Mat i Syn (1997)

Ik vrees van niet SB...

Echt een schitterende, intense ervaring, dit Mat i Syn.

Dit is inderdaad geen film voor iedereen. Je moet er met een bepaalde instelling naar kijken; dat is niet iedereen gegeven. Mat i Syn kijk je niet eventjes tussen twee films door en prop je ook niet ergens in een drukke avond.

Het beste kijk je deze film in een totaal verstilde omgeving (zoals al is verwoord). Nog beter zou het zijn wanneer je je van tevoren al in een verstilde stemming hebt gebracht. Ikzelf heb me in de stemming gebracht met een paar uurtjes Hildegard Von Bingen. Iets beters kon ik niet verzinnen.

Mat i Syn is vooral een hele intense, hypnotiserende en transcendentale ervaring.

De beeldenpracht van deze film is ongekend. De beelden zijn droomachtig, sprookjesachtig en mystiek. Prachtig, naturel, kleurgebruik. De fraaie landschapsbeelden zijn geïnspireerd op de beelden van de Germaanse romantici, b.v. op die van Caspar David Friedrich. Inderdaad heeft het elk moment wat weg van een verfijnd (olieverf)schilderij. De mystieke waas die over de beelden hangt, doet hier nog eens sterker aan denken.

Emotioneel is Mat i Syn ook nogal een ervaring. Sommigen vinden dit geen karakters, omdat je nauwelijks iets te weten krijgt over de twee hoofdpersonen. Je weet dat er een diepe affectie bestaat tussen moeder en zoon.

Het enige dat je daarnaast echt weet over de vrouw is dat ze vroeger les gaf. Daar houdt het mee op. Verder hoeven wij niets te weten van de hoofdpersonen. Het zou alleen maar afleiden van waar het om gaat in deze film.

Mat i Syn gaat over liefde, leven, dood en de natuur- en de schoonheid daarvan. Voor de rest hangt de ervaring vooral af van wat jij zelf in de film stopt.

Mat i Syn valt wel degelijk te zien als een kunstwerk, in tegenstelling tot bijvoorbeeld de meeste films en andere cultuuruitingen. In die zin, dat je in een echt kunstwerk, als in een spiegel, iets kunt zien van jezelf en van de omgeving waarin je leeft. Het is een diepgaande, meditatieve ervaring. Wel gaat het, net als bij mediteren, niet vanzelf. Je zult er zelf met een bepaald idee in moeten stappen. Communicatie komt ook van twee kanten. En wat je in een kunstwerk ziet, is datgeen jij er zelf instopt.

Inderdaad zijn er enkele gelijkennissen met het werk van Tarkovsky. Het belangrijkste verschil tussen de twee is dat Tarkovsky nogal wat religieuze (Christelijke) images in zijn films verwerkte, en dat Sokurov zich bediend van wat wel een “humanist mysticism” werd genoemd. Toch heeft Mat i Syn een soort sacrale uitwerking.

De film is nog het best te zien (en ervaren) als een symfonie of gedicht. Of als een soort (visuele) meditatie. Je wordt gehypnotiseerd en meegesleurd naar een bovenzinnelijke, sacrale ervaring. Na afloop vindt je jezelf in verlichte staat terug.

Dat is het mooie van kunst. Kijk ook even naar de paintings van Friedrich. Kijkend naar zijn werk is het niet moeilijk te zien waar Sokurov (mede) zijn inspiratie vandaan haalde…

Mat i Syn is een zeer fraaie, intense belevenis.

Mooie post Gimli! Maar waar blijft je stem?

Stem bleef hangen in de mist zeker.

Gestemd...ga maar snel kijken.

Nog vergeten te zeggen: erg vreemde shots, soms. Alsof beelden expres wat vervormd zijn. Zeer fraai!

Vooral de beelden van het woud (op het eind) en dat eerste shot met de stoomtrein... magnificent!

Over die cinematografie op internet:

"…Ultimately, formidable antecedents aside, this is a highly original work that looks like nothing else. Sokurov uses a variety of devices -- including mirrors and painted glass filters -- to distort the image, diffuse light and soften focus, lending this entrancing film the unreal look of a dark, moody watercolor. Rarely has the potential of film felt so fully realized, while so closely approximating the qualities of painting." — Ken Fox

Ergens anders staat over de inspiratiebron(nen) van de film:

"The film Mat' i Syn is a visual elegy… Every image is carefully composed, evoking the work of the German Romantic painter Caspar David Friedrich. The landscapes reflect the young man's sorrow. They speak to the viewer, suggesting the silent mystery of the son's suffering... A sad, but serene beauty gradually emerges.

