Atonement (2007)

Zelden voelde een film van net twee uur voor mijn gevoel zo lang aan. Er leek geen eind aan 'Atonement' te komen. De eerste akte, voor de verkrachting, is zowaar nog interessant en de oplettende kijker zal waarnemen dat mevrouw Knightley haar scheermesje al een poosje links heeft laten liggen. Als we vervolgens in WWII terecht komen vind ik er niet veel meer aan. Dat lange tracking-shot is weliswaar indrukwekkend, maar inhoudelijk vind ik het allemaal maar pover. Het dilemma van Briony - in het eerste gedeelte nog geweldig gespeeld door Saoirse Ronan, die spijtig genoeg ook te bewonderen was in The Loveley Bones, misschien wel de allergrootste draak van het afgelopen jaar - had vele malen beter kunnen worden uitgewerkt. Het einde was verassing, maar niet per se een welkome. Een hele krappe 3.0, vooral dankzij Ronan en een beetje dankzij McAvoy.

Ik vergat er gister bij te zetten dat de soundtrack van Atonement ook ongekend mooi is, misschien nog wel een groter pluspunten dan Ronan en McAvoy.

Naar aanleiding van deze film schreef ik volgende recensie in een filosofisch studentenblad:

In hoeverre we de wijsbegeerte, in al haar intellectuele voortreffelijkheid, ook mogen beschouwen als de ideale overkoepeling van alle menselijk activiteiten, toch moeten we concluderen dat de doorsnee kampvuurfilosoof de stap naar het eerder academische gedachtengoed inzake de filosofie altijd als iets te groot zal inschatten. Bijgevolg zal die cruciale sprong in het luchtruim van de grenzeloosheid van menselijk denken, aangevoerd door de echte waaghalzen in de vrije val richting het onderbewuste van de contemplatie, jammer genoeg, uitblijven. En toch. Geen redenen tot paniek, of tot een onterecht gevoel van isolatie. Immers, zonder het te beseffen heeft het gros van de hedendaagse jongvolwassenen op een indirecte en tevens onbewuste wijze toegang tot een strikt individuele affiniteit met de denksporen van De Groten der wijsbegeerte. Wat ik daarmee bedoel? Ik bedoel dat er wel degelijk een raakvlak bestaat tussen de filosofische mijmeringen van de bekendsten der filosofie en ‘onze’ wereld, en waar anders zouden we dit fijngevoelige trefpunt kunnen situeren dan in de wereld van de film en de muziek? Met andere woorden, de wijsbegeerte vindt haar profaanheid in de menselijke creatie die u en ik sporadisch tot ons laten komen. Laat ik dat even aantonen aan de hand van een voorbeeld dat me nauw aan het hart ligt.

