De Grote Schaduw van Stampersgat (2008)

lijken wel die koppen, die je in het historisch museum ziet

Hoeveel grappen kun je bij deze film over de naam verzinnen?

Valt binnen de 'black hole' categorie dacht ik zo

Ik was toch wel benieuwd geworden, maar helaas gaat Bus nergens echt diep; liever één sterk portret dan 4 oppervlakkige. De teloorgang van de suikerindustrie wordt onduidelijk en nogal verdeeld (een stukje 'klokhuis'voorlichting hier, een nieuwsflash daar, een loos commentaar van een dorpeling) weergegeven. De sfeerplaatjes die de geest van het dorp weer zouden moeten geven komen niet echt sterk over.

Ook de neergang van de suikerindustrie en die van het huwelijk van zijn ouders houden geen duidelijk verband en lijken een beetje geforceerd aan elkaar gekoppeld te zijn.

Eens met Ithildin. Gelukkig maakt Bus er een lekkere zwarte komedie van.

De scenes waar pa knisperend eet (overal suiker op/in). De hilarische supermarkt-scene waar Bus gewoon z'n camera heeft achtergelaten bij een kassa. "Wordt dat opgenomen?" "Het lichtje brandt, dus dat zal wel." "Ik geloof dat het die jongen was van Bus?." En het sarcastische commentaar van Bus zelf.

Tja, zelf ook opgegroeid in zo'n Brabants dorp, waar de tijd zo nu en dan wel stil lijkt te staan. Ik ben ook 'die jongen van ..., die heeft gestudeerd en woont in de stad'. Jaja, wereldberoemd hoor. Altijd lachen als ik weer een keertje in die contreien ben, en goed voor m'n dialect natuurlijk.

Ik herkende mezelf wel in Bus. Als ik een documentaire zou maken over 'De Grote Schaduw van Mijn Boerendorp', zullen er weinig verschillen zijn, ook niet qua aanpak en sarcastische doch lieve zwartgalligheid. Oke, oke, er is geen suikerbietenfabriek aanwezig, en mijn ouders liggen niet in een scheiding. Toch had Bus meer tijd moeten nemen. Het verdriet van een aantal 'hoofdrolspelers' (hoofdzakelijk familie) had 'betrokkener' overgebracht kunnen worden mijns inziens.

Aanradertje voor de (voormalig Brabantse) dorpsjongens en liefhebbers van suikerklontjes.

Vlak hiervoor heb ik de documentaire "de vijfde bruid" van Rogier Timmermans gezien. In deze documentaire van Patrick Bus, zag ik dat Rogier ook achter de camera had gestaan. Wat een raar toeval dat ik deze twee documentaires achter elkaar heb bekeken. Maar wel erg leuk.

Er zit namelijk een grote overeenkomst in de benadering van filmen.

Namelijk vanuit je familiebanden een verhaal maken.

Moet ik wel zeggen dat deze Patrick zijn dorp en zijn familie een stuk somberder afschildert.

Het is een verhaal over suikerbieten en Stampersgat en wat die twee voor invloed hebben op de mensen die er wonen. In het bijzonder zijn vader en moeder.

Vader en moeder hebben jaren lang in de suikerfabriek gewerkt en zijn nu met pensioen. Dat heeft dus gevolgen voor hun relatie.

Net als neef Gustav, die boer wil worden op de boerderij van z'n vader. Alleen die vader is er nog niet aan toe om z'n boerderij los te laten en aan z'n zoon over te dragen.

Allemaal erg logisch en best oplosbaar als je er aan wil werken.

Geen reden dus om Stampersgat zo somber af te schilderen en de suikerbiet, of de afschaffing van de subsidie daarop, daar de schuld van te geven.

Maar het is wel leuk om te zien hoe je als filmmaker je eigen draai kan geven aan een op zich niet zo bijzonder verhaal. En dat maakt het wel een mooie en intieme documentaire om naar te kijken.