Concerning David Caspar Friedrich, the director confirms: "He was the most important. His paintings are simple, deeply poetic and very emotional. I like art which is ruled not by anarchy, but by highly opinionated artists." The Monk by the sea (1810), praised by Kleist, is the film's primary esthetic inspiration. "What's most important for me in this painting is its use of shadows and subdued colors, the openness of the composition, and, at the same time, it's rigor. The dramatic atmosphere of paintings like that correspond to the mood of my film."

Dit is de primaire inspiratiebron: The Monk by the Sea (1808)

Ook aan ander werk is de invloed te zien: Wanderer above the Sea of Fog, Morning, Solitary Tree en Man and Woman contemplating the Moon

Zeer fraaie film!

Vandaag in Eindhoven (PF) gezien. Het eerste wat ik zo verbluffend mooi vind aan deze film is de prachtige natuurbeelden. Zoals het eenzame duinlandschap, de wind door de grasvlakten, het voortdurende geluid van de wind en de vogels en het knisperend haardvuur. De dialogen zijn minimaal maar ook zó veelzeggend. De relatie tussen moeder en zoon dat zijn einde nadert is zo teder en tegelijkertijd zó treurig dat ik tranen wegpinkend het einde van de film aan het bekijken was.

Overigens was de kopie van de film zo slecht dat dit zelfs een meerwaarde gaf aan de film. Dit gaf een bepaald gevoel van Nostalgie, ook al was dit niet zo bedoel door de makers.

4 * voorlopig

Ik was ook in PF.
Prachtige natuurbeelden in de lente, het leven begint en daartegenover een stervende vrouw (ergens tussen leven en dood, ze leeft niet echt meer en ze is ook nog niet dood) en haar zoon. Al in de eerste scene vond ik de film mooi. Het moment dat de zoon de haren kamt van z'n moeder is al zo intiem. Intimiteit en de natuur zijn de twee hoofdzaken in de film. De zoon wil zijn moeder een mooi levenseinde bezorgen en ontdekt zijn eigen gevoel. Minimale dialogen en toch voel je, naast al die zeer bijzondere natuurlijke pracht (ondanks de matige kopie toch overweldigend), ook precies de ontwikkeling die de zoon doormaakt aan. Als de zoon "breekt" en in alle eenzaamheid moet huilen is dat al een kippevelmoment. Om over het einde nog maar te zwijgen.
Ontroerend.

4.5*

Grappig! Waar zat jij dan?!

tweede rij van achter, iets rechts van het midden.

Oh niet op gelet en waarschijnlijk niet gezien dus. Ik zat op de tweede bezette rij (van voren), rechts.

Geweldige film. Amper een plot, amper dialoog maar een echte gevoelsfilm, puur genieten. Visueel prachtig en van een ongekend niveau, een film die je moet 'voelen' met kijken alleen kom je er niet. Ook de speelduur is perfect. Ik ben nog steeds 'stunned'. Woorden schieten tekort, later volgt er een vollediger betuig. 4,5*

Bedankt voor het aanraden Ramon, deze film heeft een hele speciale betekenis gekregen voor me.

Geen woorden. Absolute stilte.

5*

Sokurov is duidelijk geïnspireerd door Tarkovsky. Er is zelfs één scene haast schaamteloos gekopieerd uit Zerkalo (het wuivende gras). Waar Tarkovsky met het langzame tempo spanning creëert, werkte het tempo hier eerder ergernisopwekkend. Met alleen mooie plaatjes red je het niet naar mijn mening

2,5*

Schaamteloos!?. Er is hier echt geen sprake van plagiaat hoor. Sokurov had Tarkovsky heel hoog zitten. Dat is absoluut waar. Maar feit blijft dat zowel Sokurov als Tarkovsky geinspireerd zijn door de cineast Dovzhenko. Het wuivende gras ben ik al vaak tegengekomen in (Russische)cinema, maar de oudste film waarin ik dit tegen ben gekomen is toch echt Dovzhenko's Zemlya (1930). Dus ik denk dat je fout zit.