Wie ooit de film ‘Atonement’ heeft gezien, zal zich waarschijnlijk de befaamde scène herinneren aan het strand van Duinkerke. Summier geschetst, handelt de film over twee geliefden, Robbie & Cecilia, die in oorlogstijd van elkaar gescheiden worden door toedoen van een valse beschuldiging inzake kindermisbruik. Robbie krijgt uiteindelijk de keuze voorgeschoteld tussen dienstplicht of gevangschap, en aangezien die eerste optie hem nog de eventuele mogelijkheid biedt Cecilia terug te zien, blijkt die spreekwoordelijke knoop snel doorgehakt. De scène waarover sprake hier is, speelt zich, zoals hierboven vermeld, af op het strand van Duinkerke tijdens de grote vlucht in 1940. Maar liefst een goeie 300.000 manschappen had daar in afwachting van een evacuatie, hun positie ingenomen. Welnu, Robbie stormt bij het horen van de bruisende zee op het strand af, volop in de overtuiging dat hij daar Cecilia zal aantreffen, maar stuit daar slechts op het immense Britse expeditieleger. Wat volgt is één lange take, waarin het hele strand wordt afgegaan. Ok, hoe componist Dario Marianelli er in de eerste plaats ooit in geslaagd is om een dergelijk adembenemend en bloedmooi muziekstuk te componeren als 'Elegy for Dunkirk', ontstijgt eerlijk waar, zowel mijn muzikaal als esthetisch bevattingsvermogen. Nog nooit had ik voorheen een cello met zo’n tragische, langgerekte treurnis horen wenen. Nog nooit had ik violen op zo’n gekwelde manier verdriet horen bezingen. Om dan nog maar te zwijgen over de serene kracht die schuilt in het mannenkoor dat hij ten tonele brengt. Alsof men met de koperkleurige strijkstuk van de muzen zelf over de meest fijngevoelige snaar van je ziel strijkt, zó voelt het aan. Magnifiek is in dit geval zelfs een understatement. Wat mij betreft is de muzikale invulling voor deze scène dan ook een van de meest memorabele in de geschiedenis van de filmmuziek. Maar soit, wat ik aan de hand van deze scène wil verduidelijken is het volgende: in wat er ons in dit stuk filmkunst wordt voorgeschoteld aan tragiek, vinden we omwille van het constante spel van these en antithese een vormgeving van de Hegeliaanse dialectiek waarin uiteindelijk het geheel aan tegenstellingen zijn finale synthese vindt in de vorm van een m.i. aangrijpend, tragisch esthetisme. Volgt u nog? Ik verduidelijk met talloze voorbeelden: Robbie hoopt zijn liefje aan te treffen op het strand van Duinkerke (these), maar vindt slechts een grauwe kustlijn die uitsluitende bevolkt wordt door militairen (antithese). Allen daar aanwezig zijn vervuld van een escapistisch verlangen, een vorm van vitaliteit en opleving die zich tegen de oorlogsachtergrond aftekent, terwijl eenieder op dat strand in feite niets meer of minder is dan de verpersoonlijking van de destructiviteit en absurditeit van het oorlogsproces. Stuk voor stuk jonge knapen, die door het gruwel van de oorlog een soort grimmige, verbeten volwassenheid op hun gelaat dragen. Er zijn anderen die brieven aan het thuisfront verbranden in de overtuiging dat het toch nooit zover zal komen dat die ooit hun hun geliefde, warme vaderland zullen bereiken. De zinloosheid. De verbrandingsrook stijgt kringelend op naar een al even zo grauwe hemel, alwaar we de mast van een gestrand schip kunnen zien. Eén of andere jongeling, zwierend aan de zeilen, roept: "I'm coming home!", terwijl de manschappen die gehoor geven aan zijn geschreeuw, er amper in durven geloven. Daarna krijgen we een panoramisch zicht op het strand, op de hele poel van verderf, vanuit het panoptische oogpunt van een mannenkoor dat een hymne aan God zingt (Dear Lord and Father of Mankind). Ze bezingen letterlijk, met door oorlogsmoeheid uitgemergelde, doch krachtige stemmen: "The beauty of thy peace...", terwijl die in werkelijkheid mijlenver verwijderd lijkt van het danteske tafereel dat zich voor hun ogen afpeelt. Samenvattend gezegd, vormt in deze scène onze scenografische schoonheidsbeschouwing op het strand van Duinkerke de synthese van enerzijds de interne koestering van de hoop op beterschap en de beëindiging van het lijden en het onvervulde verlangen, en anderzijds de confrontatie met de externe werkelijkheid. Dit voltrekt zich op, om het nu vrij plastisch uit te drukken, macroscopische én microscopische schaal. De volle menigte van 300.000 militairen ondergaan dit lijden in de oorlogscontext, maar het hoofdpersonage uit de film beleeft dit gevoel puur individueel binnenin zijn relationele context, waarin we met een beetje goedwil nogmaals zo’n sterke antithese terugvinden. Dit alles wordt achteraf in één totaalbeeld opgeheven tot op het niveau van de universele condition humaine. Neen, beste lezer, eventueel film- en muziekliefhebber, dit is niet zomaar een oorlogstafereel, het is op velerlei niveaus een voorstelling van ons menselijk zijn dat in een tragische oppositie staat met de werkelijkheid. Yeah, it hurts. Dit besef valt op z'n minst schrijnend te noemen. Maar heb je ooit al zoiets krankzinnig moois gezien als een gehavend mannenkoor dat tegenover een vlakte van stervende jonge mensen toch nog de schoonheid van de vrede durft bezingen? Heb je ooit zoiets onuitstaanbaar prachtigs gezien als iemand die door “I’m coming home” te roepen, de negatie van wat alles zich voor zijn neus afspeelt als meer plausibel acht dan de bewustwording en eventuele aanvaarding van het lijden? Indien ook jij onverdroten het leven blijft bestormen met opgeheven hoofd, ondanks het bittere ernst die ligt in het besef van leed in ons leven, dan zie je waarschijnlijk een existentieel stukje van jezelf in die scène. Maar laten we het ook nog even minder individueel bekijken. Misschien is het lijden van de soldaat op het strand van Duinkerke in de deze film wel een allegorie van het lijden van de mens in het algemeen, telkens wanneer we ons van het diepe besef laten doordringen dat er wel degelijk ofwel een contradictie voelbaar is tussen ons innerlijk ‘zijn’ en de beperkte verwezenlijking daarvan in de werkelijkheid, ofwel dat wanneer we schijnen te verdrinken in een modderstroom van smart zoals die soms op ons komt neer geregend, we dan desondanks in een ietwat naïeve bevlieging toch nog de ogen, met de handen in een dakvormpje erboven, blijven afdekken om ze te kunnen richten naar de horizon van de tijd, waar je hoopt weer een stralende zon te kunnen zien. Wat mij betreft valt dus in die scène niet enkel een knipoog op te merken naar de dialectiek van Hegel, maar ook op zijn minst naar een de voorstelling van de kloppende kern van wat we als mens zijn, dat nietige wezen op planeet aarde dat nu eenmaal begiftigd is met het innerlijke psychisme van de hoop, zelfs in de meest erbarmelijke omstandigheden. Schoonheid is de vonk die ontstaat tussen het botsen van de vuursteen van waar je je hele leven al op gehoopt had en de vuursteen van wat nooit werkelijkheid zal worden.

