Digger (2026)

De film is een waarschuwing voor de klimaatcatastrofe die het kapitalisme veroorzaakt, maar ook als je daar niet in zou geloven is de film vermakelijk: het is een komedie (een satire), bewust gemaakt in de stijl van Dr. Strangelove or: How I Learned to Stop Worrying and Love the Bomb (1964) die over de nucleaire catastrofe ging. Ik heb er in ieder geval erg van genoten. De personages zijn karikaturaal en tegelijk tilt de film de gebeurtenissen naar een quasi-realistisch niveau doordat het een toneelstuk blijkt te zijn – dat de vormgeving van hysterische klucht verklaart – dat dan weer plaatsvindt in de toekomst waarin die catastrofe al heeft plaatsgevonden en de wereld heeft veranderd in een apocalyptische, totalitaire woestenij. De film is dus geen toneelstuk over wat zou kunnen gebeuren maar wat al is gebeurd waarbij het personage Digger al uitlegt waarom we de toekomstige methaan-bom niet stoppen: we zijn verslaafd aan de ‘vrijheid’ en de luxe die de olie ons geeft, hetgeen ook resoneert met de dreigende oliecrisis van nu, waarbij de VS in een concurrentiestrijd met China is verwikkeld en dus geen stap terug doen (met Europa als het sulletje van de wereld), hetgeen ook resoneert met de huidige AI-competitie. God dus het geloof moet ons maar redden.

Het metaniveau van het toneelstuk in de film kennen we al van Iñárritu’s meesterwerk Birdman (2014) en Digger heeft ook iets van de gejaagdheid van die film zodat ook Digger enigszins voelt als een opwindende adrenaline rush. En net als in Birdman speelt hier een vader-dochter-relatie doorheen voor een persoonlijke noot in het mondiale drama met een zelfmoord van de hoofdpersoon. Een bijzonder sterk en visueel bepalend aspect van de film is dat de hoofdrolspelers hele oude mensen zijn – je ruikt bijna de lijklucht – wier bijna zichtbaar geworden levenseinde niet toevallig samenvalt met die van de mensheid die ze in ellende storten. Ofschoon de film een komedie is – en een serieus grappige in mijn beleving – portretteert het de mens als tragisch figuur die – vertrouwend op God – niets anders kan dan zijn eigen ondergang bewerkstelligen. Volgens Aristoteles maken mensen kleine fouten in komedies en grote fouten in tragedies, maar net als in Kubricks klassieker is ook deze film waarin de mens catastrofale fouten maakt heel geestig.

Hele rare film die wel intrigeert en soms vermaakt maar ook zeker niet overtuigt. De boodschap is ook veel te veel in your face dat ik vooral daardoor dacht: wat is nu echt je punt? Want zo overduidelijk iets brengen lijke me te oppervlakkig en simpel. Die centrale speech van Cruise bijvoorbeeld, is die gericht op de kijker? Want de man snijdt heel veel goede punten aan en heeft volstrekt gelijk. Maar de film lijkt toch vooral gericht tegen de grote kapitalisten en dat is in strijd daartegen.

Visueel wel tof maar juist de nadrukkelijke aankleding en overduidelijke nepheid maken dat ik te veel kijk naar een toneelstukje en niet naar een film die me kan meenemen. Daar kunnen de overtuigende rollen van Cruise (zeker) en Goodman (al legt hij het er net iets te dik op) niets aan veranderen. Door het einde (zeker de laatste scène) nog wel 3,0*.

Top film van begin tot eind erg goed gespeeld door tom cruise maar ook de andere acteurs waren top erg goed , vondt de film geweldig

Iets te lang en niet altijd evenwichtig, maar dat zijn de enige echte zwakheden. Cruise en Goodman zeer sterk. Een beetje zoals Dr. Strangelove maar dan van de gebroeders Coen in hun vroege periode.

Een uitgebreide spoilervrije recensie heb ik hier geschreven: DIGGER (2026) ⭐⭐⭐ - cinepatrick.blogspot.com

De Dr. Strangelove van de klimaatkomedies, maar dan met de middeleeuwse vulgariteit van bijvoorbeeld Reynaert de Vos, zoals die nu nog doorwerkt in carnaval. Maar dan wel carnaval in de overambitieuze eindeloze spiegelpaleisvorm van iets als 8½, in een sterk op Roy Andersson (Songs from the Second Floor, About Endlessness) geïnspireerde vormgeving vol wit geschminkte gezichten en op instorten staand midcentury design. Verreweg het beste dat Tom Cruise ooit gedaan heeft en ook Riz Ahmed is in bloedvorm. John Goodman hangt met veel plezier de anaal gefixeerde nar uit, want die speelt de Amerikaanse president. Film van het jaar, zelfs als Sandra Hüller en Jesse Plemons er maar half bijhangen.