Vind ik niet. Bovendien werkt het langzame tempo hier (maar ook in Tarkovsky's oeuvre) op een esthetisch niveau en fungeert het nauwelijks als spanningsboog.

Klopt. Maar dat is hier (naar mijn mening) absoluut niet van toepassing. De mooie plaatjes vormen een zeer emotionele beeldenstroom, een film met een ziel.

Ah oke, maar dan nog vond ik het erg opvallend en verbaasde ik me er ook een beetje over.

Ja en dat vind ik juist erg jammer, dat de spanning ontbreekt. Bij Tarkovksy is die namelijk wel aanwezig (juist door dat langzame tempo) en werkt het juist goed.

Tsja, ik vond dit teveel artyfarty, kunst om de kunst, net als bij de Russian Ark, die me ook erg tegenviel. Als een film nauwelijks verhaal heeft, vind ik het al gauw een stuk minder allemaal.

Bij Tarkovsky is die spanningsboog er ook nauwelijks vind ik.

Kijk, dat verklaart een hoop.

Dit is cinema in zijn meest pure vorm. Geen plot, enkel een impressie via beeld en geluid.

5*

Dit zegt eigenlijk genoeg, maar laat mij toch maar iets meer neerpennen..

Mat i Syn is één van de meest sluimerende films die ik ooit heb mogen aanschouwen. Letterlijk een droom van een film.

Prachtige cinematografie, daar zijn echt geen woorden voor, wat was dat ontroerend mooi..

Met zijn speelduur van iets meer dan een uur is de film zo voorbij, en kon ik achteraf al haast niet meer bedenken wat ik nou eigenlijk gezien had.

Het is net als je ’s ochtends wakker wordt uit een diepe slaap en je nog vaag herinnert een droom te hebben gehad, maar alleen de sfeer staat je nog bij. Het plot en de precieze gebeurtenissen zijn weggeëbd. Je ziet jezelf vaag langs het water rennen, door verlaten straten, het huis waar je vroeger opgroeide en het huis waar je je nu bevind morphen in elkaar, je ouders lijken onbekende, maar de reden hiervoor blijft vaag. Er hangt een zweem over je gelaat en het lijkt net of je nog in de droom leeft.

In de film zat zelfs een shot waarvan ik aanvankelijk dacht dat het om een close-up van een vies oud glas ging, maar pas na een minuut of twee/drie zag ik in de verte de zoon gehurkt in het bos staan. Zo geniaal, schitterend en prachtig zitten de shots in elkaar. Door gebruik van vaseline op de lens worden shots vervormt tot sfeerimpressies, iets wat ik nog nooit eerder zo extreem (mooi!!!) zag.

Visueel deed het me vooral aan houtskooltekeningen denken, maar dan ingekleurd. Het leek net of veel lijnen waren weggeveegd, vervormt. Goddelijk mooi, perfect uitgevoerd.

Auditief is dit ook weer een prachtige film, die net als Otets i Syn erg inspeelt op het gevoel van de kijker/luisteraar. Soms hoor je ineens flarden van een radioprogramma op de achtergrond en heel in de verte, duikt het gekras van kraaien op of hoor je een locomotief voorbij rijden. Alles zo prachtig en subtiel verwerkt in de achtergrond geluiden, dat het zelfs als geluidstrack al een kunstwerk is, wat niet heel veel films kunnen zeggen.

Het plot (voor zover het er is) bestaat uit een zoon die voor zijn moeder zorgt, met alle liefde die je kunt wensen. Zijn moeder is als een kleine baby in zijn armen, in een doek gewikkeld.

Ontroerend simpel in voorstelling, maar psychisch gaat het erg diep (althans bij mij).

Sjokkend door een verdord en verlaten landschap, met enkel een locomotief in de verte en kraaien in de geelbruine velden, onderneemt hij een laatste wandeling met zijn moeder(tje).

Een kopij van Tarkovsky kan ik er gewoonweg niet in zien. Natuurlijk lijkt het op elkaar, maar dat kan men van zoveel andere genres en films ook zeggen. Sommige shots lijken uit een Tarkovsky film te komen, maar zijn op zo'n substantiële manier anders in beeld gebracht, dat het haast niet meer vergelijkbaar is.