Aldus is ook het verwijt dat Hegels dialectiek alle contact met de werkelijkheid zou missen, toch op ietwat een anekdotische wijze een beetje weerlegd. Ik sluit af met een explicitering voor de mensen die niet tussen de regels kunnen lezen, maar misschien toch al een licht vermoeden hadden van waar ik met dit vertoog ook op wil aansturen: welzeker, het is sinds heden ten dage uw plicht als filosoof om ‘Atonement’ te bekijken en een traan van ontroering te plengen wanneer u eenmaal schaamteloos in het gracieuze aangezicht van het intellectuele esthetisme zal zitten kijken.

Pure eerlijkheid gebiedt het mij om mijn adoratie voor deze film onder stoelen noch banken te steken. Ik vind dit persoonlijk één van de meest aandoenlijke, esthetisch draagkrachtige, emotioneel louterende, filosofisch diepzinnige, muzikaal zoetgevooisde (met dank aan Dario Marianelli), liefdesidealistisch pure films aller tijden. Punt. Een top-250-vermelding waardig. Ik heb zonder overdrijven genoten van elk aspect uit deze film: De tragische ontwikkelingen en het melancholische plot zorgden tegenover de oorlogsachtergrond, de m.i. meest geschikte enscenering voor dit verhaal, voor een krachtig en meeslepend verhaal dat de nodige afstand en tegelijk betrokkenheid biedt om je voor de volle honderd procent in alle personages in te leven. De affiniteit naar de personages toe die de regisseurmet deze film weet op te roepen, of die nu negatief of positief uitvalt, is werkelijk opzienbarend. Ik denk dat ik, afgezien van the Green Mile en Requiem For a Dream, nog nooit zo diep existentieel geraakt ben geweest door een film. Dat gecombineerd met zowel de muzikaal als scenografisch geraffineerde esthetische feeling die de regisseur en componist voor deze film te berde hebben gebracht, maken dit voor mij één van de grootste meesterwerken van onze tijd.

