Fantasma (2006)

Voor mij de minste van Alonso. Dit schotel je normale filmkijkers niet voor...

Ik heb alle 4 de films van Lisandro Alonso gezien en dit is toch wel mijn persoonlijke favoriet. De stijl zal zeker niet een ieder aanspreken, maar ik heb de hele film vol fascinatie gekeken, er gebeurt niets bijzonders maar dat is juist de kracht van deze film.

In een interview op de dvd-uitgave legt Alonso uit dat hij deze film wilde maken als een eerbetoon aan de mannen die we terugzien in La Libertad respectievelijk Los Muertos. De stad die hen duidelijk zo vreemd is, was voor de regisseur de plaats waar hij het vak leerde. Alonso bevestigt ook dat Fantasma initieel op de planning stond als kortfilm, en wat mij betreft was het daar ook bij gebleven; het 'vervreemding op locatie'-element was mij namelijk echt te richtingloos en zinloos uitgewerkt. Het meta-moment in de zaal, en met name de context daarvan - let op de ongemakkelijke interacties na afloop - wees wel degelijk op een (mogelijk) krachtiger statement over (het draagvlak voor) het soort cinema dat Alonso in een stedelijke omgeving aan de man probeert te brengen. Was dit een kernachtige kortfilm geweest met wat meer gravitas, dan had ik daar misschien ook nog wel meer in gezien. Nu vraag ik me vooral (of nog steeds) af waarom en of dit tussendoortje echt nodig was, en meen ik dat langspelers als La Libertad en Liverpool te allen tijde veel betere visitekaartjes van deze filmmaker zijn.

Meta-Alonso. En net als enigszins verwante films als Kiarostami's Shirin en vooral Tsais Bu San ook een bescheiden beschouwing over de verhouding van film met werkelijkheid, tijd en plaats. Ik vind dit absoluut niet de beste Alonso maar ook geen al te grote afwijking van zijn verdere werk of uitschieter naar beneden en het gegeven dat hier de hoofdrolspelers van Los Muertos (duidelijk wat ouder en grijzer) en La Libertad (hij is zijn jongensachtige uitstraling helemaal kwijt) heirin rondlopen is bijzonder. Fantasma mist de zorgvuldig compositie en de knappe timing van Bu San en lijkt meer uit de losse pols gemaakt. Al lijken de shots van bijvoorbeeld gangen, toiletten en bioscoopzalen bijna uit die film te komen. Deze film is soms iets te vrijblijvend. Maar het decor van dat erg grote culturele centrum dat als het ware zelf uitkijkt op de "echte wereld buiten fascineert me absoluut.