Het wuivende gras is in Zerkalo meer als middel voor het contact tussen beide personages, alhoewel het ook een abstract gevoel bij de kijker oproept.

In Mat i Syn is het puur een abstract sfeer/landschaps beeld dat het surrealistische gevoel van het landschap, de moeder en zoon en de kijker enkel meer bijdraagt.

Voor mij doen de twee dan ook absoluut niet voor elkaar onder en ze dragen ieder zo hun eigen gevoel uit.

Dat kan ik beamen. Een film die zich erg op gevoel richt, zonder een duidelijk verhaal. Juist dit zorgt ervoor dat ik me puur op emotie kon richten. Een hele, hele dikke 4,5*

Fenomenale cinema. Woorden schieten te kort om deze ervaring te beschrijven. Zelden meer overweldigd geweest na het kijken van een film en kan dan ook geen zinnig woord uitbrengen. Deze moet je voelen, je compleet laten meedrijven door de meditatieve beeldenpracht. Pure emotie via beeld en geluid.

Een Magistraal Kunstwerk.

5*

Prachtig poëtische film.

Al meerdere malen is deze film vergeleken met een schilderij en daar ben ik het helemaal mee eens, prachtige beelden die op een doek niet zouden misstaan. Ook de soundtrack is goed verzorgd, erg mooie muziek van o.a. Verdi met geluiden als een blaffende hond of een locomotief op de achtergrond. De film voelde soms een beetje surrealistisch aan en dit is voor mij enkel een pluspunt.

Enige minpunt vond ik dat sommige shots voor m'n gevoel net wat te lang worden aangehouden, maar gelukkig komt dit slechts een paar keer voor. Prachtige film die ik zeker zal herzien.

4.5*

Vanaf 28 mei op een Britse DVD bij Artificial Eye.

Top!

Weet je of er dan nog meer Sokurov titels gereleased worden door A-E? Dagen van Duisternis en Kamen' (De Steen) zijn nog beter en dat zou nog fijner zjin! Op hun website staan geen forthcoming releases namelijk...

Vandaag aangeschaft, of anders gezegd: binnen gekregen van play.com.

Een film die geen herziening verdient.

Was nogal enthousiast bij m'n eerste kijkbeurt. Iets wat bij herziening zeker niet het geval is. Waar ik me de eerste keer al mateloos irriteerde aan de montage, de 2e keer was het niet te harden. Er zit gewoon geen enkel ritme in. Het shot moet afgelopen zijn maar gaat nog rustig 5/8 sec. door, vreselijk! De soundtrack is snel vergeten en alles behalve bijzonder. Cinematografie is geinig, nergens speciaal maar dat hele olieverf gedoe heeft wel wat.

Echt meeleven is er ook (niet meer) bij. Een zoon die voor z'n moeder zorgt, leuk. Maar om nou te zeggen dat het zwaar emotioneel is, nee. Slecht kan ik het totaal plaatje niet noemen, maar ook zeker niet goed.

3* Voornamelijk voor de eerste kijkbeurt.

Grappig een dergelijke post over verschrikkelijke montage deed ik pas bij La Marea, moet je maar eens nalezen. Is me bij deze film weer niet opgevallen. Ook bij tweede keer bleek dit een meesterwerk.

Grappig dat smaak en voorkeuren soms zo overeenkomen en uiteenlopen! En dat op basis van zelfde voorkeuren voor vorm en ritme.

Voor mij net iets té, prachtige beelden en emotie maar als film is dit net te kunstig voor mij.

Toch een beetje ambivalent over deze film.

De dialoog in het begin over hun dromen deden mij een beetje huiveren. Ben best een beetje mijmerend aangelegd maar kan me niet voorstellen dat individuen zo met elkaar communiceren face to face. Geeft me een beetje de kriebels.

Ik heb de schoonheid ervan ervaren en het is binnengekomen maar toch roept de film ook zoveel vragen op. Vragen die gedurende film steeds weer naar boven kwamen drijven en dat kan je ook weer als goed/niet goed beschouwen.

De film is in zijn toonbaarheid een kunstwerk,een schilderij en is ook zo door Sokurov bedoeld neer te zetten. Toch komt de liefde, de dood, de natuur mij wat overtrokken over, omdat ik ( wij?) in onze cultuur niet kunnen bevatten om zoveel terug te geven aan diegene die jou op deze wereld heeft gezet (prachtig weergegeven trouwens door het laten drinken van de moeder uit de fles).