Zeer stijlvol drama met een prachtige cast, werkelijkwaar sublieme muziek(vooral de mix van typmachine en muziek is erg origineel en sfeervol) en een mooi verhaal ten tijde van de 2e wereldoorlog je prima weet mee te voeren. Sommige scenes voelen helaas wel wat langdradig aan, maar ook de mooie beelden van het landhuis, Londen en Frankrijk weten je toch weer te betoveren.

Laatste paar minuten maakten de film net weer even iets bijzonderder, waar het redelijk standaard leek af te lopen. Erg mooi gedaan.

4*

ik ben politicoloog, een vak dat veel raakvlakken heeft met de filosofie. maar hemeltje lief wat kunt ú ontzettend veel kletsen en ontzettend weinig zeggen. allemachtig...wat voor een doelgroep denkt u hier te bereiken? houd het een beetje praktisch aub

De laatste film om dit filmjaar voor mij te sluiten is gewoon een mooie, degelijke afsluiter geworden. Interessant verhaal ( dat zich ook meer mocht toespitsen op Lola en de dader zelf na de feiten ) Goed acteerwerk, sfeervolle beelden en een stijlvol slot. 7/10

Het is een goede film met goede acteurs, echter kon het geheel geen enkele echt boeien, we een prachtige setting ten tijde van WOII.

Goede film, na de verkrachting vond ik de film een beetje warrig, maar het einde verklaart alles waarom en vallen de puzzel stukjes in mekaar:3,5

Niet alleen een mooi verhaal, met een nogal wrange uitkomst/afloop.
Dacht nog waarom zijn bepaalde scenes overgeslagen maar wordt allemaal duidelijk op eind.
Maar dat was het niet alleen.
Voor mij was het verhaal aan zich 3.5 waard gevoelsmatig en qua mijn smaak.
Maar de beelden, de muziek en de sfeer die daarin ligt heeft iets kunstzinnigs.
Soms heel gedetaileerd, dan weer heel groots.
Heel apart, veel aandacht aan besteed door de maker.
Vandaar dat ik er zelfs een ruime 4* van maak.

Niet echt zo boeiend, kan ook aan mijn stemming gelegen hebben... Wel mooie soundtrack! EN wat is dat meid toch mager!

Ik vermeld expliciet dat mijn doelgroep de studentenkring wijsbegeerte was aan de universiteit waar het gepubliceerd werd. Op deze website wou ik hiermee de doelgroep bereiken die zich aangesproken voelt om mijn zeer subjectief - gezien mijn achtergrond, filosofisch dus - perspectief in acht te nemen. Deze invalshoek vond ik het meest op mijn gevoel omtrent de film aansluiten, en was daarom vooral als eerbetoon bedoeld. Bovenal wou ik dus vooral mijn torenhoge bewondering voor dit oorlogsdrama betuigen. Deze film staat niet voor niets op de tweede plaats in mijn top 10. Dat jij vindt dat ik zinledige gewauwel vertel, mij best, maar doorzie dan tenminste dat ikzelf dat allerminst zo beschouw en dat ik dat artikel als hommage had bedoeld aan één van de naar mijn mening meest ontroerende films aller tijden.

Gisteren nog eens dé betoverende scène herbekeken. Echt een van de meest beklijvende in mijn filmcarrière (van geziene films that is).


One shot. Five minutes.

Memorabel.

