La Tecnica e il Rito (1972)

Er bestaan er meerdere van : pepla die auteur Jancso regisseerde op verzoek van de RAI...not your average peplum en not your average teevee film, dat lijkt me duidelijk. Het scenario werd geschreven door Giovanna Gagliardo met wie Jancso het toen deed, voor de beelden huurde hij allicht Kende in, zodat we weten wat we visueel mogen verwachten: lange takes met een permanent pennende en trekkende camera. En ook weer niet, want we zijn nu niet op Jancso's of Attila's geliefde poestavlakte, maar op... Sardinië en pal aan zee, weer eens wat anders dus maar als stand in voor Mitteleuropa niet meteen geschikt lijkt me.

Hoe dan ook: Attila, Gesel Gods...voor devote gristenen een Gruwel, voor verlichte intellectuelen een aanstoot. Door sommige historici inmiddels herontdekt als een wijs staatsman, de film geeft in de openingscredits zelf toe ook maar 1 van de vele interpretaties te zijn van des mans levensloop, of liever een deel ervan. Een hoogst abstract/ symbolische weergave allicht, het blijft een Jancsofilm, maar misschien makkelijker te volgen omdat deze zoveelste film over- komt ie- machtsverhoudingen zich focust op 1 figuur, duidelijk afgetekend tegenover zijn discipelen en vijanden.

Die discipelen leveren een ander thema dat imho minstens even belangrijk als macht is hier : dat van het Geloof. Misschien nu ook wel relevanter, want daar waar eenzame tirannen nu du mauvais ton zijn en hun aantal slinkt, vermenigvuldigt het aantal believers zich in schrikbarend tempo...hier treffen we 11- geen 12- van deze treurige lieden aan : jonge mannen die heilig geloven in Attila, die hun God en Messias is. Door de beperkte omvang van Attila's fanbase in de film- noodgedwongen ook natuurlijk- heb je meestentijds eerder de indruk met een sekteleider alla de Bhagwan of Jezus van Nazareth te maken te hebben, dan met een Hitler of Stalin.

Het wordt allemaal op Jancsiaans wazige wijze gebracht als 1 groot abstract ballet, met permanent circelende acteurs die zich tamelijk belachelijk maken als ze hun trommels weer eens tevoorschijn halen- wat ze vrijwel permanent doen . De titel spreekt voor zich: Attila- hier vertolkt door Jancso regular Madaras- weet wat gelovigen nodig hebben : absurde, bloedige rituelen en alomtegenwoordige vijanden van binnen en buitenaf, die allicht geliquideerd dienen te worden. Attila apprecieert het ook wanneer zijn volgelingen bereid zijn zelf het hoogste offer te brengen, dat brengen ze dan ook met overgave. 'Jullie zitten vol haat en rancune " zegt een Hunnenfilosoof tegen hen. Ze leken het als een compliment op te vatten !

Not your average peplum zei ik, de aankleding is tamelijk bizar te noemen- die semi- orientaalse Hunnen bijvorbeeld- en af en toe denk je een proto- eighties barbarian fantasy te zien, maar we zien wel degelijk "authentieke " pepla dus dat etiket mogen we er wel op plakken. Deed tamelijk koddig aan ook, als een repetitie van een seventies indie theatergezelschap oid., waar dat permanente getrommel niet weinig aan bijdroeg. Let u ook op de onbedoelde- denk ik- gay trekjes.

Verder wel interessante kost, valt nog genoeg over te zeggen inhoudelijk maar daarvoor is hier geen plaats en we hebben de Jancso buffs om ons met scherpe observaties de weg te wijzen

Zal in het kader van de komende Jancso retrospectieven wel aan de orde komen, wie weet pikt eoa fringelabel dit werk alsnog op en komt er ooit een DVD release met onderschriften. Zal wel al te downloaden zijn met fansubs, heb nog geen Engelse gezien maar ook niet driftig gezocht.