Vragen als: wat doen zij daar? de zoon met de hunkering naar de bewoonde wereld(trein,boot) en vanwaar de zo neergezette grote symboliek(zie einde)

het zou een filmproject kunnen wezen van een 4e jaars student op de filmacademie maar toch schat ik Sokurov iets hoger in.

Vooralsnog zoals ik in begin schreef roept deze film erg veel vragen op en kan ik hem niet juist beoordelen, maar misschien is het juist daardoor wel weer een meesterwerk?????

Wel/ook weer prachtig was: I am a 'head' man, otherwise my heart will break :')

Prachtig!

Voor nu 3,5*

Het richt zich puur om mijmeringen en emotie tussen twee mensen. Zoals het begin. Zou dat allemaal niet zo face to face nemen als ik jou was. Wie weet is het allemaal ene herinnering van de zoon over zijn moeder en mijm ert hij allen over hoe zij vroeger hem leerde lopen en onder haar bescherming meenam uit wandelen etc.

Het is een droom, een gedicht, een schilderij én een beleving van geluid en beeld. Film in optima forma! Je doet Sokurov écht tekort door het te vergelijken met een beginproject. Juist het uitbenen en uitkleden (en zo compact/kort) te maken herken je de hand van een volwassen meester.

Het enige dat zich kan meten met zo'n abstracte mijmering is The Angelic Conversation van Derek Jarman. Zie daar, twee van mijn Top 10 films.

Misschien (of ws.) ben ik met de verkeerde bedoelingen de film ingestapt. Had een realistisch drama verwacht en niet het 'gedicht' waar ik opeens in belandde.

Daardoor kwamen de realistische vragen naar boven als:

"wat doe je in godsnaam met je moeder daar? breng haar naar een ziekenhuis!, Hoe komen zij aan hun eten? Waar komt die symbiotische verhouding vandaan? enz.

Ik kon dit alles maar later gedurende de film loslaten en mezelf laten mee voeren in de ideeen wereld van Sokurov.

Alleen toen was de film gezien de korte speelduur al bijna afgelopen.

Moet hem gewoon een keer herzien en zal dan door wat ik nu weet hoger uitvallen.

Verreweg de meest rustgevende film die ik ooit heb gezien!

Mooi en héél, héél apart. De scènes in de film lijken steeds een mengsel van een schilderij en een gedicht.

Ontroerend hoe teder de zoon de moeder steeds toedekt en behandeld!

Vreemde (scheve) camerastandpunten ook. Het geeft me af en toe het gevoel dat ik als kijker in het gras liggend de taferelen gadesla.

Bij vlagen hypnotiserend, dat wel. Vooral vanwege het wezenlijke vlekkeloos en gezaghebbende compositie die nimmer zo overeenkwam als een tableau. het pessimisme is nooit eerder zo angstaanjagend geweest, Wat voor mij een redenering is om de film niet te kunnen 'voelen'.

Ik voelde me meer als een vreemdeling die stiekem vanuit een afstand meekeek, dan een familielid in bijzin van de zoon, om zo zijn leed en mentale/fysieke kwelling te kunnen voelen. Wil verder even zeggen dat het begin scène/onderhoud tussen de moeder en de zoon wel zeer bijzonder aanvoelde:

''Zoon: Last night, I had a dream.

It was strange.

For a long time,I was walking along a path...

and someone was following me....following me, he was.

Finally, I turned around...

and asked him why he was following me.

Guess what he said.

Moeder: He asked you to remind him of several lines.

Zoon: What lines?

Moeder: I am seized by a suffocating nightmare.

I awake terror-stricken, covered in sweat.

God, dwelling in my soul, affects only my consciousness.

He never extends to the outer world.....to the course of things.

Zoon: I am seized by a suffocating nightmare.

And I am stricken with terror and awake covered in sweat.

God, dwelling in my soul, affects only my consciousness.

He never extends beyond me to the outer world.....

to the course of things.

My heart is heavy from such imperfection.....

Moeder: My heart is heavy from such imperfection.

I saw and heard all of this.

Zoon: In your dream?

Moeder: Yes, in my dream.

Zoon: That means we have the same dreams.

Moeder: Yes...we do.''