Vargtimmen (1968)

Prima film van Bergman over een kunstenaar die gekweld wordt door innerlijke demonen.

Vargtimmen is een donker, verontrustend psychologisch horror-drama over een man, Johan, die gekweld wordt door hallucinaties en wiens psyche langzaamaan ten onder gaat. Ook zijn vrouw Alma wordt steeds meer meegesleurd in deze nachtmerrie.

Dit is niet de beste film van Bergman, maar zelfs dit minder bekende werkje is meer dan de moeite waard en beter dan menig andere film. Prima acteerprestaties, een wederom uitstekende cinematografie van Sven Nykvist en de vele surrealistisch aandoende, enigszins expressionistisch ingekleurde scènes maken van Vargtimmen een interessante film over een aantal van Bergman’s hoofdthema’s, zoals de angst voor de dood. Vooral het laatste deel van de film is soms erg duister.

Ergens heb ik het idee dat deze film soms wel wat intenser en beklemmender had kunnen zijn, maar toch is Vargtimmen een aanrader voor fans van zowel Bergman als van sterk psychologisch ingekleurde films.

Ja, dat is ook mijn commentaar. Er had meer gezeten in het onderwerp.

Ook jammer van de laatste scène waarin Ullman gewoon te veel uitleg geeft over het verhaal. Haalt de mysterie er een beetje vanaf.

Mijn tweede van Bergman is wederom niet echt een topper, maar geeft wel hoop voor de rest van zijn oevrue.

Als je het volledig zou snappen, dan was je Von Sydow's karakter en al zijn demonen, denk ik.

De film werkt voor mij op een aatal punten waarin je enige herkenning kunt vinden, ook al blijft dat perceptie en interpretatie.

Een veelzeggende scene is bv. de onschuld en naïviteit [of is zij er toch van bewust wat er afspeelt] van Ulvmann tijdens en na de Toverfluitvoorstelling, terwijl Von Sydow zwetend zichzelf voorbereid op de confrontatie: zichzelf als kunstenaar moeten gaan 'verklaren'.
Je kan zelfs misschien stellen dat het teruggaat naar het mijden van deze mensen. Of zelfs zijn bewuste isolement.

En zo is er bij elke herziening wel weer iets wat je opvalt.

Alweer mijn derde Bergman-film, maar wel de minste. Het verhaal komt maar langzaam op gang en echt horror kan ik het niet noemen. Een aantal scênes deden me sterk denken aan Polanski's the Tenant, al is deze film natuurlijk wel ouder. The Tenant geeft echter veel indringender weer hoe iemand krankzinnig wordt dan Vargtimmen, dat voor mij toch een wat onpersoonlijk verhaal blijft. Ik kom deze keer niet verder dan 3*.

Vette film! na het gebruiken van mijn avatar moet ik hier natuurlijk wel een berichtje achterlaten.

Het mooie van deze film vind ik, naast de mooie intrigerende plaatjes, de opbouw. Een opeenstapeling van prachtige scene's die elk de spannig weer wat verder opvoeren. Er zitten zo veel gedenkwaardige scene's in! een aanrader voor liefhebbers van The Shining

Ik heb nu 3 films van bergman gezien, en dit vind ik de beste, tot zover "de slechtste bergman" dus. De slechtste bergman is, in mijn ogen, wilde aarbeien.

Wie zegt dat er in deze film meer had gezeten krijgt het zwaar te voorduren bij wilde aarbeien. volgende film:

Persona!

Mijn eerste Bergman is me totaal niet bevallen.
Ondanks de korte speelduur bleef de film maar duren.
Enig lichtpuntje is von Sydow die een ijzersterk acteur is, maar voor de rest is deze film niet aan mij besteed.

Kan je me een film aanraden van Bergman?

Mijn vierde Bergman. Ik kon er helaas weer weinig mee. Het blijft mij allemaal te vaag.

Op het acteerwerk is echter niets aan te merken: weer zeer sterk.

Volgens mij heeft 'A Beautiful Mind' een soortgelijk thema? En dan in een wat begrijpelijkere vorm gegoten.

Frustrerende film. Hier had een hoop meer ingezeten. Bergman tovert een paar erg donkere en contrastrijke shots op het scherm, vooral in de laatste akte, maar doet er verder weinig mee. Hour of the Wolf was net niet intrigerend, angstaanjagend of intens genoeg. Het geheel bleef tegen het oninteressante aan hangen, met hier en daar een uitschietende scène, en niet meer. Sydow acteert sterk en Ullman vult het verder redelijk aan, maar het wil de film niet naar hoge hoogtes tillen. Een interessant tussendoortje van Bergman die heel wat meer in zich had.
3*

Aardige tegenvaller, ik had hier veel van verwacht.
Nou ben ik al niet een enorme liefhebber van Bergman, maar (ondanks enkele mooie beelden en goed acteerwerk) hier voelde ik helemaal niets bij. Het is een goede film, maar het is me nog steeds niet gelukt die ene Bergman te zien waardoor ik zijn belangrijke filmstatus kan zien.

