The Grapes of Wrath (1940)

Mooie film over een niet zo'n mooie periode. Veel armoede en gejammer maar ook (ijdele) hoop. Acteerwerk sukkelde tussen uitstekend (Fonda, de moeder) en klassiek over-the-top (de opa). Schitterende scène in de winkel waar de vader brood probeert te kopen, emotioneel zonder overdreven gebaren of muziek. Ook mooie speeches op het einde van Fonda en de moeder.

Prima film, kan me alleen absoluut niet vinden in de politieke kleur die hier op ook nog eens enorm clichematige wijze wordt neergezet: overheid is goed, kapitalisme slecht, arme mensen zijn goed die echter door de slechte rijken worden uitgebuit. En oh ja, eerlijk zullen we alles delen. Bah.

Desalniettemin

3.5 *

Ontroerende en meeslepende film met vele sterke punten. Het acteerwerk van Fonda, maar vooral een UITSTEKENDE rol van z'n 'moeder' mogen er ook zijn.

Vermakelijke film van John Ford, die hiermee duidelijk een politieke boodschap wil overbrengen. Deze is moeilijk te missen, maar verdwijnt toch wat op de achtergrond door de vrolijke familie Joad.

De familie krijgt tegenslag na tegenslag te verduren, maar houdt vol en gaat met volle moed door met haar reis naar Californië. Zelfs het overlijden van een familielid lijkt de volgende dag al compleet vergeten te zijn. Dit doet toch wat afbreuk aan de ernst van de film.

Ondanks het theatrale acteerwerk en de te overduidelijke boodschap blijft de film toch twee uur lang vermakelijk. Feel-good kun je de film natuurlijk ook niet noemen, maar onbedoeld heeft de film hier soms toch wat van weg. Tenslotte bevat de film nog wat mooie zwart/wit shots, bijvoorbeeld wanneer de familie Joad met haar auto arriveert bij een opvangkamp voor arbeiders.

Ik kan wel begrijpen waarom deze film als klassieker aangeschreven staat. Zelf vind ik 3,5* echter meer dan genoeg voor Grapes of Wrath.

Van Zanuck weet ik niets maar Ford is toch zeker niet echt het prototype van een oer-conservatieve Amerikaan



Het einde zoals het in het boek is zou zelfs nu nog vrij schokkend zijn, in 1940 was het al helemaal ondenkbaar. Toch vind ik persoonlijk dit einde ook niet slecht, het stemt hoe dan ook tot nadenken en dat lijkt me nu juist de kern.

Precies. Ford was een non-conformist, een rebelse macho die degelijke Amerikaanse waarden als persoonlijke vrijheden hoog in het vaandel had staan. Waarschijnlijk eedrer iemand die liever helemaal niet ergens in het politieke spectrum werd geplaatst.
Dat hij anti-communist was maar tegelijkertijd de heksenjacht van McCarthy veroordeelde zegt al veel.

Nu weet ik welke film in ga opzetten als ik zin heb in een rustig en ontspannend filmpje. Precies, The Grapes of Wrath dus!. Had de film al erg lang klaarliggen, maar altijd maar uitgesteld. Maar na mijn interesse in John Ford wat verhoogt was, heb ik deze dan ook maar gekeken.

Niet dat de film zo enorm spectaculair was hoor. Het tempo ligt soms wel erg traag en ook is niet alles even boeiend. Maar toch, het lekkere sfeertje, de goeie muziek en een geweldige Fonda maken dit best een aangename film.

Vooral het spel van Henry Fonda is erg goed, en dan bedoel ik ook echt goed. Zeker een van de betere rollen uit zijn zeer indrukwekkende carriere. Het verhaal was ozo simpel, maar toch best goed. Personages waren in ieder geval best boeiend. Zo was dit dus best een aangename film met erg goed spel van de acteurs en een lekker sfeertje.

3*, ben benieuwd hoe het met de herzieningswaarde is.

Geweldige film over een zeer trieste gebeurtenis: 4,0

Tragische familiekroniek van Ford. De film is van meet af aan zeer mooi vanwege zijn prachtige cinematografie, die duidelijk als inspiratie diende voor Kurosawa. Maar naar het einde toe wordt het zelfs echt spannend en aangrijpend. De film wordt 'romantisch' verteld, in de zin dat het als een ouderwetse parabel aanvoelt. Het is natuurlijk een boekverfilming voor iets. Uniek aan Ford is hoe zo een oubollig sentiment toch zo pakkend en 'echt' overkomt.

