Hokusai: Old Man Crazy to Paint (2017)

Documentaire + museumtoer

Sinds een tijdje doet Kinepolis aan een soort van themareeks genaamd "Kunst in de Cinema". Dat zijn 10 artistieke voorstellingen waarbij telkens wordt gefocust op het leven en werk van een kunstenaar. Onder andere Rafaël Sanzio (de renaissance kunstenaar die vaak in dezelfde adem als Da Vinci en Michelangelo wordt genoemd) passeerde zo al de revue en voor de maand december werd er gekozen voor Hokusai: de man die Mount Fuji wereldberoemd maakte.

De opzet van deze documentaire is op zijn minst apart te noemen. Met een speelduur van nog geen 90 minuten is het sowieso al moeilijk om dieper in te gaan op een kunstenaar die uiteindelijk 88 jaar werd, maar Old Man Crazy to Paint is bovendien nog eens onderverdeeld in 2 aparte segmenten. Zo is er het eerste stuk van ongeveer 60 minuten waarbij het latere leven van de schilder uit de doeken wordt gedaan. Het stuk 'latere leven' in de vorige zin is het sleutelwoord aangezien je het 'Old Man' gedeelte uit de titel letterlijk mag nemen. De documentaire focust zich vooral op Hokusai vanaf dat hij een jaar of 60 was. Het tweede deel van de documentaire is een soort van rondleiding in het British Museum waar een tentoonstelling van Hokusai werd gebracht. Beetje jammer natuurlijk dat de documentaire ons pas in december bereikt wanneer de tentoonstelling reeds in augustus van dit jaar is opgedoekt..

Iedere filmliefhebber zal weten dat je met een camera best wel leuke visuele vondsten kan uithalen, maar dat is iets dat nog niet is doorgedrongen bij documentairemakers. Het resultaat zijn bijna altijd floating heads (lees: mensen die comfortabel in een zetel worden geïnterviewd en hun bewondering voor persoon X of Y afratelen) en dat is hier niet anders. Zo komen er een aantal andere kunstenaars aan bod (onder andere David Hockney) maar die gaan soms toch erg ver met hun adoratie (de link met Disney kunstenaars valt wel erg hard uit de lucht, al heeft Disneyland in Tokio blijkbaar wel een restaurant dat de naam Hokusai draagt) en worden er verbanden gelegd die vandaag de dag moeilijk te staven zijn. Hokusai stierf in 1849 en veel van zijn originele documenten zijn vergaan in een brand waardoor er erg veel giswerk aan te pas komt.

Leuk detail: de stem van Hokusai (er worden af en toe fragmenten uit zijn dagboeken voorgelezen) is niemand minder dan Andy Serkis. Geen idee waarom ze juist hem hebben gekozen maar dat terzijde. Interessant om gezien te hebben en de documentaire doet waarvoor ze gemaakt is: iemand interesse laten krijgen in de kunstenaar. Toch is dit geen diepgaande documentaire waarbij je echt het gevoel hebt dat je de kunstenaar in kwestie kent.

Nipte 3.5*

Of deze docu diepgaand is of niet durf ik niet te zeggen: de oorspronkelijke versie duurt 87 minuten, maar Canvas zond hem uit in een ernstig ingekorte versie van 58 minuten, geen idee waarom (maar het is zeker niet de eerste keer dat ik zoiets meemaak – ook muziekdocumentaire's willen nog wel eens verknipt worden). Wat er overblijft is een inderdaad redelijk standaard vormgegeven docu over een fascinerende kunstenaar wiens werk dikwijls verrassend modern aandoet, en het enthousiasme van de geïnterviewden werkt aanstekelijk. Knap hoe Hokusai aan het einde van zijn leven zichzelf opnieuw uitvond met nieuwe technieken en nieuwe onderwerpen; hier ook veel aandacht voor zijn 100+ schilderijen van de Fuji-berg. Ik zou deze film dus wel degelijk aanraden, zeker voor wie niets over Hokusai weet, maar het in sterretjes uitdrukken van de waardering voor deze ingedikte versie is wel moeilijk. Overigens, wie in Whatsapp bij de weersemoji's kijkt, zal daar tussen zon, wolken en neerslag ook Hokusai's Grote golf van Kanagawa aantreffen.