelt dissidenten uit – het martelt en manipuleert hooguit meer psychologisch – en heeft met zijn full blown surveillancestaat de perfecte totalitaire staat geschapen die de bevolking reduceert tot slaven. Het is evengoed horror - zoals deze documentaire laat zien - en je vraagt je af of in hoeverre ook het Westen die weg op zal gaan, nu de technologie beschikbaar is en totale controle voor elk politiek kamp aantrekkelijk is.