Hitler: The Rise of Evil (2003)

Bij Hitler is het toch nog het ergst. Iedereen heeft Hitler zien spreken, iedereen kent hem als een Duits sprekende man. Als je hem dan in het Engels gaat nadoen, komt dat ongeloofwaardig over, en als je dan de hele film naar een rol zit te kijken die je niet gelooft, dan is dat een serieus minpunt.

Voordat er dadelijk misverstanden van komen: Hitler is een uiterst interessant persoon, maar sympathie voor hem heb ik absoluut niet. In elk geval ben ik het er niet mee eens dat Hitler het ultieme kwaad is uit onze geschiedenis. Behalve dat ik niet geloof dat er puur kwaadaardige (of onmenselijke) ‘beesten’ zoals hij zijn, kon zijn tijdgenoot Joseph Stalin er namelijk ook wat van en heeft officieel twee keer zoveel doden op zijn naam staan als Hitler. Ergens begin ik er wel een beetje moe van te worden dat films als deze erop gebrand zijn om Hitler af te schilderen als iemand die onafgebroken kwaad(aardig) is. Ik ben er van overtuigd dat in iedereen een “potentiele Hitler” schuilt. Gelukkig kan het overgrote deel dat eenvoudig onderdrukken. Het is een verademing dat een film als Der Untergang (uitegerekend een Duitse film) durft te laten zien dat hij ook gewoon menselijke trekken had, waarmee die ban doorbroken is.

In elk geval vind ik dat Robert Carlyle best overtuigend is in zijn rol. Zeker in de speeches zie ik wel de Hitler van de foto’s en (horende van de) geluidsopnames. Daarbij wordt er een goed beeld gegeven van de opkomst van het nationaal socialisme. Dat de film engelstalig is, stoort me geen seconde. Interessant zijn vooral de sleutelmomenten: de eerste wereldoorlog, het voor Duitsland vernederende verdrag van Versailles en de onrust die daarop volgde en Hitlers idiote ideeën, maar briljante overtuigingskracht. Jammer dat we continu de Hitler zien vanuit de (westerse) overwinnaarsperspectief zien: de megalomane driftkikker met een onafgebroken reeks van woedebuien. Het is natuurlijk niet meer dan terecht dat de aandacht eveneens uitgaat naar de slachtoffers van zijn regime. In dit geval nauwelijks de joden, maar wel (en daarbij goede rollen van Matthew Modine en Peter Stormare) de andersdenkenden, zij het binnen de partij, maar ook de pers. Al met al schuilt er natuurlijk een goede boodschap achter de film, maar de nadruk ligt er teveel op.

Mooi verhaal, maar niet realistisch.

Waarom niet?

Bedoel het meer als een waarschuwing. Zoiets lijkt niet realistisch, echter is het daadwerkelijk op deze manier gebeurd.

Indrukwekkende miniserie over de opkomst van Hitler. Goed gespeeld, met name door Robert Carlyle. Toch blijven de acteurs te buitenlands, minpunt waarvan ik ook niet weet hoe dat te voorkomen.

Door Duitse acteurs te gebruiken?

er zijn simpelweg lang niet genoeg duitse acteurs die goed genoeg zijn voor alle films die gemaakt zijn over de eerste en tweede wereldoorlog

en de duitsers zelf zouden de meeste films niet eens zelf willen maken.

Ok Oostenrijkers dan?

In een Canadees/Amerikaanse mini-serie Duitse acteurs en taal? Dat is echt teveel gevraagd.

Nee, dat is het niet. Er zijn genoeg Amerikaanse financiele succesen (Passion of the christ, Inglourious Basterds) waar de oorspronkelijke taal wordt gesproken, bovendien komt het de kwaliteit van de film niet ten goede. Een Engelstalige Hitler is belachelijk.

En een Engels sprekende Oskar Schindler mag wel?

Nee, ook niet, maar bij Hitler is het nog erger. heeft Hitler zien spreken, iedereen kent hem als een Duits sprekende man. Als je hem dan in het Engels gaat nadoen, komt dat ongeloofwaardig over, en als je dan de hele film naar een rol zit te kijken die je niet gelooft, dan is dat een serieus minpunt.

Ik denk dat je teveel vraagt van een commerciële mini-serie. De vergelijking met Inglourious Basterds gaat helemaal niet op, die gaat hoofdzakelijk over Amerikanen. Er zijn veel meer grote films te noemen waar Duitsers Engels praten. Of remakes maken na twee jaar van Zweeds of Israëlische thrillers.

Verder vond ik het niet alleen de taal in deze goede miniserie zo hinderlijk, het waren voornamelijk de acteurs die zo niet Duits waren. En wat de invulling van de rol van Hitler betreft, dat is bijna onmogelijk die man geloofwaardig neer te zetten. Zelfs al laat je die door een Duitser spelen, Duits praten, de man is te bekend om geloofwaardig over te komen.
Zelfs Bruno Ganz in Der Untergang, The Downfall, blijft Bruno Ganz. Waar de vertolking van Goebels het veel makkelijker heeft.