The Shining (1980)

Ook weer in de bios gezien. Wist niet dat het de langere versie was, weet nog niet of deze versie dan ook echt beter is. Maar wat een genot deze film. Goed om te zien dat de zaal ook grotendeels vol zat, wat vaak niet het geval is bij klassiekers in de reguliere bioscopen.

Alweer in de bios? 5 jaar geleden ook al, toen naar ik meen wegens de 40th anniversary. Was overigens de lange versie die ik toen zag.

Vanavond in de bios na al die jaren opnieuw gekeken. Een paar opmerkingen.

Het was de lange versie, ik begreep de keus wat betreft de weggelaten scenes betreft goed. Die voegden weinig toe.

Bij tijd en wijle merk je dat films steeds meer vaart krijgen, waardoor deze soms iets verouderd aandeed.

Neemt niet weg dat het beginshot met begeleidende muziek en ook het laatste half uur nog altijd staan als een huis. En natuurlijk de scene met de liftdeuren.

Gisteren naar de bios.

Had laatst een "discussie" over oudere films en waarom er nu eigenlijk bijna geen toppers uitkomen die blijven hangen. Ik denk dat 1 van de redenen is; (jaja, ik weet het, meningen verschillen!!!) Tegenwoordig moet alles snel en volgepropt worden, terwijl hier neemt men de tijd en werkt naar een soort van finale toe. Ik heb heerlijk 2 uur en 20 in de bioscoop gezeten, waar ik bijvoorbeeld bij One battle after another, al na een uur op mijn klokje zat te kijken.

Ik denk ook niet (ondanks al die oscarnominaties) dat deze film over 45 jaar opnieuw wordt vertoond.

De tweede keer dat ik de film heb gezien na heel wat jaren. Mijn stem stamt uit oktober 2006 toen ik grotendeels mijn filmreis nog moest beginnen. De score blijft hetzelfde en sommige beelden zijn wel bijgebleven maar ik kan me indenken dat mijn score nu op een andere manier is vastgesteld. Alleen schreef ik toen nog geen stukjes dus oprecht geen idee meer.

Zoals zoveel films van Kubrick is dit eerst en vooral een film van de regisseur. Hoewel Nichsolon een overbekende (toch wel legendarische) rol speelt vond ik hem niet eens echt overtuigen. Het is al snel duidelijk dat er een steekje los zit maar echt geloofwaardig dat hij dat in dat hotel pas laat gaan vond ik het niet. Ook Duvall acteerde m.i. iets te ver buiten het realisme.

En toch, dat stoort niet eens. De film duurt 140 minuten en kijkt vrij soepel weg al beginnend met die prachtige indringende muziek, de landchappen en dat hotel dat voor Kubrick een dankbare locatie is waar hij helemaal los kan gaan met de steadycam en zijn geluid (dat fietsje nu eens over de houten vloeren en dan weer over tapijt). Wederom een bijzondere kijkervaring die echter niet overdondert. 4,0*.

Ik vond de laatste alinea op zich wel lyrisch. Tenminste, 'bijzondere kijkervaring' (en dan niet cynisch gebruikt) scoort bij mij wel hoog al snel. En soms wil ik weleens ergens een nadruk op leggen dat een groot deel van mijn review wordt, op iets positiefs in een matige film of iets negatiefs in een goede film. Het is maar net waar ik zin in heb voor de afwisseling.

Ok dat is duidelijk,dank voor je antwoord

Voor het eerst gezien in 2007. Het moge duidelijk zijn dat ik als 10-jarige hier veel te jong voor was. Slapeloze nachten heb ik er gelukkig niet aan overgehouden, maar een prettige zit vond ik het niet. Tevens was ik denk ik nog te jong om de film aan te kunnen. Het beeld dat op de poster geschetst staat, is lange tijd ook zowat het enige geweest dat ik me ervan kon herinneren.

Jaren later, in 2013 zo te lezen (handig, dat MovieMeter!), opnieuw gezien en de waardering steeg. De film is me sinds die kijkbeurt ook beter bijgebleven. Ik heb hem sindsdien tussendoor nog wel eens de revue laten passeren, meestal in combinatie met het verdienstelijke Doctor Sleep. Zeker in de maand oktober zie ik graag films uit dit genre voorbijkomen, dus het leek me mooi om dit jaar ook The Shining nog eens opnieuw te bekijken.

Ik denk dat ik toch wel moet concluderen dat dit mijn favoriete horrorfilm is, wellicht op de voet gevolgd door Halloween en The Exorcist. Wat The Shining vooral heel goed doet is zo'n onbehaaglijke sfeer creëren dat het bijna voelt alsof je zelf in het hotel opgesloten zit. Dat begint al bij het allereerste shot van de weg die de auto aflegt naar het hotel. Mooi ook hoe er vervolgens nog niet zo veel aan de hand lijkt tijdens de rondleiding en het vooral een hotel lijkt waar je graag een keer een vakantie naar zou boeken, maar dit abrupt omslaat zodra de familie alleen achterblijft. Je vergeet dat je naar een film zit te kijken: je focust je volledig op de personages die door de fraai ogende, doch zeer koude gangen van het immens grote hotel struinen. Doordat de film speelt met het concept van realiteit (en later, zo blijkt, tijd) weet je als kijker ook nooit helemaal wat je kan verwachten, waardoor je de meest absurde scènes voor je kiezen krijgt. Toch zitten hier al effectief akelige scènes tussen, zoals de befaamde vrouw in kamer 237.

Het is natuurlijk wachten tot er iets knapt en de climax is dan ook absoluut de moeite waard. Alle onderhuidse spanning die tot dan toe voelbaar was, komt ook echt naar buiten, met onder meer een Jack Nicholson die eruit ziet alsof hij daadwerkelijk geschift is geworden, Shelley Duvall die het begrip 'wanhoop' een nieuwe dimensie geeft en een soundtrack die de boel lekker opstookt. Het hele tafereel doet je op het puntje van je stoel belanden, met natuurlijk de onontkoombare finale in het doolhof als kers op de taart. Schitterend! Prettig om naar te kijken is het niet gelijk, maar de wereld en ambiance die Stanley Kubrick hier creëert is echt fantastisch.

Als je me vraagt wat de film beter had kunnen doen, kan ik daar geen antwoord op geven. Ik snap het punt dat Stephen King maakt over dat Kubrick erg royaal met het bronmateriaal is omgegaan, maar mijns inziens heeft het een verbetering opgeleverd. Ik ben dankbaar voor het boek, want zonder was deze film er nooit gekomen. Ik heb echter tijdens het lezen nooit het ongemak ervaren dat ik wél ervaar tijdens het kijken naar deze film. Ook de geleidelijke aftakeling van Jack Torrance had niet gewerkt met Nicholson in de hoofdrol, die toch altijd al iets 'duivels' uitstraalt. Prima dus dat hij al in het begin al wankel lijkt en het hotel net het extra zetje vormt dat nodig was. Overigens wordt dit ook deels ondervangen door de suggestie dat Jack hier al in een vorig leven (of vorige levens) heeft rondgedwaald. Kubrick heeft wat mij betreft stuk voor stuk de juiste keuzes gemaakt.

Gewoonweg een ijzersterke film, die me keer op keer weet te boeien en mijns inziens binnen dit genre vooralsnog ongeëvenaard blijft. Verhoging met de laatste halve ster lijkt me niet meer dan terecht.

5*