Film-Noir is een genre/stijl (daar is al jaren
discussie over).
De definitie, volgens Wikipedia,
Een film noir (Frans voor 'zwarte film') is een film in de stijl en sfeer die in de eerste plaats wordt geassocieerd met misdaadfilms, waarin de hoofdfiguren in een nihilistische en existentiële wereld leven.
Een film krijgt als label 'film-noir' als het aan een aantal kenmerken voldoet:
Inhoudelijke kenmerken
Gevoel van angst en onzekerheid.
Een centraal thema: mannelijke protagonist raakt verstikt in een obsessie voor een vrouw.
Femme fatale: aantrekkelijke vrouw die mannen in moeilijkheden brengt. Is meestal verbonden met een andere man (echtgenoot of vriend). De femme fatale is vaak stijlvol, arrogant, sterk, seksueel onafhankelijk en vaak een stevige roker. Daarnaast heeft ze vaak alles onder controle. De Noir-held, de detective, zal proberen de vrouw te krijgen. De vrouw zal echter liever dood gaan dan door de held veroverd of gearresteerd te worden.
De verzorgende vrouw: tegenhanger van de femme fatale. Soms zal tijdens de film een vrouwelijke hoofdrolspeler eigenschappen hebben van zowel de femme fatale als de verzorgende vrouw.
De (hard-boiled) detective: hierbij zal de detective meestal de verkeerde dame, de femme fatale, ontmoeten. Daarnaast krijgt de detective meestal de vrouw niet maar zal deze vaak aan het eind sterven.
Ingewikkelde verhaalstructuur.
Verteld vanuit het perspectief van de man.
Noir-held, vaak een cynische detective, is eigenlijk een anti-held zonder idealen.
Een eigen verslag van de protagonist aan de hand van flashbacks of voice-over.
De maatschappij en het systeem zijn keihard. De mensen zijn slecht en de wereld blijft ondanks alles corrupt. Ook de hoofdfiguren in de film blijven zich afvragen wat goed en wat slecht is.
De lagere sociale klasse, de "little people". De personen uit deze klasse proberen met alle mogelijke middelen te overleven. Vaak arbeiders, hoeren, nichten, dieven en barkeepers.
Meestal geen happy end.
Stijlkenmerken
Geen enkele van de hieronder genoemde kenmerken zoals belichting, camerahoek en perspectief behoort uitsluitend toe aan de film noir. Vroegere filmmakers, met name van de expressionistische film, maakten eveneens gebruik van bijvoorbeeld sterke contrasten en vreemde kadreringen. In de film noir-cyclus leidt het gebruik van deze elementen echter tot een opvallend consistente visuele stijl met volgende kenmerken:
Sterk contrastrijke belichting (Clair-obscur)
Gebruik van groothoeklenzen
Onevenwichtige kadrering; extreme close-up ? totaal, midshot ? close-up / totaal
Enscenering vanuit mannelijk perspectief
Gebruik van spiegels
Ontbreken van camerabewegingen (The Lady from Shanghai is hier een uitzondering op.)
Gebruik van voice-over
Bron:
Wikipedia