Moolaadé (2004)

Moolaadé is geregisseerd door Ousmane Sembene, naar het schijnt de "John Ford" van Afrika. Het verhaal speelt zich af in Senegal, feminisme en de botsing tussen moderniteit en religieuze tradities zijn de thema's. Moolaadé is een oprechte film, visueel kleurrijk, met een vleugje humor. Het maakte me ook wel gefascineerd door de Afrikaanse cultuur, door de ogen gezien van de Afrikanen zelf, iets wat je zelden of nooit ziet. Op het einde sleept het zich een beetje te lang voort, maar dit is zeker een aardige film te noemen.

Ten eerste speelt de film zich af in Burkina Faso.
Ten tweede zie ik de link met John Ford nergens. Wellicht heb je het ergens gelezen?

Ousmane Sembene is wel 'de peetvader' van de Afrikaanse cinema. De rechten van de vrouw staan veelal centraal in zijn werk. Baandoorbrekend, reeds in de jaren 60, vanuit een Afrikaans perspectief.

Moolaadé is geen uitzondering. Het thema 'meisjesbesnijdenis' wordt op een volwassen benaderd, alle voors en tegens komen aan bod. Zo ook de non-acceptatie van onbesneden vrouwen. Ousmane Sembene geeft een luide stem aan deze verstotenen in de samenleving.

De film is kleurrijk. De eerste 75 minuten zijn lichtvoetig, de problematiek wordt met de nodige humor (finesse-werk overigens) aangekaart (typisch Afrikaans), maar opeens draait de film 180 graden. Groots en aangrijpend drama wordt gepresenteerd. De finale is dan weer - na alle miserie - uitbundig.

Vreselijk jammer dat het werk van Ousmane Sembene weinig bekend en te verkrijgen is. Afrikaanse kritieken en geboden oplossingen - en de (betere) manier van aanpak - worden blijkbaar niet begrepen in het koppige westen. Alhoewel de laatste jaren deze perspectieven meer vaste grond onder de voeten lijkt te verkrijgen. Een opleving dan maar voor het oeuvre van de inmiddels overleden visionair?

Moolaadé won overigens o.a. 'Un Certain Regard' op het Cannes festival, de grootste prijs naast de Gouden Palm.

Een zeer krachtige film uit Afrika. In mijn ogen geeft deze film voor een groot deel weer wat er mis is met de wereld. Namelijk traditie en godsdienst. Die factoren zorgen steeds weer voor frictie tussen mensen, wat uiteindelijk steeds weer leidt tot ellende en oorlog. Zo ook in deze film, waar iemand opstaat tegen deze traditie. Maar het wordt Collé niet makkelijk gemaakt. Want blijkbaar is besnijdenis een traditie en moet het volgens de Islam. Ik hoop dat er op de wereld nog genoeg mensen zoals Collé rondlopen, om zich te kunnen verzetten tegen deze onzin. Kortom: deze film met een sterke boodschap heeft mij positief verrast en ik kan hem zeker aanraden.

Meesterwerk. Prachtig door al z'n eenvoud.

Moolaadé betreft twee waarden die elkaar oog in oog kijken. Aan de ene kant hebben we de oeroude traditie van de vrouwenbesnijdenis om de onderwerping van de vrouw in stand te houden en aan de andere kant de bescherming van de zwakken. Dit duel wordt uitgevochten in een klein en primitief Afrikaans dorpje.

Het mooie aan deze film is de drang naar vooruitgang, de opstand tegen de rituelen. Dit is wat volgens mij nog altijd voor veel onheil zorgt in de wereld. De invoer van moderne technologieën als radio's en televisie werden fel bekritiseerd door de ouderen. Zij, bang van het niet-arbitraire, vonden het manipulatief. Iets waar ik mee kan in komen maar wat voor toekomstperspectieven hebben die voor ogen?

Het bevat ook enkele symbolieken. De mooiste vond ik de scène waarin de brandende radio's doorspeelden die net als de vrouwen niet stil te krijgen waren.

3,5*