Ik kan trouwens best begrijpen dat de film indertijd controversieel was, want de anti-kapitalistische boodschap (tegen scheiding van arbeid en kapitaal) ligt er vingerdik op. Het wordt vooral duidelijk wanneer de Joad familie van een strak geordende politiestaat naar een soort communistisch utopia trekken.

Ik vond de film bovenal erg pijnlijk en triest.

Een intens melodrama dat grimmig realistisch is, en ver verwijderd van conventioneel film entertainment. Ford's regie met zijn typische trage pacing is zoals altijd fantastisch, en Gregg Toland's visuele compositie brengt de film naar een hoger niveau.

Het is misschien geen totaal meesterwerk, maar het blijft een mijlpaal in de filmgeschiedenis.

De scène in het wegrestaurant (het brood) is briljant.
Hier een aardige korte clip om het geheel wat in perspectief te plaatsen.

Socialistisch pleidooi voor staking. Steinbeck is wat Emile Zola is in Frankrijk, een voorvechter van het gewone werkvolk. Hij maakt in Grapes of Wrath brandhout van de California dream, "land of milk and honey", waar alle problemen opgelost worden. De wildste dromen van de Joads veranderen snel in ontgoochelingen wanneer ze de realiteit zien : opvangkampen met uitgehongerde kinderen, een aanbod van arbeid dat hoger is dan de vraag, boerderijen die meer op concentratiekampen lijken, corrupte agenten die onder een hoedje spelen met rijke landeigenaars en opa en oma die onderweg het loodje leggen nog voor ze hun bestemming bereiken . Niet bepaald wat ze voor ogen hadden. De film ligt ergens tussen sociaal drama en roadmovie (de route 66) en toont echte mensen. Ze zijn arm, hebben niks, maar proberen er met de kracht der wanhoop toch iets van de maken. De film kwam traag op gang maar na afloop had ik het aangename gevoel dat ik zonet een erg goede klassieker had gezien die ik onder geen beding gemist zou willen hebben.

They're working away at our spirits.
They're trying to make us cringe and crawl, working on our decency.

Een hele mooie, maar depressieve film, gebaseerd op het prachtige, maar depressieve boek van John Steinbeck over de Grote Depressie. Over de achterkant van 'The American Dream'. De hartverscheurende scènes rijgen zich aaneen. Te veel om op te noemen, maar als ik er dan toch een moet kiezen: de hongerige kinderen in het eerste opvangkamp.
Schitterende rollen van Henry Fonda en de onweerstaanbare Jane Darwell, volgens mij een van beste actrices, die ooit in Hollywood rondgelopen heeft. Beiden kregen destijds terecht een Oscar voor deze film. En niet te vergeten natuurlijk John Carradine, de vader van de Carradine-‘dynastie’.
Een oudje, die ik al vele malen gezien heb, maar die mij (net als Steinbeck’s boek) nog steeds ontroert. Vooral in de wetenschap, dat er heden ten dage nog steeds mensen zijn die op dezelfde beestachtige wijze behandeld worden en in dezelfde hemeltergende omstandigheden moeten leven. Ronduit schandalig.

Aardig familiedrama.

Het verhaal bevat 2 hoofdlijnen: het familiegebeuren en het politieke aspect. Dat eerste aspect komt niet altijd geloofwaardig over. In het eerste uur sterven grootmoemoe en grootvava, maar daar wordt nogal luchtig mee omgesprongen. Het belang van een samenhangende familie wordt ook nogal uitdrukkelijk naar voren gebracht. Toch zijn enkele banden (nl die tussen Tom Joad en zijn 'Ma') interessant om te zien. Het politieke aspect is rechtlijnig. Het heeft een duidelijk standpunt en wijkt daar niet van af.
Tot slot is er nog het persoonlijke subplotje met Tom Joad, wat tot een mooi einde leidt. De film had m.i. ook mogen stoppen met Tom die in de verte, aan de horizon, wegwandelt.

Henry Fonda acteert zoals altijd sterk. Zijn manier van gaan heeft ook iets mysterieus. Hij was eigenlijk ook een beetje een vreemde eend in de bijt, aangezien er in de jaren 40 en 50 heel theatraal geacteerd werd - Fonda komt altijd veel meer naturel.
Ook de bijrollen zijn minder theatraal dan verwacht. Jane Darwell is goed op dreef.

Het zwart-wit zorgt zo nu en dan voor sfeervolle taferelen, maar soms klopt de belichting niet en is het wat te donker - iets wat ik graag door de vingers zie aangezien de film reeds 71 jaren geleden uitkwam.
De muziek is minder bombastisch dan verwacht, maar past heel goed bij de boerse gezichten.

3,5