3*

Ja, met de kritiek dat dit bijna een veel betere film was ben ik het wel eens eigenlijk. Vargtimmen heeft een uiterst fascinerend thema, maar haalt er voor mijn gevoel niet alles uit. Bergman waagt zich aan een horrorachtige uitwerking van depressie en hallicunaties en koppelt dat een bekender thema van 'm: De relatie tussen twee mensen en de invloed die dat op allebei heeft, in dit geval sleept de man de vrouw bijna mee in zijn ondergang. Dat levert een boeiende film op, maar blijft helaas toch duidelijk achter bij mijnn favoriete films van Bergman.

De film mist wat intensiteit voor me, maar had vooral nog wat abstracter gemogen. Gooi de kijker maar helemaal in het diepe en laat de geschreven uitleg in het begin en de interviewachtige scenes met Ullman maar weg.

Ik hou het op een kleine 3.5*

Een zeer surrealistisch werk van Ingmar Bergman, vooral mogelijk gemaakt door de vele droom/nachtmerriescènes waarin de demonen en het lijden van de kunstenaar onder het voetlicht worden gezet. Van alle films die ik tot nu toe van Bergman gezien heb, van voor de jaren '70, vind ik dit de allerminste.

Het karakter van de kunstschilder is enorm wisselvallig. In het begin van het verhaal is hij vreselijk kil, vooral tegen zijn vrouw, en dan plots ontstaat er weer een band tussen ze. In 'het uur van de wolf', halverwege de film, lijken ze zelfs beste maatjes die elkaar alle geheimen toevertrouwen. Dan ineens is die band weer weg, om niet meer terug te komen.

Cinematografisch ook wat minder dan we van Bergman gewend zijn, of eigenlijk van Sven Nykvist, de vaste cinematograaf, die voor mij zeker geld als één van Europa's beste cinematografen. Een beetje jammer, want het script van de film en het onderwerp lenen zich voor een prima film.

Wel spannend om te beginnen aan een wat minder bekende/gewaardeerde Bergman te beginnen. Voor mij is het Bergman nummero 6 en het is absoluut niet de slechtste Bergman die ik heb gezien. Het is simpelweg een hele goede film!

Nergens kon je afleiden dat het een film uit 1968 was, ik als iemand zei dat het tien jaar eerder was had ik het meteen geloofd. Dit betekent niet dat het oubollig was, maar de beeldskwaliteit was niet echt hoogstaand (en 'nog' in zwart-wit). Wel opvallend was de keuze voor de in-en-uit-fade aan het beign en einde van ene scène, wat populair was in de jaren '50. Voor mij werkt het nooit zo goed, ik krijg er altijd een wat slaperig ingezakt gevoel van. Hier is het wel duidelijk waarom er gebruik van gemaakt wordt, het geeft namelijk wel een goede nadruk op de verschillende stukjes film, waardoor de verhaalopbouw beter uit de verf kwam. Begrijpelijk is dat men dit een saaie film vindt, maar Bergman's traagheid bevalt mij eigenlijk zeer goed. Ik keek de film onder perfecte omstandigheden en zat er dan ook helemaal in, heb me geen seconde verveelt of naar de klok gekeken. Onderhuidse spanningen liepen tijdens de film steeds hoger op en uiteindelijk werden ze een stuk explicieter. Ik vond het allemaal zeer intrigerend, mede door de schitterende cinematografie van duo Bergman/Nykvist. Feilloos gefilmd en weer uitstekend gebruik gemaakt van licht en donker. Wanneer die grote handen van Johan zijn vrouw of minnares streelde, dat had toch wel iets heel vreemds (in positieve zin).

Inhoudelijk is deze film ook wat moeilijker te vatten dan zijn andere werken. Niet dat alles hapklaar is in zijn andere werk, maar de hoofdlijnen/thema's zijn altijd duidelijk aanwezig. Hier blijft het voornamelijk giswerk. Ik weet niet of mijn gedachten erover compleet uit de duim gezogen of redelijk accuraat zijn, maar ik vatte het als volgt op: Johan de kunstenaar probeert met zijn vrouw rust te vinden op een afgelegen eiland. Johan ontvlucht de zo bedrukkende samenleving. Grootste reden hiervoor is de opgeblazen affaire met Veronica. Maar de mens is een sociaal wezen en kan niet zonder medemens, ook al wil hij ze vermijden (denk aan de scène met die man met de bril) Ook het verlangen naar Veronica blijft branden. Hierdoor wordt hij steeds killer jegens zijn liefdevolle (zwangere) vrouw. Door het gemis van zijn liefde en samenleving - en de grens tussen genialiteit en waanzin gering is - begint hij ziek te worden en hallucinaties te krijgen, in de vorm van zijn eigen creaties. Logisch eigenlijk, aangezien onze demonen volledig uit onszelf en uit onze jeugdtrauma's komen. Hij gaat helemaal op in zijn lustvolle scenario, maar vindt het genot niet doordat de mensen eromheen het voorgoed verpest hebben. Ondertussen wordt ook zijn vrouw steeds radelozer en door haar verbondenheid begint zij dezelfde hallucinaties te ervaren. Zij vraagt zich vervolgens af of ze teveel of te weinig van hem hield, ik denk teveel, maar dat zij gekweld werd door de impliciete afwijzing van Johan.