Ik kan niet anders dan het met BarracudaX eens zijn...als de studentenkring wijsbegeerte zich verheugt in het zo uitvoerig mogelijk beschrijven van iets wat in één zin samengevat kan worden...dan vrees ik voor de toekomst van onze Nederlandse wijzen...
Ziet u zelf ook niet dat u in uw reactie zelf ook aangeeft dat u eigenlijk drie keer hetzelfde zegt? Bij de zinnen "ik bedoel" en "met andere woorden" vraag ik me af waarom u niet gewoon in één keer zegt wat u bedoelt, dan heeft u geen 'met andere woorden' nodig.
Kortom, u zult het ongetwijfeld heel goed bedoeld hebben, maar dit resulteerde in een bombastisch, opgeblazen verhaal wat volledig het door u omschreven doel (hommage aan een film) voorbijschiet, omdat waarschijnlijk de helft van de sitebezoekers dit bij voorbaat al overslaat en waar de andere helft zich aan irriteert. Het heeft er alle schijn van weg dat u dit uit een soort exhibitionisme plaatst om te laten zien hoeveel onbekende Nederlandse woorden u wel niet kent, en er zelfs nog zinnen omheen kunt bouwen.

Kortom, ik kan meer respect opbrengen voor iemand die in één zin iets zinnigs zegt, dan voor iemand die een lap tekst schrijft zonder daadwerkelijke inhoud.

Ietwat traag, maar meeslepend drama met een tegenvallend eind (daarom halve * in mindering) en een nagenoeg perfecte rol van Saoirse Ronan als de boosdoener. Vooral filmografisch een feest, maar ook de soundtrack is erg goed.

Daar ben ik het volkomen mee eens. De relatie tussen de verschrikkingen van Duinkerken tijdens de Tweede Wereldoorlog en het Leitmotiv van deze film is ver te zoeken.

Vooraf verwachtte ik niet dat ik de film leuk zou vinden, maar ik ben behoorlijk verrast door de film en heb me vooraf behoorlijk erop verkeken. Het is namelijk een erg mooie film, en kent enkele afwisselende stukken waardoor het ook interessant blijft. Daarnaast is het visueel ook zeer knap neergezet.

Een van de dingen die mij opviel en ik wat ik ook erg interessant vond qua gebruik was hoe ze eerst een scene lieten zien door de ogen van Briony en vervolgens hoe het eigenlijk gebeurde. Dit werd volgens mij twee keer gedaan (bij de fontein en de bieb). Hierdoor word de negatieve gevoelens natuurlijk door gevoed richting Robbie.

Daarnaast ook een interessant gebruik was, wederom vooral in het eerste deel rond het landgoed, het meerdere malen abrupt laten stoppen van de muziek. Versterkt natuurlijk het gevoel wat je krijgt bij de reactie van de acteur in beeld, kleine schokmomenten bij Robbie vooral. Wat ook natuurlijk meewerkt is de muziek zelf, want de score is echt heel mooi.

De oorlogsbeelden waren mooi, natuurlijk geen echte gevechten die je ziet maar er is wel veel aandacht ingestoken. En de beelden in de ziekenzalen waren erg schokkend. Zeker een compliment waard voor de mensen die alle wonden hebben gemaakt, want het zag er akelig echt uit vaak. Had het zelf waarschijnlijk niet getrokken in zo'n ruimte.

De cast is ook redelijk sterk, Keira Kneightly is vooral mooi maar kan niet heel erg uitblinken. Maar dat komt meer door de rest. Ik vond James McAvoy erg sterk spelen, vooral het tweede gedeelte als soldaat was erg aangrijpend. En natuurlijk Saoirse Ronan, die het voortreffelijk deed, en een stuk beter dan de actrice die de rol van de 18-jarige Briony speelde.

4*

Dat is Romola Garai, die inderdaad wel eens betere rollen heeft neergezet.

Ik ben het er wel mee eens dat het eerste deel veel sterker is dan het tweede, maar evengoed, een heel erg mooie film. Er is zoveel aandacht besteed aan kleine details en geluidjes. Heel mooi. Verassend. Ik keek hem vandaag voor de 3de keer maar nog steeds ben ik ontroerd.

