Ne Kërkim të Venerës (2021)

Looking for Venera is een simpel, dicht op de huid gefilmd coming of age drama. De crew van de film heeft wat weken gewoond in het dorpje om vervolgens dit bijna docu-achtige drama vast te leggen. Dat wil heeft effect gehad Venera en haar vriendinnetje zijn gefilmd alsof zij zich in hun natuurlijke habitat lijken te bewegen. De onervaren/ niet professionele acteurs zetten zo een goede prestatie neer en bewegen zich makkelijk en speels door het povere bergdorpje. Ook de typische kleine huisjes, waar je je kont niet kunt keren, worden welhaast per vierkante meter onder de loep genomen, terwijl de pubers zaniken, de ouders pijnzen en oma prevelt, steunt en kreunt. Net als je enige filmmuziek begint te missen, klinkt de meer dan welkome radio dan wel het jeugdige rockbandje in de plaatselijke bar. Venera ontpopt zich van een tam meisje tot rebelse puber. De film benadrukt de verhoudingen tussen jong en oud en belicht de universele pubergeneuchten des levens Het einde, jongere past zich aan de traditionele meute aan, is misschien wat saai en voorspelbaar. Toch is de trip naar het dit typische bergdorpje, een verwijzing naar de regio van Sefa’s jeugd, de moeite meer dan waard. Een balkantripje tijdens de lockdown: vanaf de bank. Een knap gemaakte eerste film.

De sfeer is knap gedaan met de kleine huisjes waar iedereen hutje mutje op elkaar zit. Ook de twee meiden acteren prima, alleen is het verhaal niet heel verrassend. Goed debuut.

Geen slecht jaar voor Kosovaarse Cinema, met Hive (2021) er ook nog bij.

Mja, vrouwenemancipatie is een loos begrip in deze kleine patriarchale gemeenschap waarbij niet alleen de mannelijke dominantie toehoort aan de vader, maar ook aan andere mannelijke (jong)volwassenen. Het meest moeizame om dit te ondergaan ligt hem in het feit dat vele zaken subtiel, onderhuids of gewoon zelfs cultureel worden bepaald waardoor het erg moeilijk wordt dit patroon te doorbreken.

De film kent tal van kleine voorbeelden waarop Venera en Dorina botsen in hun algemeen vrijheid van handelen en denken. Op café gaan is niet zo evident en een vriendje hebben ook niet, want binnen de gemeenschap is het gebruikelijk dat je uitgehuwelijkt wordt. Venera kijkt op naar Dorina die ouder is, rebelser ook, maar als er het er op neerkomt ook binnen de pas (moet) loopt/lopen.

De film is gezapig, maar had toch een drukkende en dreigende sfeer. Alsof er elk ogenblik iets ernstigs kon gebeuren. De grote families die elkaar ook goed kennen lopen kriskras door elkaar rond. Van privacy is weinig sprake en al helemaal niet voor jonge vrouwen. Dorina en Venera vervloeken het levensbeeld van hun moeders, de één gekooid en afhankelijk van een echtgenoot in een liefdeloos huwelijk of de ander als weduwe zonder kans nog aan een partner te geraken.