El Cielo, la Tierra, y la Lluvia (2008)

Bovenstaande leden staan er om bekend trage films te waarderen en ik wordt er ook niet gauw door afgeschrikt maar het blijft mij allemaal net te veel op afstand en los zand. Natuurlijk schitterende langgerekte shots, natuur, rust etc.

De filmwereld valt(naast misschien allerlei andere denkbare scheidingen) grofweg in te delen in hen die vertrouwen op de kracht van het beeld(Bazin) en hen die uitgaan van de waarde van de montage(Eisenstein). José Luis Torres Leiva behoort duidelijk tot het eerste kamp. Er is in deze film eigenlijk niet of nauwelijks sprake van montage. Er is eerder sprake van shots die elkaar opvolgen(omdat dat nu eenmaal moet als er tijd verloopt), soms onderbroken door een zwart scherm of een fade to black. Geenzins ontstaat er een samenhang of is er een betekenis die de onderlinge shot overstijgt(in de zin van Eisensteins dialectische of intellectuele montage). De film is overigens niet echt non-narratief omdat er wel degelijk een opeenvolging van gebeurtenissen is. Bijvoorbeeld een overlijden, of het vinden van een nieuwe baan.

Deze stijl gebruikt de filmmaker denk ik omdat hij eerst en vooral geinteresseerd lijkt in het vangen van de karakteristieken en intensiteit van een omgeving. Of zoals hij zelf zegt: ''Dit is een film over het opgaan van de mens in zijn omgeving.' Soms is het een stilstaand shot, soms een gracieuze track. Het camerastandpunt, de camerabeweging en de duur van een shot lijken allen ingegeven door de behoefte van de regisseur om een bepaalde schoonheid van een omgeving te etaleren. De handelingen van een personage zijn eerder een aanleiding om een shot te laten beginnen dan dat ze zelf het onderwerp ervan vormen. Zo lopen personages soms het shot in en uit, waarna het shot nog enige tijd aanhoudt. De duur van het shot lijkt vooral intuitief bepaald, hetgeen soms nogal abrupte overgangen oplevert. Soms duurt een shot redelijk lang, maar andermaal is de essentie bijvoorbeeld al met een kort shot van een paar handen overgebracht. Ik begrijp denk ik een beetje wat Tarkovsky bedoelde in De verzegelde tijd, als hij stelt dat het ritme van een film ontstaat door de interne spanning van een shot(vrij vertaald). Deze manier van filmen is het diametraal tegenovergestelde van de Hollywoodstijl waarbij de narratie, geordend door causaliteit en gedreven door psychologische motivering, vooral eenduidig en functioneel is.

Overige kenmerken van de film zijn de natuurlijke omgevingen die baden in het prachtigste groene en bruine licht, terwijl de interieurs gevangen zijn in een mystiek gefilterd licht. Ook het geluid draagt bij aan het ontstaan van de filmisch omgeving, doordat het een offscreen omgeving suggereert. Aan het eind bestaat de film zelfs enkel nog uit het gekwaak van kikkers(en een aftiteling natuurlijk, maar die is non-diegetisch).

Ik wil absoluut nog veel meer van deze filmmaker zien. Hopelijk kan ik zijn nieuwe film Verano op het IFFR zien.

Hier een to-the-point bespreking.