Deze film gaat, als ik het allemaal goed hebt gevolgd, over de gevolgen van een verkeerde beslissingen van een der hoofdpersonen in haar kindertijd. Die gevolgen zijn dan levens-bepalend en beteugeld het geluk van twee andere hoofdpersonen. op zich interessant gegeven. De uitwerking is oke, meer het drama van de gevolgen vor twee geliefden komt niet uit de verf. Daarmee heb ik dan meteen het grote kritiekpunt van de film te pakken, naar mijn mening. Want de film draait hier goeddeels om.
Daarnaast hebben de dramatische en nogal ingrijpende gebeurtenissen op de een of andere manier weinig impact, wat me ook geen sterkte punt lijkt.
Wat ik erg goed vond is het steeds overnemen van geluiden uit de film in de muziek. Het creerde een fraaie eenheid tussen beelden, sfeer en geluid.
Maar de twee grote kritiekpunten, hierboven beschreven, maken hier toch ee onvoldoende van.

Ach, wat een aardige film.

Je zou er natuurlijk een heel hoogdravende recensie over kunnen schrijven - dat blijkt wel. Maar de overigens best geniale plottwist is eigenlijk het bewijs van het tegendeel, en is zowel een sterk punt in de film - een echt onverwachte plottwist is tenslotte best zeldzaam - maar ook toch wel een afknapper. De samenvatting van het verhaal is eigenlijk nogal een cliche, wat in honderden, zo niet duizenden films gebruikt is. Had daar dan niet een net iets betere uitwerking van het einde bijgepast? Zoals het nu is kom je nogal ontnuchterd en onbevredigd buiten.

Keira Knightley krijgt regelmatig als kritiek dat ze niet zo best spelen kan, maar laat hier toch echt wel wat zien. Ze past ook wel erg goed op de rol, denk ik, en de styling van dure jongedame in de Engelse eind-jaren 30 laat haar goed uitkomen. Saoirse Ronan heeft dan weer geen last van kritiek op haar acteerwerk - en laat hier zien dat dat terecht is. De interactie tussen beiden is ook echt mooi om te zien, daar helpt het verhaal echt wel bij. De vertelstijl waarbij eerst door de ogen van Briony verteld wordt, en daarna vanuit de blik van Cee is mooi gevonden en goed uitgewerkt.

Een heel sterk punt is de cinematografie, behalve technisch perfect uitgevoerd ook echt mooi om te kijken. Heel mooi gedaan, en alleen dat is al reden genoeg om deze film te zien.

Wat me mateloos irriteert in vooral het eerste deel van de film zijn de trucjes in de soundtrack, waarin het geluid van de typemachine gebruikt wordt. Arregadde, wat een dom goedkoop trucje, en wat een afknapper. Dat en het wat onbevredigde verhaal maken deze film tot geen meesterwerk.

Deze film heeft naar mijn gevoel toch wat weinig diepgang. Dat vond ik echt een minpunt. Desondanks vond ik de film wel ok. Maar ook niet meer. Het hele verhaal is naar mijn mening toch wat oppervlakkig gebleven. Het begint allemaal bij dat jaloerse meisje (Briony), maar daarna wanneer Robbie de gevangenis ingaat, gaat alles opeens zo snel. Vanaf dat moment mist de film naar mijn gevoel diepgang. De romance, de liefde had naar mijn gevoel wat meer uitgewerkt mogen worden met nog meer drama. De oorlog is maar weinig in beeld gebracht. De film leek niet helemaal compleet naar mijn gevoel...Maar misschien wil ik wel iets teveel..

Wel een aardige film...

Ik gaf een 3

Het begin van deze film was veelbelovend!
Helaas zakt de film daarna heel erg in, ik was op een gegeven moment echt aan het verlangen naar het einde! En dat heb ik echt bijna nooit gehad!
Toch uitgekeken en het einde maakt wel weer veel goed!
Toch nog een 3!