De soundtrack is ook erg goed. Die is van Cosmo Sheldrake, wat de zoon blijkt van die gekke kwakzalver Rupert.

(Gezien in Eye Filmmuseum)

Oliemagnaat “Digger” Rockwell [Tom Cruise] negeert waarschuwingen voor een gigantische ramp als hij zijn boringen op Groenland niet stopt. Wanneer de gevolgen daarvan duidelijk worden, slaat hij de handen ineen met president Compson [John Goodman] om narratief zo te beïnvloeden dat de VS niet als schurk, maar als redder in nood wordt gezien. Prekerige satire is (bewust) zo over-the-top geacteerd, dat je misschien al bent afgehaakt voor Iñárritu onthult dat er een dubbele laag is. Sterker nog: uiteindelijk zijn er vier “levels”. Intellectueel prikkelend, of onuitstaanbaar pretentieus? Het is in ieder geval uniek. Schoolvoorbeeld van ‘love-it-or-hate-it’.

Ironisch genoeg blijf ik in het midden hangen.

Ik keek hier nogal naar uit door de regisseur en de cast. Tom Cruise eindelijk weer eens als iets anders dan saaie Ethan Hunt, en Jesse Plemons (en Sandra Hüller, John Goodman) is ook altijd de moeite waard in welke rol hij ook speelt.

De film gaat helaas een beetje (of nogal) ten onder aan zijn eigen ambitie en idee. Zodra je erachter komt dat het gaat om een toneelstuk in een film (en dat is al vrij snel (veel te snel?)) werkt het eigenlijk niet meer echt. De inhoud en satire van het toneelstuk ligt er duimendik bovenop (Curtis Markson zegt nota bene zelf dat het tweedimensionaal is) en is niet onderhoudend of interessant genoeg om lang boeiend te zijn (het is immers ‘maar’ een toneelstuk, er staat niets op het spel, ook al is het gebaseerd op echte gebeurtenissen), waardoor je als kijker grotendeels naar stukken hysterisch kluchterig ‘niks’ zit te kijken. De 10 minuten lange monoloog van Digger in het parlement is op zich wel de moeite waard en het is wel aardig om de cast bezig te zien, en ook de decors zijn mooi gedaan, maar dan houdt het wel een beetje op.

Ik zei tegen mijn kijkpartner dat ik de film eigenlijk pas interessant begon te vinden qua setting toen de aftiteling begon.
Dat wij als kijkers als een soort extra laag ook onderdeel zijn van het hele 'spectacle' is ook al snel wel aan te voelen, en die ‘niveau 4’-aankondiging tijdens de aftiteling is dus op zich wel een grappige maar ook een beetje een on the nose bevestiging van het hele ‘u bent allen medeplichtig'-idee.

Het is jammer van de cast, het budget en het talent van Iñárritu dat dit is toch grotendeels een nogal mislukt iets is geworden.

2,75*

Ik ben er (zoals ik vaker doe met nieuwe films) volledig blind ingegaan; ik wist alleen een paar bekende namen uit de cast en dat Tom Cruise een oude oliemagnaat zou spelen.

En ja, het was vooral...een absurdistische film met een on-the-nose klimaatboodschap. Ik zou het omschrijven als een kruising tussen Dr. Strangelove, Don't Look Up en Birdman, zelfs een vleugje Synecdoche, New York, met een Wes Anderson-dipsaus. Dat klinkt misschien sommige mensen als hemels in de oren, maar in dit geval was het een helse, saaie zit.

Want het is gewoon niet leuk om naar te kijken.
De humor werkte niet, het theatrale overacteren dat nu eenmaal zo is omdat het een toneelstuk is werkte me op de zenuwen, het absurdisme is eerder over-the-top dan verfijnd. De personages zijn stuk voor stuk druk en irritant. Geforceerde drukdoenerij en absurditeiten uit het brein van Iñárritu.

Hoewel de tweede helft een en ander op zijn plek valt qua "logica", blijft het nog steeds lange zit. De twists zijn niet wereldschokkend, de satirische glans is er dan vanaf en dan moet je nog een half uur uitzitten.