In mijn ogen behoort dit tot één van Bergmans meesterwerken. Weer volop stof tot nadenken, een zeer intense en intrigerende beleving, door zeer beklemmende en ijzersterke beelden. Ook het acteerwerk is van een zeer hoog niveau. Veel bekende Bergman-koppen (Max von Sydow / Liv Ullman / Ingrid Thulin) die hun capaciteiten volledig benutten. Een wat minder toegankelijke Bergman, maar is kwalitatief absoluut niet inferieur.

4,0*

Bedrogen geluk.

Vargtimmen is een soort regenboogslak, ongelovelijk traag, maar visueel wonderschoon. Vooral de belichting is hier sterk, het zwart-wit contrast staat als een huis, en af en toe zelfs wat gewaagde shots. Er hangt een aangenaam grimmig sfeertje dat zijn werk goed doet.

Ook Vargtimmen leeft op bombardementen van dialoog, soms werkt het, soms niet. Gelukkig zijn de settings en belichting mooi genoeg om geboeit te blijven, daarbij opgeteld het sterke acteerwerk. Bejaard maar sterk.

Visueel prachtig, acteurs verrichten excellent werk...alleen Bergman is teveel Bergman. Humorloos o.k. maar als een bepaalde zeggingskracht ontbreekt dan is hier sprake van een creatieve dip. Ik vond allemaal te dik. Frau Vogler werd vooraangekondigd door vogels..tja. een grote regisseur komt er niet helemaal uit en vervalt in eigensoortige clichës. Ach en die lijdende kunstenaar....het begon me te irriteren. De suggesties van Bergman nodigende me op den duur niet meer uit....nee ze stoten mij af.

Het kan best dat ik over een paar jaar heel anders over denk....

Toch een 3,5?. De film bevat prachtige shot's en acteurs zijn uitstekend, daarom alleen al de moeite van het kijken waard...

Rééédelijke Bergman, met de nadruk op redelijk dus. Het filmpje is wel goed door te komen en Liv Ullmann is altijd oke. Maar echt geniaal vond ik deze film niet. Het is vooral veel psychologische onderhuidse shizzle met gelukkig ook nog wat momenten van ranzigheid. Verder is Bergman af en toe op de experimentele tour, maar echt beklijven wil het allemaal maar niet.

Ik loop een beetje achter met mijn MM-ratings. Het is intussen een ruime week geleden dat ik deze Vargtimmen bekeken heb, en ik heb het gevoel dat hij al behoorlijk "ondergesneeuwd" is door de viertal andere films die ik in de tussentijd bekeken heb. Geen goed teken dus.

Ten eerste hielp het al niet dat ik de film maar in 3/4 van zijn geheel zag (in het cinemazaaltje waar ik de film bekeek ontbrak het bovenste kwart van het beeld: zonde). Eén van de sterktehouders van Vargtimmen is immers de cinematografie: prachtige zwart/wit-contrasten, gegroefde gezichten en enkele fraaie beeldconstructies.
Voorts vond ik de film helaas te hermetisch: het is maar omdat ik op voorhand al dingen had gelezen over deze film, dat ik het allemaal redelijk kon volgen. En zelfs dan nog had ik het gevoel te vaak naar 'lege beelden' te kijken.
In vergelijking met de mokerslagen en verbluffende parels die Bergman me in het verleden reeds bezorgde en aanreikte, is deze Vargtimmen jammer genoeg een eerder schrale film gebleken. Voorlopig een van de minste Bergmanfilms, verder dan een 3* komt hij niet.


3*

Vond dit een schitterende film, erg indrukwekkend - indringend. Niet dat ik precies wist wat het allemaal voor moest stellen, vandaar ook maar geen 'echte' review, maar zo'n scene aan het water als ze aan het vissen zijn, staat me nu - dikke drie maand later - nog erg goed bij. Een andere film waarbij ik dat onlangs had, was Kynodontas. Ook een gevoel van ''wat is dit en wat moet ik er mee?'', maar desondanks... wat een film!

@ Friac; het is ook wel erg zonde om deze film voor driekwart te moeten bekijken trouwens.