The Passion of Martin (1991)

Deze studentenfilm van Alexander Payne kun je vinden op de DVD van het (film)boek Cinema Now!

Negen maanden van geluk. Negen maanden van knus, warm, geïsoleerd geluk. En dan opeens: dokters, buisjes, klemmen, hectiek. Een man die aan een vrouw vraagt: Heb je het? Te laat. Zij heeft het niet. En hup, protagonist Martin ploft na negen gelukkige maanden op de grond. Zijn navelstreng uitgerekt als het elastiek tijdens een bungeejump. Een desillusie. Vanaf dat moment is het afgelopen met het geluk. Martin die zich ooit wentelde in benijdenswaardige gelukzaligheid, is nu een volwassen man die vreugdeloos, ellendig en melancholisch zijn plek in de wereld bezet.

The Passion of Martin heeft het niet goed voor met zijn protagonist. Hij leidt een ellendig bestaan. Dat is ok, want Martin is niet aardig. Martin is fotograaf. Hij probeert het perfecte plaatje te schieten door zijn objecten bang te maken en hun paniek vast te leggen. Nee, Martin is geen sympathieke figuur. En zo portretteert regisseur Alexander Payne (About Schmidt (2002), Sideways (2004)) hem ook in deze 49 minuten durende film. The Passion of Martin is zijn afstudeerproject aan het UCLA en is nog steeds een prima verteerbare film.

In de film zijn de contouren van de latere werken van Payne al zichtbaar. De film baadt in een sfeer van non-existentie die de regisseur in de jaren daarna in het bezit van een groter budget en met medewerking van grote acteurs, verder zou exploreren. In The Passion of Martin loopt Martin in de wereld rond zonder het gevoel te hebben er daadwerkelijk onderdeel van te zijn. Payne presenteert het drama op zwarthumoristische wijze. Martin is evenals Warren Schmidt en Miles verwikkeld in een grote depressie. Een depressie die voortkomt uit een soort stelregel die zegt dat de mens niet in staat is met zichzelf te leven, laat staan met andere mensen. Martin denkt aan deze stelregel te kunnen ontsnappen door verliefd te worden. Het is uiteraard tevergeefs.

Ik zei het al. Geen sympathiek personage, die Martin. Wel een intrigerend personage. Waan, hersenschimmen en een potpourri aan verstrengelde geluiden schieten zonder ophouden door Martins brein. Martin begeert zijn geliefde. Hij begeert heftig en overschrijdt grenzen. Andersom is die begeerte niet aanwezig. Martins liefde overstijgt alle rede. Knipper met je ogen, als je van me houdt, smeekt hij. Ze knippert niet en Martin is desondanks tevreden. Want ook als de ander niet tot reageren in staat is, bloeit er liefde, denkt Martin. Die Martin toch.