De bioscoopzaal (oke het was een dinsdagmiddag, maar dan nog) was nagenoeg leeg.

2*

Terecht een enorme flop, een belachelijke film, met een al even belachelijke Cruise, tenenkrullend slecht...

Echt een geweldige film! Hoog tempo, houdt de aandacht er goed bij. Prachtig decor en het acteerwerk van Tom Cruise en John Goodman is geweldig. Ook andere grote namen zoals Jesse Plemons zijn erg goed in de film. Het is een waardige film met verschillende lagen waar je lang over kan na praten. Gedurfd, want dit is niet mainstream en het grote publiek kán er moeite mee gaan hebben, maar ook het succes van Pulp Fiction zagen de Amerikanen niet aankomen. Ik begrijp dat Amerikanen de zelfspot en satire niet begrijpen, dus misschien niet weggelegd voor velen. Maar het milieu thema en hoe de overheid ermee omgaat ('the narrative') wordt scherp aangezet, met veel humor ook. Een absolute aanrader wat mij betreft, want je loopt de bioscoop uit, het was intensief, maar met een grote glimlach.

''Bedankt voor de poging, maar mislukt''.

Wilde het toch een kans geven ook al gaf de trailer me ook niet echt waanzinnigs, al zaten er wel wat dingen in die wel interessant vond. Tom Cruise is ook altijd wel een pluspunt.

Bij mij is het uitgangspunt van een goede film dat ik in ieder geval iets moet voelen, maar helaas doet deze me helemaal niets. Het is niet grappig, geen emotie, geen diepgang, geen spanning, hoogtepunt of wat dan ook. Het is vooral heel erg saai. Het ziet er allemaal wel goed uit, maar aan alleen visueel effect heb je niks. En dan als klap op de vuurpijl blijkt het ook nog allemaal geacteerd te zijn. Waar zit ik eigenlijk naar te kijken? Een film in een film? Wat heb ik daar aan!

Het voelt daarom ook niet echt, spontaan of oprecht, maar geënsceneerd en geacteerd. Dat geeft al helemaal geen diepere betekenis aan de film in mijn opzicht. Of heb ik iets gemist?

Buiten het acteren om voegt er ook helemaal niets toe aan de film. Digger die zich terugtrekt en een gesprek voert met zijn dochter? Of wat problemen rond het stuk zelf, maar meer dan dat krijgen we niet.

Ik snap de positieve reviews niet, al zou je denken dat mensen dit alleen een hoge beoordeling geven vanwege de stijlvorm/kunstvorm en de uniekheid waar ik wel in kan komen. Enkel is er dan nog de vraag of dat goed genoeg is. Zullen zij deze film überhaupt nog eens opzetten? Ik weet bijna zeker van niet.

Deze film is echt een hate it or love it ding.

Ik vondt hem heel goed de persoon waarmee ik was vondt er geen moer aan.

Ik snap wel dat het niet aanslaat aangezien je toch wel wat zelfspot moet hebben en tegen het rare aspect van de film moet kunnen.

Toch wel een dikke

*3.5

Ik heb me dan toch laten overhalen om Digger te bekijken in de bioscoop.

En helemaal aan het einde van deze postmoderne hyper over de top zwartgallige achtbaan satire waarin de ene na de andere fictielaag doorbroken wordt, kom ik als kijker uit bij het vierde niveau en zie ik hoe mensen het theater verlaten, mét mondmasker. Mijn oververmoeide en overprikkelde brein verzucht: wanneer houdt de eindeloze reeks van fictie na fictie op en krijg ik de werkelijke wereld ooit nog te zien?

Buiten het theater, met op de gevel levensgroot de titel “FOSSIL FOOLS,” is het chaos troef en een drukte van jewelste. Voetgangers struikelen zowat over elkaar heen, kanalen en wegen zijn open riolen geworden, geparkeerde voertuigen liggen lukraak opgestapeld langs de kant, militairen zijn nadrukkelijk aanwezig om de schijn van veiligheid te suggereren. Op een hoek van de straat vraagt een robot de weg aan een voorbijganger.

Dan keert eindelijk de rust terug. Ssst. Stil. De aftiteling begint en vanuit de stilte hoor ik de natuur zachtjes fluisteren. Kikkers kwaken. Luider en luider. Net als in het begin van de film is dit het moment van de waarheid: Graaf uzelf door de lagen heen en … WORD WAKKER !!